ΕΦΕΤΕΙΟ ΠΕΙΡΑΙΩΣ
ΤΑΚΤΙΚΗ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ
Αριθμός αποφάσεως 29/2026
ΤΟ ΤΡΙΜΕΛΕΣ ΕΦΕΤΕΙΟ ΠΕΙΡΑΙΩΣ
(2ο Τμήμα)
Αποτελούμενο από τους Δικαστές Βασίλειο Παπανικόλα, Πρόεδρο Εφετών, Ευαγγελία Πανταζή, Εφέτη, Βασίλειο Πορτοκάλλη, Εφέτη – Εισηγητή και από την Γραμματέα Κ.Σ.
Συνεδρίασε δημόσια στο ακροατήριο του στις ………….., για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:
Του εκκαλούντος …………, ο οποίος παραστάθηκε διά του πληρεξουσίου δικηγόρου του Αθανάσιου Μακρή (Α.Μ Δ.Σ.Α …………).
Της εφεσίβλητης ………, η οποία παραστάθηκε διά του πληρεξουσίου δικηγόρου της Ιωάννη Φωκά (Α.Μ Δ.Σ ………), με δήλωση κατ’ άρθρο 242 παρ.2 ΚΠολΔ.
Ο ενάγων και ήδη εκκαλών, άσκησε σε βάρος της εναγομένης και ήδη εφεσίβλητης, ενώπιον του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Πειραιώς, την από 12/10/2022 και με αριθμό έκθεσης κατάθεσης ……../2022 αγωγή, με την οποία ζητούσε τα αναφερόμενα σε αυτήν. Το ως άνω Δικαστήριο, συζήτησε την αγωγή στις 25/10/2023, αντιμωλία των διαδίκων και με την υπ’ αριθ. 2179/2024 οριστική απόφασή του, απέρριψε την αγωγή. Κατά της προαναφερόμενης αποφάσεως, ο ενάγων άσκησε την από 10/7/2024 έφεση του, με αριθμό έκθεσης κατάθεσης: α) ένδικου μέσου ………/2024 και β) δικογράφου ……………/2024, ενώπιον του Δικαστηρίου αυτού, η οποία προσδιορίσθηκε προς συζήτηση για την ανωτέρω δικάσιμο.
ΜΕΛΕΤΗΣΕ ΤΗ ΔΙΚΟΓΡΑΦΙΑ
ΣΚΕΦΤΗΚΕ ΚΑΤΑ ΤΟ ΝΟΜΟ
Η κρινόμενη από 10/7/2024 έφεση του ενάγοντος, με αριθμό έκθεσης κατάθεσης: α) ένδικου μέσου …………/2024 και β) δικογράφου ……………/2024, η οποία στρέφεται κατά της υπ’ αριθ. 2179/2024 οριστικής απόφασης του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Πειραιώς, που εκδόθηκε, κατά την τακτική διαδικασία, επί της από 12/10/2022 και με αριθμό έκθεσης κατάθεσης …………./2022 αγωγής του ενάγοντος και ήδη εκκαλούντος, κατά της εναγομένης και ήδη εφεσίβλητης, η οποία συζητήθηκε αντιμωλία των διαδίκων, αρμοδίως και παραδεκτά φέρεται προς συζήτηση ενώπιον του παρόντος Δικαστηρίου (άρθρο 19 ΚΠολΔ), έχει, δε, ασκηθεί νομότυπα, με κατάθεση της στη Γραμματεία του πρωτοβαθμίου Δικαστηρίου (άρθρο 495 παρ. 1, 2, 511, 513 παρ.1 εδ. β΄, 516, 517, 520 ΚΠολΔ) και εμπρόθεσμα, στις 16/7/2024, ήτοι προ πάσης επιδόσεως της απόφασης στον ενάγοντα και εντός δύο (2) ετών από της δημοσιεύσεως της, που έλαβε χώρα στις 27/6/2024 (άρθρο 518 παρ. 2 ΚΠολΔ), έχει, δε, κατατεθεί και το απαιτούμενο παράβολο (άρθρο 495 περ. 3A ΚΠολΔ). Επομένως πρέπει η έφεση να γίνει τυπικά δεκτή (άρθρο 532 ΚΠολΔ) και να εξεταστεί ως προς το παραδεκτό και το βάσιμο των λόγων της, κατά την τακτική διαδικασία, που εκδόθηκε η εκκαλουμένη απόφαση (533 ΚΠολΔ).
Με την υπό κρίση αγωγή του, ο ενάγων εκθέτει ότι η εναγομένη τυγχάνει πρώην σύζυγος του, με την οποία έχουν αποκτήσει ένα ανήλικο άρρεν τέκνο ηλικίας τεσσάρων (4) ετών περίπου, με το όνομα ……………….., και με την οποία βρίσκεται σε μακρά δικαστική αντιδικία σε σχέση με την επιμέλεια και διατροφή του ανηλίκου τέκνου τους και την επικοινωνία του ιδίου με αυτό, αλλά και λόγω των επανειλημμένων προσβολών της προσωπικότητάς του που έχουν λάβει χώρα από αυτήν στα πλαίσια της δικαστικής αντιδικίας τους. Ότι η εναγομένη: α) κατά τη συζήτηση της από 28-12-2021 και με αριθμό κατάθεσης …./2021 αγωγής του ενώπιον του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Γιαννιτσών κατ’ αυτής και του πατέρα της, με τις από 8-4-2022 κοινές προτάσεις τους, β) κατά τη συζήτηση της από 21-3-2022 και με αριθμό κατάθεσης …./…../2022 αγωγής του ενώπιον του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Πειραιώς κατά των ανωτέρω, με τις από 18-7-2022 κοινές προτάσεις τους, γ) κατά τη συζήτηση της από 10-6-2022 αίτησής του ασφαλιστικών μέτρων ενώπιον του Μονομελούς Πρωτοδικείου Πειραιώς για μεταρρύθμιση της επικοινωνίας του με το τέκνο του κατά της εναγομένης, με το από 21-7-2022 σημείωμά της καθώς και δ) κατά τη συζήτηση της από 11-10-2021 με αριθμό κατάθεσης ……/2021 αγωγής του ενώπιον του Μονομελούς Πρωτοδικείου Γιαννιτσών κατά της εναγομένης, με τις από 20-9-2022 προτάσεις της, προέβη στους ειδικότερα εκτιθέμενους ισχυρισμούς με τους οποίους προσέβαλε την τιμή και την υπόληψή του, αμφισβήτησε την αθωότητά του σε σχέση με ψευδείς κατηγορίες που του είχαν αποδοθεί και για τις οποίες εν τέλει ο ίδιος απηλλάγη, κοινοποίησε ευαίσθητα ιατρικά δεδομένα του σε σχέση με την δυνατότητά του να τεκνοποιήσει παραβιάζοντας τη νομοθεσία περί προσωπικών δεδομένων, και εν γένει προσέβαλε την προσωπικότητά του με τις ειδικότερες στην αγωγή διακρίσεις, ενώ είναι πολύ πιθανό, λόγω της μακράς δικαστικής αντιδικίας τους, η εναγομένη να συνεχίσει να προσβάλει την προσωπικότητά του με νέους ισχυρισμούς της ενόψει τόσο των δικών που είναι εκκρεμείς όσο και των μελλοντικών δικών σε σχέση με τη ρύθμιση της επικοινωνίας και σχέσης του με το ανήλικο τέκνο τους. Με βάση το ιστορικό αυτό, ο ενάγων ζητεί να υποχρεωθεί η εναγομένη να του καταβάλει το ποσό των 50.000 ευρώ, ως χρηματική ικανοποίηση για την ηθική βλάβη που υπέστη από την παράνομη προσβολή της προσωπικότητάς του, με το νόμιμο τόκο από την επίδοση της αγωγής, να υποχρεωθεί η εναγομένη να παραλείπει ανάλογες και πάσης φύσεως προσβολές της προσωπικότητας του στα μέλλον με απειλή σε βάρος της προσωπικής κράτησης ενός (1) έτους και χρηματικής ποινής ύψους 7.000 ευρώ για κάθε παραβίαση της υποχρέωσής της αυτής, ως μέσο εκτέλεσης της απόφασης που θα εκδοθεί, καθώς και να καταδικασθεί αυτή στα δικαστικά του έξοδα. Στη συνέχεια, το Πολυμελές Πρωτοδικείο Πειραιώς, με την υπ’ αριθ. 2179/2024 απόφαση του, απέρριψε την αγωγή. Ήδη, με την κρινόμενη έφεση του, ο ενάγων προσβάλλει την ανωτέρω απόφαση και παραπονείται για εσφαλμένη εφαρμογή του νόμου και κακή εκτίμηση των αποδείξεων, ζητώντας να εξαφανισθεί αυτή και να γίνει δεκτή εν όλω η αγωγή του.
Α. Σύμφωνα με τους ορισμούς του άρθρου 57 ΑΚ, όποιος προσβάλλεται παράνομα στην προσωπικότητά του έχει δικαίωμα να απαιτήσει να αρθεί η προσβολή και να μην επαναληφθεί στο μέλλον, αξίωση, δε, αποζημίωσης σύμφωνα με τις διατάξεις για τις αδικοπραξίες δεν αποκλείεται. Εξάλλου, κατά το άρθρο 59 του ίδιου Κώδικα, στις περιπτώσεις του προηγούμενου άρθρου, το δικαστήριο με την απόφαση του, ύστερα από αίτηση αυτού που έχει προσβληθεί και αφού λάβει υπόψη το είδος της προσβολής, μπορεί επιπλέον να καταδικάσει τον υπαίτιο να ικανοποιήσει την ηθική βλάβη αυτού που έχει προσβληθεί, η ικανοποίηση, δε, συνίσταται σε πληρωμή χρηματικού ποσού, σε δημοσίευμα, ή σε οτιδήποτε επιβάλλεται από τις περιστάσεις. Προστατεύεται έτσι, με τα ως άνω άρθρα, η προσωπικότητα και κατ’ επέκταση η αξία του ανθρώπου, ως ατομικό δικαίωμα κατοχυρωμένο από το άρθρο 2 παρ. 1 του Συντάγματος, αποτελεί δε η προσωπικότητα πλέγμα αγαθών που συνθέτουν την υπόσταση του προσώπου και είναι αναπόσπαστα συνδεδεμένα μαζί του. Τα αγαθά αυτά δεν αποτελούν μεν αυτοτελή δικαιώματα, αλλά επί μέρους εκδηλώσεις (πλευρές) του ενιαίου δικαιώματος επί της προσωπικότητας, όμως η προσβολή της προσωπικότητας σε σχέση με οποιαδήποτε από τις εκδηλώσεις αυτές συνιστά προσβολή της συνολικής έννοιας της προσωπικότητας. Τέτοια προστατευόμενα αγαθά είναι, μεταξύ άλλων, η τιμή και η υπόληψη κάθε ανθρώπου, είναι δε τιμή η εκτίμηση που απολαμβάνει το άτομο στην κοινωνία, με βάση την ηθική αξία που έχει λόγω της συμμόρφωσής του με τις νομικές και ηθικές του υποχρεώσεις, ενώ υπόληψη είναι η εκτίμηση που απολαμβάνει το άτομα στην κοινωνία, με βάση την κοινωνική του αξία, συνεπεία των ιδιοτήτων και ικανοτήτων ταυ για την εκπλήρωση των ιδιαίτερων κοινωνικών του έργων ή του επαγγέλματος του. Προϋποθέσεις για την προστασία της προσωπικότητας με τις διατάξεις των ανωτέρω άρθρων είναι: α) η ύπαρξη προσβολής της προσωπικότητας με πράξη ή παράλειψη άλλου που διαταράσσει μια ή περισσότερες εκδηλώσεις της σωματικής, ψυχικής, πνευματικής και κοινωνικής ατομικότητας του βλαπτόμενου κατά τη στιγμή της προσβολής, β) η προσβολή να είναι παράνομη, που συμβαίνει, όταν γίνεται χωρίς δικαίωμα ή με βάση δικαίωμα, το οποίο όμως είτε είναι μικρότερης σπουδαιότητας στο πλαίσιο της εννόμου τάξεως είτε ασκείται καταχρηστικά κατά την έννοια των άρθρων 281 ΑΚ και 25 παρ. 3 του Συντάγματος και γ) πταίσμα του προσβολέα, όταν πρόκειται ειδικότερα για επιδίκαση χρηματικής ικανοποιήσεως λόγω ηθικής βλάβης εξαιτίας της παρανόμου προσβολής της προσωπικότητας. Στην περίπτωση αυτή, η παράνομη και συγχρόνως υπαίτια προσβολή της προσωπικότητας συνιστά ειδικότερη μορφή αδικοπραξίας, οπότε συνδυαστικά εφαρμόζονται και οι διατάξεις των άρθρων 914, 919, 920 και 932 ΑΚ, ιδίως για την αποκατάσταση της τυχόν υλικής ζημίας του προσβληθέντος (άρθρο 57 παρ. 2 ΑΚ), ενώ αδιάφορη για το χαρακτήρα της προσβολής, ως παράνομης, είναι η φύση της διατάξεως που ενδέχεται με την προσβολή να παραβιάζεται και η οποία έτσι μπορεί να ανήκει σε οποιοδήποτε κλάδο ή τμήμα του δικαίου.
Β. Συνεπώς, παράνομη προσβολή της προσωπικότητας δημιουργείται και από ποινικά κολάσιμη πράξη, όπως συμβαίνει, όταν το άτομο προσβάλλεται στην τιμή και την υπόληψη του με εξυβριστικές εκδηλώσεις ή με ισχυρισμούς δυσφημιστικούς ή πολύ περισσότερο συκοφαντικούς κατά την έννοια των άρθρων 361 – 363 ΠΚ (όπως αυτά ίσχυαν κατά το χρόνο δημοσίευσης της εκκαλουμένης – άρθρο 533 παρ.2 ΚΠολΔ), που μπορεί να περιέχονται σε κάθε σύγχρονο μέσο διάδοσης πληροφοριών και ειδήσεων (τύπος, τηλεόραση, ραδιόφωνο, διαδίκτυο), αφού η κατοχυρωμένη, με το άρθρο 14 παρ. 1 και 2 του Συντάγματος ελευθεροτυπία, υπόκειται στους περιορισμούς του νόμου, με τους οποίους επιδιώκεται όχι η παρεμπόδιση της ελευθεροτυπίας, αλλά η προστασία των ατόμων από την καταχρηστική άσκησή της (άρθρο 25 παρ. 3 Σ). Όριο προς αυτή την κατεύθυνση αποτελούν ακριβώς τα άρθρα 361 – 363 ΠΚ και, επομένως, με πρόσχημα την ελευθεροτυπία δεν επιτρέπεται η προσβολή της προσωπικότητας με εκπομπές των μέσων μαζικής ενημέρωσης (Μ.Μ.Ε), εξυβριστικές ή δυσφημιστικές για το άτομο. Ειδικότερα, κατά τα άρθρα αυτά, εξύβριση διαπράττει όποιος προσβάλλει την τιμή άλλου με λόγο ή έργο ή με οποιονδήποτε άλλο τρόπο, ενώ όποιος με οποιονδήποτε τρόπο ισχυρίζεται ενώπιον τρίτου ή διαδίδει για κάποιον άλλον γεγονός, που μπορεί να βλάψει την τιμή ή την υπόληψή του, διαπράττει το έγκλημα της δυσφήμησης και αν το γεγονός είναι ψευδές και ο υπαίτιος γνώριζε το ψεύδος, τότε διαπράττει το έγκλημα της συκοφαντικής δυσφήμησης. Ως γεγονός, κατά τις ανωτέρω διατάξεις, νοείται κάθε περιστατικό του εξωτερικού κόσμου ή αντίθετη προς την ηθική ή την ευπρέπεια σχέση ή συμπεριφορά, εφ’ όσον ανάγονται στο παρελθόν ή στο παρόν και υποπίπτουν στις αισθήσεις, ώστε να είναι δεκτικά αποδείξεως. Δεν αποκλείεται δε στην έννοια του γεγονότος να υπαχθούν η έκφραση γνώμης ή αξιολογικής κρίσεως ακόμη και χαρακτηρισμός οσάκις μέσω αυτών, αμέσως ή εμμέσως, υποκρύπτονται συμβάντα και αντικειμενικά εκδηλωτικά στοιχεία, τα οποία στην συγκεκριμένη περίπτωση συνιστούν προσβολή της προσωπικότητας, δηλαδή μόνον όταν συνδέονται και σχετίζονται με το γεγονός κατά τέτοιο τρόπο, ώστε ουσιαστικώς να προσδιορίζουν την ποσοτική και ποιοτική του βαρύτητα και μπορεί να αποτελούν εξύβριση κατά την έννοια της διατάξεως του άρθρου 361 του ΠΚ. Ισχυρισμό δε του γεγονότος συνιστά κάθε σχετική με αυτό ανακοίνωση, που βασίζεται είτε σε προσωπική αντίληψη ή γνώμη είτε σε υιοθέτηση της γνώμης άλλου. Αντίθετα, διάδοση γεγονότος συνιστά η περαιτέρω απλή μετάδοση της σχετικής ανακοινώσεως που έγινε από άλλον. Για τη στοιχειοθέτηση της υποκειμενικής υποστάσεως του εγκλήματος της δυσφημήσεως απαιτείται γνώση του δράστη, ότι το ισχυριζόμενο ή διαδιδόμενο απ’ αυτόν, ενώπιον τρίτου, γεγονός είναι κατάλληλο να βλάψει την τιμή ή την υπόληψη άλλου και θέληση του ίδιου να ισχυρισθεί ή να διαδώσει ενώπιον τρίτου το βλαπτικό για άλλον γεγονός, ενώ για τη στοιχειοθέτηση της υποκειμενικής υπόστασης του εγκλήματος της συκοφαντικής δυσφήμησης απαιτείται επιπλέον και γνώση του δράστη ότι το γεγονός είναι ψευδές. Έτσι, σε περίπτωση που ο δράστης δεν γνώριζε το ψεύδος του γεγονότος που ισχυρίσθηκε ή διέδωσε ή είχε αμφιβολίες γι’ αυτό, δεν στοιχειοθετείται μεν το έγκλημα της συκοφαντικής δυσφήμησης σε βάρος άλλου, παραμένει όμως ως έγκλημα η απλή δυσφήμηση, που προσβάλλει επίσης την προσωπικότητα του άλλου σε βαθμό μη ανεκτό από την έννομη τάξη. Ωστόσο, ως αστικό αδίκημα, η δυσφήμηση θεμελιώνεται υποκειμενικά και σε απλή αμέλεια του δράστη και συνεπώς όποιος από πρόθεση ή από αμέλεια ισχυρίζεται ή διαδίδει προς τρίτους γεγονότα αναληθή, που βλάπτουν την επαγγελματική ή γενικότερα την οικονομική ελευθερία άλλου και κατ’ αυτή την έννοια θίγουν την τιμή και την υπόληψή του, προσβάλλοντας παράνομα την προσωπικότητά του, έχει υποχρέωση, εφόσον γνωρίζει ή υπαίτια αγνοεί την αναλήθεια των γεγονότων αυτών, να αποζημιώσει τον άλλο και να ικανοποιήσει και την ηθική βλάβη του, εκτός αν συντρέχει κάποια από τις προβλεπόμενες στο άρθρο 367 παρ. 1 ΠΚ περιπτώσεις, που αίρουν τον άδικο χαρακτήρα της πράξεως του, τόσο ως ποινικό, όσο και ως αστικό αδίκημα, αφού οι διατάξεις των άρθρων 361 -367 ΠΚ εφαρμόζονται αναλογικά για την ενότητα της εννόμου τάξεως και στο χώρο του ιδιωτικού δικαίου. Έτσι, σύμφωνα με την παρ.1 του άρθρου 367 Π.Κ. ο άδικος χαρακτήρας της δυσφημιστικής εκδήλωσης κατ’ αρχήν αίρεται και όταν αυτή γίνεται για την εκτέλεση νομίμων καθηκόντων, την άσκηση νόμιμης εξουσίας ή για τη διαφύλαξη (προστασία) δικαιώματος ή από άλλο δικαιολογημένο ενδιαφέρον ή σε ανάλογες περιπτώσεις. Κατ’ εξαίρεση, όμως, το αποτέλεσμα αυτό δεν επέρχεται, σύμφωνα με την παρ.2 του άρθρου 367 Π.Κ., και παραμένει η ποινική ευθύνη, όταν από τον τρόπο της εκδήλωσης ή από τις περιστάσεις υπό τις οποίες τελέστηκε η πράξη προκύπτει σκοπός εξύβρισης, που κατευθύνεται ειδικώς σε προσβολή της τιμής άλλου, με αμφισβήτηση της ηθικής ή κοινωνικής αξίας του προσώπου του και περιφρόνηση αυτού. Ειδικός σκοπός εξύβρισης υπάρχει στον τρόπο εκδήλωσης της προσβλητικής συμπεριφοράς, όταν αυτός δεν ήταν κατ’ αντικειμενική κρίση αναγκαίος για την ακριβή και πρέπουσα απόδοση των στοχασμών του προσβολέα, ο οποίος μολονότι τελούσε σε επίγνωση τούτου, χρησιμοποίησε τον τρόπο αυτό για να προσβάλει την τιμή και την υπόληψη του άλλου (ΑΠ 1897/2006 ΤΝΠ Νόμος). Ο ισχυρισμός του εναγομένου ότι συντρέχει περίπτωση δικαιολογημένου ενδιαφέροντος του, που αίρει κατά το άρθρο 367 παρ. 1 ΠΚ τον άδικο χαρακτήρα δυσφημιστικού για τον ενάγοντα ισχυρισμού του, συνιστά ένσταση καταλυτική της εναντίον του αγωγής με αντικείμενο την ικανοποίηση της ηθικής βλάβης του αντιδίκου του από την επικαλούμενη παράνομη προσβολή της προσωπικότητάς του με το δυσφημιστικό σε βάρος του ισχυρισμό, ενώ αντένσταση συνιστά ο ισχυρισμός του ενάγοντος ότι δεν αίρεται τελικώς ο άδικος χαρακτήρας της δυσφήμησής του από τον εναγόμενο, επειδή αυτός ενήργησε με ειδικό σκοπό εξύβρισής του (ΑΠ 2209/2013, ΑΠ 1265/2010 ΤΝΠ ΝΟΜΟΣ). Τέτοιος τρόπος για την απόδειξη του σκοπού εξυβρίσεως συντρέχει, ιδίως, όταν αυτός δεν είναι αντικειμενικά αναγκαίος για την απόδοση της σκέψεως εκείνου που φέρεται ότι ενεργεί από δικαιολογημένο ενδιαφέρον, ο οποίος, παρά ταύτα, χρησιμοποίησε τον τρόπο αυτόν για να προσβάλει την τιμή του άλλου (ΑΠ 1897/2006, ΑΠ 1573/2005 ΤΝΠ ΝΟΜΟΣ). Δεν είναι δε αναγκαίο, να προσδιορισθούν ειδικώς και οι φράσεις και οι εκφράσεις, οι οποίες ήταν δυνατόν να χρησιμοποιηθούν από τον εναγόμενο, αντί των χρησιμοποιηθέντων εξυβριστικών, λέξεων και φράσεων, για να αποδοθεί το νόημα των τελευταίων, χωρίς να θιγεί η τιμή και η υπόληψη του παθόντος (ΑΠ 628/2014, ΤΝΠ ΝΟΜΟΣ). Το ζήτημα εάν οι εκδηλώσεις, που προαναφέρθηκαν, ήταν πρόσφορες και αναγκαίες αντικειμενικά για τη διαφύλαξη του δικαιώματος του εναγομένου και περί του κατά πόσον οι εκδηλώσεις αυτές υπερέβησαν τελικά το αναγκαίο μέτρο για τη διαφύλαξη του ίδιου δικαιώματος, αποτελεί νομική έννοια υποκείμενη στον έλεγχο του Αρείου Πάγου (ΑΠ 129/2020, ΤΝΠ ΝΟΜΟΣ).
Από την εκτίμηση των εγγράφων, που οι διάδικοι νομίμως επικαλούνται και προσκομίζουν, μεταξύ των οποίων και έγγραφα που παραδεκτώς προσκομίσθηκαν το πρώτον ενώπιον του παρόντος Δικαστηρίου (άρθρο 529 παρ.1 εδ.α ΚΠολΔ), εφόσον δεν προέκυψε ότι δεν προσκομίσθηκαν πρωτοδίκως από πρόθεση στρεψοδικίας ή βαριά αμέλεια, τα οποία λαμβάνονται υπόψη είτε προς άμεση απόδειξη, είτε για τη συναγωγή δικαστικών τεκμηρίων (άρθρα 591 παρ. 1 εδ. α΄ και 336 παρ. 3 ΚΠολΔ), για μερικά από τα οποία γίνεται ειδική αναφορά κατωτέρω, χωρίς, όμως, να έχει παραλειφθεί κάποιο για την ουσιαστική διάγνωση της ένδικης διαφοράς (ΑΠ 1628/2003 ΕλλΔνη 2004/723), σε συνδυασμό με τα διδάγματα της κοινής πείρας, που λαμβάνονται υπόψη αυτεπαγγέλτως (άρθρο 336 παρ.4 ΚΠολΔ), αποδείχθηκαν, πλήρως, τα ακόλουθα πραγματικά περιστατικά: Ο ενάγων και η εναγομένη τέλεσαν μεταξύ τους νόμιμο πολιτικό γάμο, στον Πειραιά, στις 22-6-2017, από τον οποίο απέκτησαν ένα γιό, τον ……………….., που γεννήθηκε στις 27-12-2018 στην Αθήνα. Η έγγαμη συμβίωση των διαδίκων μόνο στην αρχή και για μικρό χρονικό διάστημα ήταν αρμονική, ενώ στη συνέχεια, δεν εξελίχθηκε ομαλά, αφού ο ενάγων διατηρούσε εξωσυζυγικές σχέσεις, επιδεικνύοντας αδιάφορη συμπεριφορά προς την εναγομένη σύζυγό του, με αποτέλεσμα να δημιουργούνται μεταξύ τους συνεχείς έριδες και διαπληκτισμοί. Η κατάσταση αυτή οδήγησε τους διαδίκους σε διαρκείς αντιπαραθέσεις, με αποτέλεσμα την οριστική ρήξη των μεταξύ τους σχέσεων και τη διακοπή της έγγαμης συμβίωσής τους. Ειδικότερα, η ένταση αυτή που υπήρχε μεταξύ των διαδίκων συνεχίσθηκε με φραστικά επεισόδιο που έλαβαν χώρα ανάμεσά τους και κορυφώθηκε τον Οκτώβριο του έτους 2018, οπότε η εναγομένη αποχώρησε από την συζυγική οικία τους επί της οδού …………….. στον Πειραιά και μετοίκησε στην οικία των γονέων της στα ……….. Το αποτέλεσμα της ανωτέρω συμπεριφοράς του ενάγοντος, η οποία προσέβαλε τις νομικές και ηθικές βάσεις του γάμου και ήταν αντίθετη με τις απορρέουσες απ’ αυτόν υποχρεώσεις, ήταν ότι η έγγαμη σχέση των διαδίκων κλονίσθηκε τόσο ισχυρά, από λόγους που αφορούσαν στο πρόσωπο αυτού, ώστε βάσιμα η εξακολούθηση της έγγαμης σχέσης να καταστεί αφόρητη για την εναγομένη, ενώ η τελευταία δεν συνετέλεσε σ’ αυτήν τη διακοπή με υπαίτιο παράπτωμά της, όπως κρίθηκε ήδη τελεσίδικα με την υπ’ αριθ. 520/2020 απόφαση του Μονομελούς Εφετείου Πειραιώς, η οποία επίσης δέχθηκε ότι υπήρχε στο πρόσωπο της εναγομένης εύλογη αιτία διακοπής της έγγαμης συμβίωσης και, συνεπώς, η τελευταία δικαιούνταν, για το λόγο αυτό, διατροφή, καθόσον δεν ήταν αποκλειστικά υπαίτια της εν λόγω διάστασης των διαδίκων. Περαιτέρω, αποδείχθηκε ότι ο γιός των διαδίκων, που γεννήθηκε στις 27-12-2018, δηλαδή δύο (2) μήνες μετά τη διάσπαση της έγγαμης συμβίωσής τους και ενώ οι σχέσεις τους ήταν τεταμένες, εγκαταστάθηκε μαζί με την μητέρα του στην οικία των γονέων της στα ……. και έκτοτε διαμένει συνεχώς μαζί της. Στα πλαίσια της ανωτέρω περιγραφόμενης κατάστασης έλαβε χώρα ανταλλαγή εξωδίκων και άσκηση αιτήσεων ασφαλιστικών μέτρων και αγωγών για την δικαστική επίλυση των οικογενειακών διαφορών των διαδίκων, ιδίως σε σχέση με την επιμέλεια και διατροφή του ανηλίκου τέκνου τους και την επικοινωνία του ενάγοντος με αυτό. Στα πλαίσια δε της μακροχρόνιας δικαστικής τους αντιδικίας ο ενάγων ισχυρίζεται ότι η εναγομένη προσέβαλε κατ’ επανάληψη την προσωπικότητά του. Ειδικότερα, ο ενάγων ισχυρίζεται με την ένδικη αγωγή ότι: α) κατά τη συζήτηση της από 28-12-2021 και με αριθμό κατάθεσης …../2021 αγωγής του ενώπιον του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Γιαννιτσών κατ’ αυτής και του πατέρα της ………………, με τις από 8-4-2022 κοινές προτάσεις τους, β) κατά τη συζήτηση της από 21-3-2022 και με αριθμό κατάθεσης ……………/2022 αγωγής του ενώπιον του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Πειραιώς κατά των ανωτέρω, με τις από 18-7-2022 κοινές προτάσεις τους, γ) κατά τη συζήτηση της από 10-6-2022 αίτησής του ασφαλιστικών μέτρων ενώπιον του Μονομελούς Πρωτοδικείου Πειραιώς για μεταρρύθμιση της επικοινωνίας του με το τέκνο του κατά της εναγομένης, με το από 21-7-2022 σημείωμά της καθώς και δ) κατά τη συζήτηση της από 11-10-2021 με αριθμό κατάθεσης ……../2021 αγωγής του ενώπιον του Μονομελούς Πρωτοδικείου Γιαννιτσών κατά της εναγομένης, με τις από 20-9-2022 προτάσεις της, η εναγομένη προέβη σε ισχυρισμούς με τους οποίους προσέβαλε την τιμή και την υπόληψή του, αμφισβήτησε την αθωότητά του σε σχέση με ψευδείς κατηγορίες που του είχαν αποδοθεί και για τις οποίες εν τέλει απηλλάγη, κοινοποίησε ευαίσθητα ιατρικά δεδομένα του σε σχέση με την δυνατότητά του να τεκνοποιήσει παραβιάζοντας τη νομοθεσία περί προσωπικών δεδομένων και εν γένει προσέβαλε την προσωπικότητά του. Ειδικότερα, σε σχέση με τον ισχυρισμό της εναγομένης ότι από το γάμο τους οι διάδικοι απέκτησαν στις 27-12-2018 τον ανήλικο γιό τους με ιδιαίτερο τρόπο και συγκεκριμένα με τη μέθοδο της εξωσωματικής τεχνητής γονιμοποίησης με σπέρμα ξένου δότη, αφού ο ενάγων δεν μπορούσε να τεκνοποιήσει, πρέπει να σημειωθεί ότι, όπως προκύπτει από τα προσκομιζόμενα αντίγραφα ενδίκων βοηθημάτων που άσκησε ο ενάγων (βλ. σχετ. με αριθμό κατάθεσης Γ.Α.Κ./Ε.Α.Κ.: …………../17-1-2019 αίτηση ασφαλιστικών μέτρων ενώπιον του Μονομελούς Πρωτοδικείου Αθηνών, Γ.Α.Κ./Ε.Α.Κ.: ………/18-1-2019 αίτηση ασφαλιστικών μέτρων ενώπιον του Μονομελούς Πρωτοδικείου Πειραιώς, Γ.Α.Κ/Ε.Α.Κ.: ………/18-1-2019 αγωγή ενώπιον του Μονομελούς Πρωτοδικείου Πειραιώς), ο ίδιος ο ενάγων στα εν λόγω δικόγραφα έκανε ρητή αναφορά στη μέθοδο σύλληψης του τέκνου τους, δηλαδή της εξωσωματικής γονιμοποίησης και δη της ετερόλογης γονιμοποίησης ήτοι με σπέρμα τρίτου δότη. Περαιτέρω δε, στην προσκομιζόμενη από αυτόν με αριθμό κατάθεσης Γ.Α.Κ./Ε.Α.Κ.: ……………/11-4-2019 αγωγή του ενώπιον του Μονομελούς Πρωτοδικείου Πειραιώς, ο ίδιος συνομολογεί το πρόβλημα υπογονιμότητας που είχε, παραθέτοντας τις προσπάθειες εξωσωματικής γονιμοποίησης που έγιναν για την απόκτηση τέκνου, μεταξύ αυτών με σπερματοζωάρια τόσο δικά του όσα και τρίτου δότη, προσπάθεια η οποία δεν πέτυχε, οπότε οι διάδικοι έλαβαν από κοινού την απόφαση η εναγομένη να υποβληθεί σε ετερόλογη γονιμοποίηση (με σπέρμα τρίτου δότη), ενώ ρητή αναφορά στη μέθοδο σύλληψης του τέκνου τους έγινε και στην υπ’ αριθ. 1388/2019 απόφαση του Μονομελούς Πρωτοδικείου Πειραιώς (Ασφαλιστικών Μέτρων) (4ο φύλλο, οπίσθια σελίδα, στοίχος 11), καθώς και στην υπ’ αριθ. 1197/2021 απόφαση του Τριμελούς Εφετείου Θεσσαλονίκης (Τακτική Διαδικασία) (10η σελίδα, στοίχος 26). Ως εκ τούτων, ο ίδιος ο ενάγων κοινοποίησε ατομικά του δεδομένα προσωπικού χαρακτήρα και επομένως δεν τίθεται θέμα εφαρμογής του Ν. 4624/2019, ενώ δεν προκύπτει κανένας σκοπός εξύβρισης εκ μέρους της εναγομένης από την αναφορά των ως άνω εκτεθέντων περιστατικών στα δικόγραφα της. Περαιτέρω, σε σχέση με τον ισχυρισμό της εναγομένης ότι η έγγαμη συμβίωση των διαδίκων δεν εξελίχθηκε ομαλά από αποκλειστική υπαιτιότητα του ενάγοντος, όπως, κατά την ίδια, έγινε δεκτό με την υπ’ αριθ. 1388/2019 απόφαση του Μονομελούς Πρωτοδικείου Πειραιώς (Ασφαλιστικών Μέτρων), την υπ’ αριθ. 3003/2019 απόφαση του Μονομελούς Πρωτοδικείου Πειραιώς (Ειδική Διαδικασία) και την υπ’ αριθ. 520/2020 απόφαση του Μονομελούς Εφετείου Πειραιώς, πρέπει να σημειωθεί ότι οι αναφορές από τις ως άνω δικαστικές αποφάσεις δεν αποτελούν ισχυρισμούς της εναγομένης αλλά αποσπάσματα από τις αποφάσεις αυτές. Σε κάθε δε περίπτωση ο σχετικός ισχυρισμός της εναγομένης περί αποκλειστικής υπαιτιότητας του ενάγοντος είναι αληθής, όπως τούτο κρίθηκε με την υπ’ αριθ. 520/2020 απόφαση του Μονομελούς Εφετείου Πειραιώς, όπως ήδη προαναφέρθηκε. Σχετικά δε με την εμπεριεχόμενη στις από 8-4-2022 προτάσεις, στις από 18-7-2022 προτάσεις και στο από 21-7-2022 σημείωμα, ενώπιον των ως άνω Δικαστηρίων αντίστοιχα, αναφορά της εναγομένης ότι δεν είχε στην κατοχή της κανένα ιατρικό έγγραφο δεν συνιστά προσβολή της προσωπικότητας του ενάγοντος, ενόψει του ότι δεν συνδέεται με κάποιο γεγονός. Περαιτέρω, με την υπ’ αριθ. ΑΤ 4739/17-10-2018 απόφαση του Α Τριμελούς Πλημμελειοδικείου Πειραιώς, ο ενάγων κηρύχθηκε αθώος για την πράξη της ενδοοικογενειακής σωματικής βλάβης και ένοχος για την πράξη της ενδοοικογενειακής απειλής κατ’ εξακολούθηση σε βάρος της πρώην συζύγου του, ………………., οπότε και καταδικάστηκε σε ποινή φυλάκισης έξι (6) μηνών σε πρώτο βαθμό, στη συνέχεια δε εκδόθηκε η υπ’ αριθ. ……./2020 Διάταξη του Εισαγγελέως Εφετών Πειραιώς, με την οποία παραγράφηκε υφ’ όρον και διατάχθηκε η μη εκτέλεση της ως άνω απόφασης με βάση τις διατάξεις του άρθρου 64 παρ. 1-3 του Ν. 4689/2020. Όπως ο ίδιος ο ενάγων συνομολογεί, η εναγομένη έλαβε γνώση από αυτόν της ως άνω ασκηθείσας ποινικής δίωξης σε βάρος του πριν τη διάσπαση της έγγαμης συμβίωσής τους και συγκεκριμένα τον Οκτώβριο του 2018, επομένως ο εμπεριεχόμενος, στις από 8-4-2022 προτάσεις, στις από 18-7-2022 προτάσεις και στο από 21-7-2022 σημείωμα, ισχυρισμός της εναγομένης ότι η πρώην σύζυγος του ενάγοντος τον κατηγόρησε για τις πράξεις της ενδοοικογενειακής βίας και απειλής ήταν αληθής. Περαιτέρω, στις 17-8-2019 στα …….. Πέλλας έλαβε χώρα στην οικία της εναγομένης συμβάν μεταξύ των διαδίκων, κατά την άσκηση του δικαιώματος επικοινωνίας του ενάγοντος με το ανήλικο τέκνο τους, περιστατικό για τα οποίο ασκήθηκε ποινική δίωξη σε βάρος του τελευταίου για ενδοοικογενειακή σωματική βλάβη, δηλαδή ότι προξένησε σε μέλος της οικογένειάς του, ήτοι στην εν διαστάσει σύζυγό του και ήδη εναγομένη, σωματική βλάβη και συγκεκριμένα ότι, ενώ βρισκόταν στην οικία της ανωτέρω έβγαλε την πόρτα από τους μεντεσέδες της και την χτύπησε στο σώμα προκαλώντας της αμυχές στο αριστερό χέρι. Με την υπ’ αριθ. 68/16-2-2022 απόφαση του Τριμελούς Πλημμελειοδικείου Γιαννιτσών ο ενάγων κηρύχθηκε αθώος λόγω αμφιβολιών κατά πλειοψηφία, μειοψηφούντος του εξ αριστερών συνέδρου, ο οποίος είχε την άποψη ότι έπρεπε να παύσει υφ’ όρον κατ’ άρθρο 63 Ν. 4689/2020 η ποινική δίωξη κατά του κατηγορουμένου κατ’ επιτρεπτή μεταβολή της κατηγορίας και ορθότερο νομικό χαρακτηρισμό του εγκλήματος της ενδοοικογενειακής σωματικής βλάβης σε όλως ελαφρά σωματική βλάβη, την οποία δέχθηκε ότι τέλεσε ο κατηγορούμενος και ήδη ενάγων. Η εναγομένη, με την από 24-2-2022 αίτησή της προς τον Εισαγγελέα Πρωτοδικών Γιαννιτσών, ζήτησε την άσκηση έφεσης κατά της ως άνω απαλλακτικής απόφασης πλην όμως η αίτησή της αυτή απορρίφθηκε. Σχετικά με τα παραπάνω πραγματικά περιστατικά η εναγομένη έκανε αναφορά: 1) στο από 10-11-2020 σημείωμά της ενώπιον του Μονομελούς Πρωτοδικείου Πειραιώς (Ασφαλιστικών Μέτρων), οπότε ο ενάγων άσκησε την από 28-12-2021 και με αριθμό κατάθεσης …../2021 αγωγή προσβολής της προσωπικότητάς του ενώπιον του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Γιαννιτσών κατ’ αυτής και του πατρός της, ……….., 2) στην υπ’ αριθ. …../9-2-2021 ένορκη βεβαίωσή της ενώπιον του δικηγόρου Γιαννιτσών ……….., οπότε ο ενάγων άσκησε την από 21-3-2022 και με αριθμό κατάθεσης Γ.Α.Κ./Ε.Α.Κ: ………/2022 αγωγή προσβολής της προσωπικότητάς του ενώπιον του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Πειραιώς κατ’ αυτής και του πατρός της, σε αντίκρουση δε, των αγωγών αυτών, καθώς και της από 10-6-2022 και με αριθμό κατάθεσης Γ.Α.Κ./Ε.Α.Κ.: ……………../2022 αίτησης ασφαλιστικών μέτρων του ενάγοντος ενώπιον του Μονομελούς Πρωτοδικείου Πειραιώς, για τη μεταρρύθμιση της υπ’ αριθ. 1400/2021 απόφασης του Μονομελούς Πρωτοδικείου Πειραιώς (Ασφαλιστικά Μέτρα) και της ορισθείσας επικοινωνίας του με το ανήλικο τέκνο του, κατά της εναγομένης, όπου ο ίδιος ο ενάγων έκανε πλέον αναφορά στην ως άνω απαλλακτική απόφαση, μετά ταύτα η εναγομένη προέβη στην κατάθεση των επίδικων δικογράφων, ήτοι των από 8-4-2022 προτάσεων, από 18-7-2022 προτάσεων και του από 21-7-2022 σημειώματός της, για την απόρριψη των ενδίκων βοηθημάτων του ενάγοντος σε βάρος της. Με τα επίδικα δικόγραφα η εναγομένη ισχυρίστηκε ότι είχε την πεποίθηση ότι η υπ’ αριθ. 68/16-02-2022 απόφαση του Τριμελούς Πλημμελειοδικείου Γιαννιτσών ήταν άδικη, λόγος για τον οποίο ζήτησε από τον Εισαγγελέα Πρωτοδικών Γιαννιτσών την άσκηση έφεσης κατά της απόφασης αυτής, ότι δεν είχε καμιά πρόθεση να συκοφαντήσει τον ενάγοντα, καθώς όταν υπέβαλε την σχετική έγκλησή της πίστευε και πιστεύει ακόμη ότι το καταγγελλόμενο συμβάν ήταν αληθές, ανεξάρτητα της νομικής του αξιολόγησης από το αρμόδιο ποινικό Δικαστήριο, καθώς και ότι η ίδια τον εγκάλεσε διότι έφερε σωματικές βλάβες, γι’ αυτό και προσέφυγε στη Δικαιοσύνη λόγω της προσβολής εννόμων αγαθών της. Κατόπιν των ανωτέρω, προέκυψε σαφώς και ορθά δέχθηκε το πρωτοβάθμιο Δικαστήριο ότι η εναγομένη δεν προσέβαλε, μέσω των επιδίκων δικογράφων της, με οποιοδήποτε τρόπο, παρανόμως και υπαιτίως, την τιμή, υπόληψη και εν γένει την προσωπικότητα του ενάγοντος, ούτε τέλεσε σε βάρος του οποιαδήποτε αδικοπραξία. Κατ’ ακολουθία των ανωτέρω, ορθά απερρίφθη με την εκκαλουμένη απόφαση η επίδικη αγωγή, απορριπτομένων παράλληλα και όλων των λόγων εφέσεως, με τους οποίους ο ενάγων ισχυρίζεται ότι η εκκαλουμένη έκανε κακή εκτίμηση των αποδείξεων και εσφαλμένως απέρριψε την αγωγή ως ουσία αβάσιμη. Τέλος απορριπτέος κρίνεται και ο λόγος εφέσεως με τον οποίο ο ενάγων παραπονείται ότι η, επιδικασθείσα πρωτοδίκως, δικαστική δαπάνη εις βάρος του, ποσού 1.320 ευρώ, είναι εσφαλμένη, πρωτίστως ως αόριστος, αφού ο ενάγων δεν αποδίδει κάποια πλημμέλεια στον υπολογισμό της δικαστικής δαπάνης, ούτε προσδιορίζει ποιο θα έπρεπε να είναι το ορθό ποσό αυτής.
Κατόπιν αυτών και μη υπάρχοντος άλλου λόγου προς εξέταση στην έφεση του ενάγοντος, αυτή πρέπει να απορριφθεί στο σύνολό της, ως αβάσιμη στην ουσία και να καταδικασθεί ο εκκαλών, λόγω της ήττας του, στα δικαστικά έξοδα της εφεσίβλητης, για τον παρόντα βαθμό δικαιοδοσίας (άρθρα 176, 183 και 191 § 2 ΚΠολΔ). Τέλος, πρέπει να διαταχθεί η εισαγωγή του παραβόλου, που κατέβαλε ο εκκαλών, στο δημόσιο ταμείο, λόγω της ήττας του (άρθρο 495 παρ.3 εδαφ.τελευτ ΚΠολΔ).
ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ
Δικάζει, αντιμωλία των διαδίκων.
Δέχεται τυπικά και απορρίπτει κατ’ ουσίαν την έφεση.
Επιβάλλει σε βάρος του εκκαλούντος τα δικαστικά έξοδα της εφεσίβλητης, τα οποία ορίζει, για τον παρόντα βαθμό δικαιοδοσίας, στο ποσό των δύο χιλιάδων (2.000) ευρώ.
Διατάσσει την εισαγωγή του παραβόλου για την άσκηση της υπό κρίση εφέσεως, στο Δημόσιο Ταμείο.
Κρίθηκε και αποφασίστηκε στον Πειραιά στις 20/11/2025.
Ο ΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ
ΒΑΣΙΛΕΙΟΣ ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΣ ΚΑΛΛΙΟΠΗ ΣΚΟΥΡΤΗ
Δημοσιεύτηκε σε έκτακτη δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριο του χωρίς να παρευρίσκονται οι διάδικοι και οι πληρεξούσιοι δικηγόροι τους στις 8 Ιανουαρίου 2026.
Ο ΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ
ΒΑΣΙΛΕΙΟΣ ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΣ ΚΑΛΛΙΟΠΗ ΣΚΟΥΡΤΗ