ΕΦΕΤΕΙΟ ΠΕΙΡΑΙΩΣ
ΤΑΚΤΙΚΗ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ
4ο τμήμα
Αριθμός απόφασης : 459/2026
ΤΟ ΤΡΙΜΕΛΕΣ ΕΦΕΤΕΙΟ ΠΕΙΡΑΙΩΣ
(4ο τμήμα)
Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές Θεώνη Μπούρη, Πρόεδρο Εφετών, Δημήτριο Καβαλλάρη, Εφέτη – Εισηγητή, Ηλία Σταυρόπουλο Εφέτη, και από τη Γραμματέα Ε.Δ.
Συνεδρίασε δημόσια στο ακροατήριό του, στις ………… για να δικάσει την υπόθεση, μεταξύ :
ΤΗΣ ΚΑΛΟΥΣΑΣ – ΕΚΚΑΛΟΥΣΑΣ : ……………. η οποία εκπροσωπήθηκε από την πληρεξούσια της Δικηγόρο Μαρία Σταθάκη.
ΤΟΥ ΚΑΘ΄ΟΥ Η ΚΛΗΣΗ – ΕΦΕΣΙΒΛΗΤΟΥ: …………… ο οποίος εκπροσωπήθηκε από την πληρεξούσια Δικηγόρο του Θεοδώρα Μονοχάρτζη (ΔΕ ΣΑΡΑΝΤΙΤΗΣ).
Η ενάγουσα και ήδη εκκαλούσα άσκησε στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Πειραιώς την από 27-4-2017 και με αριθμό καταθέσεως ……………./2017 αγωγή της, επί της οποίας εκδόθηκε η υπ’ αριθμ. 2883/2018 απόφαση του ως άνω Δικαστηρίου, που δέχθηκε την αγωγή εν μέρει. Την απόφαση αυτή προσέβαλε ενώπιον του Δικαστηρίου τούτου η ενάγουσα και ήδη εκκαλούσα με την από 10.10.2018 και με αρ. καταθ. ΓΑΚ/ΕΑΚ ………./2019 έφεσή της, επί της οποίας εκδόθηκε η με αρ. 415/2021 εν μέρει οριστική απόφαση του παρόντος Δικαστηρίου.
Ήδη η υπόθεση φέρεται προς έκδοση απόφασης με την με την από 28.11.2024 και με αρ. καταθ. ΓΑΚ/ΕΑΚ ……………/2024 κλήση της εκκαλούσας και προσδιορίστηκε για τη δικάσιμο που αναφέρεται στην αρχή της παρούσας.
ΑΦΟΥ ΜΕΛΕΤΗΣΕ ΤΗ ΔΙΚΟΓΡΑΦΙΑ
ΣΚΕΦΤΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ
Φέρεται προς περαιτέρω συζήτηση με την από 28.11.2024 και με αρ. καταθ. ΓΑΚ/ΕΑΚ …………./2024 κλήση της εκκαλούσας, η από 10.10.2018 και με αρ. καταθ. ΓΑΚ/ΕΑΚ ………/2019 έφεσή της και ήδη η από 27-4-2017 και με αριθμό καταθέσεως ………./2017 αγωγή της, μετά την έκδοση της με αρ. 415/2021 μη οριστικής απόφασης του παρόντος Δικαστηρίου, η οποία αφού έκρινε παραδεκτή την έφεση, εξαφάνισε εν μέρει την εκκαλούμενη απόφαση και διέταξε επανάληψη συζήτησης. Η ενάγουσα με την από 27-4-2017 και με αριθμό καταθέσεως …………../2017 αγωγή της που άσκησε στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Πειραιώς, επικαλούμενη ότι ο εναγόμενος ετεροθαλής αδελφός της κατακρατεί τα περιουσιακά στοιχεία της μητέρας ως κληρονόμος, αντιποιούμενος το κληρονομικό δικαίωμα αυτής, ζήτησε : A) (κύρια βάση) :Α1/ να αναγνωρισθεί ότι είναι ακυρώσιμες οι διαθήκες της θανούσας μητέρας της, η από 1-4-2011 δημόσια(Α1α) και από (Α1β) 25-4-2013 ιδιόγραφη, λόγω πλάνης της διαθέτιδας, ως προς τα παραγωγικά αίτια της βούλησής της, κι επικουρικώς αναφορικά με τις διατάξεις της πρώτης διαθήκης, να αναγνωρισθεί η ακυρότητα αυτών, λόγω αντίθεσης τους στο νόμο και στο καταστατικό της στο ιστορικό αναφερόμενης ομόρρυθμης εταιρείας. Εφόσον το ως άνω αίτημα (υπό στοιχείο Α1) περί ακυρώσεως των προαναφερθεισών διαθηκών γινόταν δεκτό, η ενάγουσα ζήτησε να αναγνωρισθεί: A.2.α. Ότι τυγχάνει εξ αδιαθέτου κληρονόμος της διαθέτιδας σε ποσοστό ½ εξ αδιαιρέτου, σε όλα τα στοιχεία της κληρονομιαίας περιουσίας ήτοι σε όσα δεν είχαν συμπεριληφθεί στις παραπάνω διαθήκες, αλλά και σε εκείνα που είχαν συμπεριληφθεί. A.2.β Ότι ο εναγόμενος οφείλει να της αποδώσει τα ωφελήματα που έλαβε ποσού 25.000 € ετησίως, από την εκμίσθωση του ποσοστού 50% εξ αδιαιρέτου του κτιρίου της οδού ……………… στον Πειραιά, κατά το χρονικό διάστημα από το θάνατο του επικαρπωτή πατέρα του και έως τη σύνταξη της αγωγής, ήτοι 53.124,91 €, έχοντας καταστεί αδικαιολογήτως πλουσιότερος, με το νόμιμο τόκο από την επίδοση της αγωγής και έως την εξόφληση, A.2.γ. ότι ο εναγόμενος οφείλει να της αποδώσει το αντιστοιχούν στο εξ αδιαθέτου κληρονομικό της δικαίωμα μερίδιο των αναλογούντων στην εταιρική συμμετοχή της διαθέτιδας κερδών της ανωτέρω ομόρρυθμης εταιρείας για το χρονικό διάστημα από 1-6-2013 έως 31-12-2013, ποσού (239.861,13€ Χ 80% Χ 50%=) 95.944,45 €, με το νόμιμο τόκο από την επίδοση της αγωγής. A.2.δ. Επιπλέον, με δεδομένο ότι η αποτίμηση της αξίας της κληρονομικής ομάδας ανέρχεται στο ποσό των 8.741.388,46 €, η αξία των συνεισεκτέων παροχών στο ποσό των 5.270.632,48 €, ώστε η αξία της εξ αδιαθέτου μερίδας της ανέρχεται στο ποσό των (8.741.388,46 € + 5.270.632,48 € = 14.012.020,94 Χ 50% =) 7.006.010,47 €, ενώ αφαιρουμένων από την εξ αδιαθέτου μερίδα του εναγομένου των συνεισενεκτέων εκ μέρους του παροχών, η αξία αυτής ανέρχεται στο ποσό των (7.006.010,47 € – 5.270.632,48 € =) 1.735.377,99 €, ζήτησε να αναγνωρισθεί και ότι ο εναγόμενος οφείλει να συνεισφέρει το ως άνω ποσό των 5.270.632,48 €. A.2.ε. i) Ότι, περαιτέρω, ο εναγόμενος οφείλει να της αποδώσει το παραπάνω ποσό των 176.061,41 €, που αντιστοιχεί σε ποσοστό ½ των καταθέσεων της διαθέτιδας σε τραπεζικούς λογαριασμούς, κατά τα ανωτέρω, αυτούσια τα αναφερόμενα στην αγωγή κοσμήματα, είδη οικοσκευής και προσωπικά είδη της διαθέτιδας, άλλως, σε περίπτωση αδυναμίας αυτούσιας απόδοσης, να αναγνωρισθεί ότι οφείλει να της αποδώσει την αξία αυτών, συνολικού ποσού 56.600 €, έχοντας καταστεί αδικαιολόγητα πλουσιότερος, με το νόμιμο τόκο από την ημερομηνία θανάτου της διαθέτιδας, άλλως από την επίδοση της αγωγής, ii) να της αποδώσει ποσοστό 40% από το συνολικό ποσοστό 80% της εταιρικής συμμετοχής της κληρονομούμενης στην εταιρεία με την επωνυμία «…………………..», iii). να της αποδώσει ποσοστό 50% επί του 1/4, ήτοι το 1/8 εξ αδιαιρέτου επί του ως άνω ευρισκόμενου στην ……… Κορινθίας αγροτεμαχίου μετά της επ’ αυτού οικίας, άλλως να διαταχθεί η αποβολή του εναγομένου και η εγκατάσταση της ίδιας σε αυτό. Α2.στ. Τέλος, ισχυριζόμενη ότι ο εναγόμενος έχει καταλάβει όλα τα περιγραφόμενα στην αγωγή περιουσιακά στοιχεία της διαθέτιδας ως κληρονόμος και τα κατέχει μέχρι σήμερα, αντιποιούμενος το κληρονομικό της δικαίωμα και αρνούμενος να της παράσχει όλες τις απαιτούμενες πληροφορίες, ζήτησε να υποχρεωθεί ο εναγόμενος, i) να της παραδώσει κατάλογο για τα στοιχεία που αποτελούσαν την ομάδα της κληρονομιάς κατά το χρόνο θανάτου της κληρονομούμενης και ii) να της παράσχει ακριβείς και ολοκληρωμένες πληροφορίες για την παρούσα κατάσταση της κληρονομιάς και την τύχη των αντικειμένων της. Β) Περαιτέρω, με την επικουρική βάση της αγωγής, για την περίπτωση που δεν θα γινόταν δεκτό το αίτημα ακύρωσης/αναγνώρισης ακυρότητας των διαθηκών, η ενάγουσα ζήτησε : Β1) να αναγνωρισθεί ότι τυγχάνει εξ αδιαθέτου κληρονόμος της διαθέτιδας σε ποσοστό ½ επί των στοιχείων της κληρονομιαίας περιουσίας, που δεν είχαν συμπεριληφθεί στις παραπάνω διαθήκες, όπως προσδιόρισε στην αγωγή της. Β2) Να αναγνωρισθεί ότι είναι νόμιμη μεριδούχος στην κληρονομία της διαθέτιδας, ισχυριζόμενη, κατά τους ειδικότερα αναφερόμενους στην αγωγή υπολογισμούς της, ότι, εκτός όσων της έχουν καταληφθεί με τη διαθήκη της θανούσας και δικαιούται ως εξ αδιαθέτου κληρονόμος (Β1 α-ζ), η νόμιμη μοίρα της ανέρχεται σε ποσοστό 36,063260% επί της εν λόγω κληρονομιαίας περιουσίας, και ειδικότερα ζήτησε να αναγνωρισθεί ότι η νόμιμη μοίρα της ανέρχεται στο ως άνω ποσοστό, καθώς και ότι για τη συμπλήρωσή της, ο εναγόμενος οφείλει να της αποδώσει αυτούσια ποσοστό εξ αδιαιρέτου 36,063260%, επί των ειδικώς προσδιοριζόμενων περιουσιακών στοιχείων. Eπί της αγωγής αυτής εκδόθηκε η εκκαλούμενη απόφαση, με την οποία το πρωτοβάθμιο Δικαστήριο, αφού απέρριψε τα αιτήματα της κύριας βάσης της αγωγής (υπό στοιχ. Α1α και Α1β) περί ακύρωσης/αναγνώρισης της ακυρότητας των διαθηκών και ειδικότερα το υπό στοιχ. Α1α ως μη νόμιμο και το υπό στοιχ. Α1β ως αόριστο, κρίνοντας ταυτόχρονα ότι παρέλκει η εξέταση των λοιπών αιτημάτων της κύριας βάσης υπό στοιχείο Α2 και απέρριψε επίσης το αίτημα της επικουρικής βάσης περί συμπληρώσεως της νόμιμης μοίρας, ως αόριστο (υπό στοιχείο Β2), έκανε εν μέρει δεκτό το άλλο αίτημα της επικουρικής βάσης (υπό στοιχείο Β1) και αναγνώρισε το κληρονομικό δικαίωμα της ενάγουσας ως εξ αδιαθέτου κληρονόμου της προαναφερθείσας διαθέτιδας, επί ενός ακινήτου, ποσοστού 1/16 εξ αδιαιρέτου του οικοπέδου κειμένου στα Σελήνια Σαλαμίνας. Με την με αρ. 415/2021 εν μέρει οριστική απόφαση του το παρόν Δικαστήριο, αφού έκρινε παραδεκτή την έφεση της εκκαλούσας και εξέτασε αυτή στην ουσία της, απέρριψε αρχικά τους λόγους της έφεσης (1ο,2ο 3ο) αναφορικά με το Α1α αίτημα της κύριας βάσης. Κατά τα λοιπά όμως έκανε εν μέρει δεκτή την έφεση της ενάγουσας – εκκαλούσας και εξαφανίστηκε η εκκαλούμενη απόφαση : α) ως προς το αίτημα Α1β ακύρωσης της 25-4-2013 ιδιόγραφης διαθήκης λόγω πλάνης της διαθέτιδας αναφορικά με την κατάλειψη της νόμιμης μοίρας της αυτής, καθώς έκρινε ότι η αγωγή ήταν ως προς το αίτημα αυτό ορισμένη, για τα περιουσιακά στοιχεία που αναφέρονταν στην αγωγή και περιλαμβάνονταν στην πραγματική και πλασματική περιουσία της θανούσας, όπως προσδιόρισε αυτά (σελίδες 40 και 41 της άνω απόφασης), β) ως προς την Α2 κύρια βάση, αναγνώρισης του εξ αδιαθέτου κληρονομικού δικαιώματος, για την περίπτωση ακύρωσης της από 11.4.2011 δημόσιας διαθήκης, μόνο όμως επί του ακινήτου που αναφερόταν στην άνω διαθήκη, ως προς το οποίο κρίθηκε και μόνο η αγωγή κρίθηκε νόμιμη. γ) ως προς το Β2 αίτημα συμπλήρωσης της νόμιμης μοίρας της ενάγουσας. Eξαφανίστηκε επίσης η εκκαλούμενη απόφαση, αναφορικά με το Β1 αίτημα (αναγνώρισης εξ αδιαθέτου κληρονομικού δικαιώματος στην μη αναγραφόμενη περιουσία στις διαθήκες), μόνο ως προς μερικότερο κονδύλιο, τραπεζικό λογαριασμό (το οποίο πρωτοδίκως είχε απορριφθεί ως μη νόμιμο) και απορρίφθηκε αυτό ως αόριστο, με δεδομένο ότι η απόρριψη της αγωγής ως αόριστης άγει σε ευνοϊκότερο διατακτικό. Περαιτέρω το Δικαστήριο με την ως άνω εν μέρει οριστική του απόφαση, αφού ερεύνησε την ουσιαστική βασιμότητα της αγωγής (ήτοι των υπό στοιχ. Α1β, Α2 και Β2 αιτημάτων) απέρριψε ως ουσιαστικά αβάσιμο το Α1β/ αίτημα ακύρωσης της 25-4-2013 ιδιόγραφης διαθήκης λόγω πλάνης της διαθέτιδας, καθώς έκρινε ότι είχε παραγραφεί το ουσιαστικό δικαίωμα ακύρωσης της από 25.4.2023 διαθήκης, όπως και το Α2α/ αίτημα αναγνώρισης εξ αδιαθέτου κληρονομικού δικαιώματος, στο ακίνητο που είχε αναγραφεί στην άνω διαθήκη (που θα ευδοκιμούσε αν ακυρωνόταν η διαθήκη). Έκρινε επίσης ότι μετά την απόρριψη εξ ολοκλήρου του ως άνω υπό στοιχείο Α2α αιτήματος της κύριας βάσης της αγωγής, παρέλκει η εξέταση και των λοιπών αιτημάτων της αυτής βάσης (παρεπομένων καταβολής ωφελημάτων, παροχής πληροφοριών και καταλόγου κληρονομιαίων) που είχαν τεθεί σ΄ αυτή για την περίπτωση ευδοκίμησης των ως άνω υπό στοιχεία Α1α και Α1β αιτημάτων, χωρίς να επαναληφθούν στην επικουρική βάση (Β1 και Β2). Περαιτέρω αναφορικά με το αίτημα Β2 της επικουρικής βάσης, αναγνώρισης του δικαιώματος νόμιμης μοίρας της ενάγουσας, ανέβαλε την έκδοση οριστικής απόφασης διατάσσοντας επανάληψη συζητήσεως προκειμένου να διενεργηθεί πραγματογνωμοσύνη και να προσκομισθούν με επιμέλεια των διαδίκων αντίγραφα των συμβάσεων ανοίγματος των επίδικων τραπεζικών λογαριασμών.
Από την εκτίμηση της με αρ. …./2024 Έκθεσης πραγματογνωμοσύνης που διενήργησε ο πραγματογνώμων ……., κατόπιν της με αρ. 415/2021 μη οριστικής απόφασης του παρόντος Δικαστηρίου, των από 10.9.2025 και 14.8.2025 γνωμοδοτήσεων των τεχνικών συμβούλων της εκκαλούσας – ενάγουσας ορκωτού ελεγκτή …………. και πολιτικού μηχανικού ……….. (βλ. τις από 29.2.2024 και 23.5.2024 αιτήσεις – δηλώσεις διορισμού, που επιδόθηκαν νομότυπα στον εναγόμενο) και των λοιπών αποδεικτικών μέσων που προσκομίζονται και ειδικότερα από τις υπ’ αριθ. …………. και …/23-5-2017 ένορκες βεβαιώσεις ενώπιον του Ειρηνοδίκη Πειραιά, που επικαλείται και προσάγει η ενάγουσα – εκκαλούσα, που λήφθηκαν με την επιμέλεια αυτής, κατόπιν νομότυπης και εμπρόθεσμης κλήτευσης του εναγομένου (βλ. την υπ’ αριθ. …/18-5-2017 έκθεση επίδοσης του δικαστικού επιμελητή του Πρωτοδικείου Αθηνών …….), την υπ’ αριθ. …./31-7-2017 ένορκη βεβαίωση ενώπιον της Συμβολαιογράφου Πειραιά ……, που λήφθηκε με την επιμέλεια του εναγόμενου, κατόπιν νομότυπης κλήτευσης της ενάγουσας (βλ. την υπ’ αριθ. …./26-7-2017 έκθεση επίδοσης του δικαστικού επιμελητή του Πρωτοδικείου Αθηνών …….), τις με αρ. ….., …, .. και ../2016 ένορκες βεβαιώσεις ενώπιον της συμβολαιογράφου Πειραιώς …., που ελήφθησαν με την επιμέλεια του εναγόμενου στα πλαίσια της προγενέστερης αγωγής της ενάγουσας κατά του ιδίου, της οποίας παραιτήθηκε του δικογράφου, που λαμβάνονται προς συναγωγή δικαστικών τεκμηρίων, από τις προσκομιζόμενες φωτογραφίες, των οποίων η γνησιότητα δεν αμφισβητείται (άρθρα 444§1γ’, 448§2 και 457§4 ΚΠολΔ), καθώς και από όλα τα υπόλοιπα έγγραφα, που οι διάδικοι νόμιμα επικαλούνται και προσκομίζουν, χωρίς όμως να ληφθούν υπόψη οι υπ’ αριθ. …………./19-9-2017 ένορκες βεβαιώσεις ενώπιον του Ειρηνοδίκη Πειραιά, που προσάγει και επικαλείται η ενάγουσα – εκκαλούσα, καθώς αποτελούν ανεπίτρεπτο αποδεικτικό μέσο, αφού οι προσκομιζόμενες από την ενάγουσα βεβαιώσεις αυτές, υπερβαίνουν στο σύνολό τους το κατά το άρθρο 422 παρ. 3 ΚΠολΔ επιτρεπόμενο όριο των 5 ενόρκων βεβαιώσεων, το οποίο ισχύει αθροιστικά και για τους δύο βαθμούς δικαιοδοσίας (ΑΠ 1088/2019, ΑΠ 1461/2013 ΤΝΠ ΝΟΜΟΣ, Μ. Μαργαρίτης-Α. Μαργαρίτη, ΕρμΚΠολΔ, έκδ. 2018, τόμ. Ι, άρθρο 422, αρ. 8-9, σελ. 680, Απαλαγάκη ΕρμΚΠολΔ 2019, άρθρο 422 αρ.7) και οι συγκεκριμένες (επιπλέον 3) δεν αφορούν, όπως προκύπτει από το περιεχόμενό τους, στην αντίκρουση αυτοτελών ισχυρισμών του εναγομένου, που προτάθηκαν με τις προτάσεις του, αλλά στην απόδειξη αγωγικών ισχυρισμών της ενάγουσας (ΕφΠειρ 520/2020, ΕφΑθ 534/2020, ΕφΛαρ 160/2020 ΤΝΔ ΔΣΑ), αποδείχθηκαν τα ακόλουθα πραγματικά περιστατικά: Την 1η Ιουνίου 2013, απεβίωσε, στον Πειραιά, η …………….….., κάτοικος εν ζωή Πειραιά. Κατά το χρόνο θανάτου της, άφησε ως πλησιέστερους συγγενείς της την ενάγουσα, τέκνο της από τον πρώτο της γάμο με τον ………… και τον εναγόμενο, τέκνο της από το δεύτερο γάμο της, με τον …………, ο οποίος είχε προαποβιώσει αυτής στις 17-1-2013. Με τα υπ’ αριθ. …../26-11-2013 πρακτικά συνεδρίασης του Ειρηνοδικείου Πειραιά, δημοσιεύθηκε η υπ’ αριθ. …./1-4-2011 δημόσια διαθήκη της διαθέτιδας, που είχε συνταχθεί ενώπιον της Συμβολαιογράφου Πειραιά ……………, το περιεχόμενο της οποίας έχει επί λέξει ως εξής: «Εγκαθιστώ και ονομάζω κληρονόμους μου τον γιο μου ……….. και την κόρη μου ………….., στους οποίους αφήνω, στον μεν υιό μου ….. α./ το ποσοστό που μου ανήκει στην εταιρεία με την επωνυμία «…………….» και β./ το ποσοστό πενήντα τοις εκατό (50%) εξ αδιαιρέτου που ανήκει στην άνω εταιρεία της τριώροφης οικοδομής και μετά της εσοχής της και μετά του ημιυπόγειου και ισογείου, που βρίσκεται σήμερα σε λειτουργία (κλινικής), που βρίσκεται στον Πειραιά εντός του εγκεκριμένου σχεδίου του Δήμου Πειραιώς επί της οδού …. επί της οποίας φέρει τον αριθμό …., στην δε θυγατέρα μου …….. αφήνω α./ το μεγάλο διαμέρισμα του δευτέρου (Β’) ορόφου και ολόκληρο τον τρίτο (Γ’) όροφο της εις Πειραιά κατά τη θέση «………….» και επί της διασταυρώσεως των οδών ………. ευρισκομένης πολυκατοικίας και β./ το αγροτεμάχιο που μου ανήκει στην …. Κορινθίας. Αυτή είναι η τελευταία μου βούληση και επιθυμώ να γίνει σεβαστή από όλους». Ακόμη, με τα με αρ. ……../12-11-2013 πρακτικά του Ειρηνοδικείου Πειραιά, δημοσιεύθηκε η από 25-4-2013 ιδιόγραφη διαθήκη της διαθέτιδας, το περιεχόμενο της οποίας έχει επί λέξει ως εξής: «Η Διαθήκη μου – Η υπογεγραμμένη ……………, ορίζω ότι το ποσοστό 1/4 του ακινήτου με το σπίτι που βρίσκεται στην ….. Κορινθίας, το αφήνω στον γιό μου ….., στην κόρη μου έχω αφήσει άλλο ακίνητο που πληροί την νόμιμο μοίρα. Πειραιάς 25/4/13 – Η Διαθέτουσα (ακολουθεί υπογραφή)». Eίναι άξιο μνείας ότι η θανούσα είχε συντάξει πολύ προγενέστερα στις 1.1.1989 ιδιόγραφη διαθήκη, η οποία δεν έχει δημοσιευθεί (την επικαλείται μόνο ο εναγόμενος, χωρίς να ισχυρίζεται ότι αντλεί δικαιώματα από αυτή) κι έχει ανακληθεί κατ΄ουσίαν από τις δύο επίδικες μεταγενέστερες. Ειδικότερα, με τις ως άνω διαθήκες της, η διαθέτιδα κατέλιπε στην ενάγουσα – θυγατέρα της : Α)την κυριότητα τριών αυτοτελών οριζοντίων ιδιοκτησιών, που βρίσκονται σε πολυκατοικία κτισμένη σε οικόπεδο κείμενο στη θέση «…..» εντός του εγκεκριμένου σχεδίου πόλεως Πειραιώς στη ………………, ήτοι: ι) το υπό στοιχεία (Β-1) διαμέρισμα του δεύτερου (2ου) υπέρ το ισόγειο ορόφου, επιφάνειας 66,50 τ.μ., ιι) το υπό στοιχεία (Γ-1) διαμέρισμα του τρίτου (3ου) υπέρ το ισόγειο ορόφου, επιφάνειας 66,50 τ.μ., και ιιι) το υπό στοιχεία (Γ-2) διαμέρισμα του τρίτου (3ου) υπέρ το ισόγειο ορόφου, επιφάνειας 41,00 τ.μ., και Β) την κυριότητα ενός αγροτεμαχίου εκτός σχεδίου πόλεως, που βρίσκεται στη θέση «……….» της κτηματικής περιφέρειας της Δημοτικής Κοινότητας ….. της Δημοτικής Ενότητας Σαρωνικού του Δήμου Κορινθίων της Περιφερειακής Ενότητας Κορινθίας της Περιφέρειας Πελοποννήσου επί της επαρχιακής οδού …………, έκτασης 4.200,40 τ.μ. Εξάλλου με τις ίδιες διαθήκες της, η διαθέτιδα κατέλιπε στον εναγόμενο – υιό της τα εξής περιουσιακά της στοιχεία: Α) τη μερίδα συμμετοχής της σε ποσοστό 80% στα κέρδη και στις ζημίες της ομόρρυθμης εταιρίας με την επωνυμία «……………..» και το διακριτικό τίτλο «………….», που εδρεύει στον Πειραιά (οδός ……………) και έχει ως αντικείμενο την εκμετάλλευση της Κλινικής …….. ή οποιασδήποτε άλλης κλινικής, ιδρυθείσα δυνάμει του από 31-7-1995 ιδιωτικού συμφωνητικού, που δημοσιεύθηκε νόμιμα στα Βιβλία Εταιρειών του Πρωτοδικείου Πειραιά, όπως αυτό τροποποιηθέν ίσχυε κατά το χρόνο θανάτου της διαθέτιδας, και Β) (με την δεύτερη, από 25.4.2013 ιδιόγραφη διαθήκη)ποσοστό 1/4 κυριότητας εξ αδιαιρέτου επί ενός οικοπέδου, έκτασης 5.653,10 τ.μ., μετά της επ’ αυτού διώροφης υπερυψωμένης ενιαίας κατοικίας, αποτελούμενης από ισόγειο – πυλωτή, συγκείμενο από κατοικία επιφάνειας 118,63 τ.μ. και λοιπούς βοηθητικούς χώρους, πρώτο (Α’) πάνω από το ισόγειο – πυλωτή όροφο, συγκείμενο από κατοικία επιφάνειας 155,12 τ.μ., και δεύτερο (Β’) πάνω από το ισόγειο – πυλωτή όροφο, συγκείμενο από κατοικία επιφάνειας 96,86 τ.μ., κείμενου στη θέση «…» … ή …. Κοινότητος …. του τέως Δήμου …., ήδη του οικισμού …….. της Δημοτικής Ενότητας Σαρωνικού του Δήμου Κορινθίων, Περιφερειακής Ενότητας Κορινθίας της Περιφέρειας Πελοποννήσου, που περιήλθε στη διαθέτιδα, ως εξ αδιαθέτου κληρονόμο του προαποβιώσαντος συζύγου της, ………….. Το ποσοστό (50%) εξ αδιαιρέτου τριώροφης οικοδομής με εσοχή, ημιυπόγειο και ισόγειο αυτής, που βρίσκεται στον Πειραιά, επί της οδού ……………… που κατέλιπε η διαθέτιδα στον εναγόμενο με την από 1019/1-4-2011 δημόσια διαθήκη (δεύτερο ακίνητο) δεν ανήκε στην ίδια, αλλά στην κυριότητα της ανωτέρω ομόρρυθμης εταιρίας, όπως η ίδια η διαθέτιδα ανέφερε στην ίδια διαθήκη, όπου λειτουργούσε η κλινική και ήταν και η έδρα της. Το ακίνητο αυτό είχε περιέλθει στην κυριότητα της ομόρρυθμης εταιρίας, δυνάμει της υπ’ αριθ. ……/15-9-1995 περίληψης κατακυρωτικής έκθεσης ακινήτου της Συμβολαιογράφου Πειραιά ………….. ¨Όπως κρίθηκε με την εκκαλούμενη απόφαση, το οποίο επικυρώθηκε με την με αρ. 415/2021 απόφαση του παρόντος Δικαστηρίου, η διάταξη αυτή της διαθήκης είναι χωρίς έννομο αποτέλεσμα και θεωρείται μη γεγραμμένη. Όσον αφορά την από 25.4.2013 ιδιόγραφη διαθήκη, αυτή συντάχθηκε 2 μήνες πριν το θάνατο της διαθέτιδας, αφορά μόνο ένα περιουσιακό στοιχείο, το 1/4 εξ αδιαιρέτου ακινήτου στην ….. Κορινθίας με διώροφη κατοικία, ενώ το υπόλοιπο 3/4 εξ αδιαιρέτου ανήκε ήδη στον εναγόμενο, έχοντας περιέλθει σ’ αυτόν από την κληρονομία του πατέρα του και σύζυγο της θανούσας. Η θανούσα κατέλιπε το ακίνητο αυτό στον εναγόμενο, αναφέροντας στη διαθήκη της «στην κόρη μου έχω αφήσει άλλο ακίνητο, που πληρεί τη νόμιμο μοίρα». Στις προαναφερθείσες διαθήκες της διαθέτιδας δεν περιλαμβάνεται το εξής ακίνητο : το ποσοστό 1/4 εξ αδιαιρέτου επί του ανήκοντος κατά ποσοστό 1/2 εξ αδιαιρέτου στον προαποβιώσαντα σύζυγο της (δηλαδή 1/8 ή 2/16), ενός οικοπέδου, κείμενου στη θέση «….» της περιφέρειας της πρώην Κοινότητος ….. Σαλαμίνος, εντός του εγκεκριμένου σχεδίου πόλεως Δήμου Σαλαμίνας, Δημοτικής Ενότητας Αμπελακίων Σαλαμίνας, Περιφερειακής Ενότητας Νήσων της Περιφέρειας Αττικής, και επί της οδού ….., μεταξύ των οδών ………….., το οποίο περιήλθε σ’ αυτήν ως εξ αδιαθέτου κληρονόμου του συζύγου της κατά το ως άνω ποσοστό, με αρ. Κ.Α.Ε.Κ. ……………. και εκτάσεως 263,50 τ.μ. και συνορευόμενο ανατολικώς με την οδό πρώην …………. και ήδη ονομαζόμενη ………, επί προσώπου μέτρων δέκα πέντε και 50/100(15,50), δυτικώς με το υπ’ αριθμόν …. οικόπεδο ιδιοκτησίας ….. επί πλευράς μέτρων δέκα πέντε και 50/00 (15,50), βορείως με το υπ’ αριθμόν πενήντα εννέα (59)οικόπεδο ιδιοκτησίας αγνώστου επί πλευράς μέτρων δέκα επτά (17,00) και νοτίως με το υπ’ αριθμόν πενήντα επτά (57) οικόπεδο ιδιοκτησίας αγνώστων επί πλευράς μέτρων δέκα επτά (17,00). Ήδη για το άνω ακίνητο έχει αναγνωρισθεί τελεσιδίκως η ενάγουσα ως εξ αδιαθέτου κληρονόμος, κατά ποσοστό ½ εξ αδιαιρέτου (στο ½ του 1/8 εξ αδιαιρέτου ήτοι 1/16) με την απόφαση του πρωτοβάθμιου Δικαστηρίου, η οποία δεν έχει εξαφανισθεί ως προς τη διάταξή της αυτή με την με αρ. 415/2021 απόφαση του παρόντος Δικαστηρίου. Εξάλλου στην κληρονομιαία περιουσία της διαθέτιδας ανήκαν και ορισμένα κοσμήματα, τα οποία μετά το θάνατο της, οι διάδικοι διένειμαν μεταξύ τους στις 5-10-2013, ως εξ αδιαθέτου κληρονόμοι της, συντάσσοντας εγγράφως και καταλόγους των κοσμημάτων, που παρέλαβε ο καθένας αφού τα φωτογράφισαν, ήτοι μία (1) χειροπέδα ρολόι, ένα (1) παντατίφ, μία (1) χειροπέδα χρυσή, ένα (1) βραχιόλι χρυσό, τρία (3) βραχιόλια ασημένια, ένα (1) ζευγάρι σκουλαρίκια, πέντε (5) δαχτυλίδια, μία (1) χρυσή αλυσίδα με σταυρό, ένα (1) ασημένιο περιδέραιο, μία (1) αλυσίδα ασημένια, ένα (1) χρυσό ρολόι, ένα (1) ρολόι, ένα (1) κρεμαστό και ένα (1) μπρελόκ, τα οποία παρέλαβε η ενάγουσα και τρία (3) βραχιόλια, ένα (1) ρολόι, ένα (1) ζευγάρι σκουλαρίκια, έξι (6) δαχτυλίδια, μία (1) λίρα και δύο (2) κρεμαστά, τα οποία παρέλαβε ο εναγόμενος, ενώ, πέραν όσων καταγράφηκαν στους καταλόγους αυτούς, δεν προέκυψε ότι υφίσταντο άλλα επιπλέον. Άλλη πραγματική περιουσία δεν αποδείχθηκε ότι κατέλιπε η θανούσα, ενώ για τους τραπεζικούς λογαριασμούς, κοινούς με τον εναγόμενο και τον σύζυγό της, θα γίνει μνεία κατωτέρω. Συνεπώς η πραγματική περιουσία της θανούσας κατά το χρόνο του θανάτου της περιλάμβανε τα περιουσιακά στοιχεία που προαναφέρθηκαν, ήτοι : α) το υπό στοιχεία (Β-1) διαμέρισμα του δεύτερου (2ου) ορόφου, επιφάνειας 66,50 τ.μ., σε πολυκατοικία στην διασταύρωση των οδών …………… στη ……….. Πειραιά, β) το υπό στοιχεία (Γ-1) διαμέρισμα του τρίτου (3ου) του ορόφου, επιφάνειας 66,50 τ.μ., στην ίδια πολυκατοικία γ) το υπό στοιχεία (Γ-2) διαμέρισμα του τρίτου (3ου) ορόφου, επιφάνειας 41,00 τ.μ., στην ίδια πολυκατοικία δ) αγροτεμάχιο έκτασης 4.200,40 τ.μ στη θέση «……………. , ε) τη μερίδα συμμετοχής της κατά 80 % στην ομόρρυθμη εταιρία «……………..» στ) ποσοστό 1/4 κυριότητας εξ αδιαιρέτου επί ενός οικοπέδου, έκτασης 5.653,10 τ.μ., μετά της επ’ αυτού διώροφης υπερυψωμένης ενιαίας κατοικίας στην θέση «….» …. Κορινθίας ζ) το 1/8 (2/16), ενός οικοπέδου, κείμενου στη θέση «…….» της περιφέρειας της πρώην Κοινότητος …. Σαλαμίνας. Το σημαντικότερο περιουσιακό στοιχείο της θανούσας ήταν η εταιρική της συμμετοχή (80 %) στην ομόρρυθμη εταιρία με την επωνυμία «………………..». Η ανωτέρω εταιρία συστάθηκε, μεταξύ της θανούσας ………… και του εναγόμενου υιού της, δυνάμει του από 31.7.1995 ιδιωτικού συμφωνητικού σύστασης ομόρρυθμης εταιρίας, που δημοσιεύθηκε στα βιβλία του Πρωτοδικείου Πειραιά, με αντικείμενο τη λειτουργία κλινικής, με κεφάλαιο 1.000.000 δρχ. (2.934,70 €), από το οποίο η θανούσα εισέφερε το ποσό των 800.000 δρχ. (2.347,76 €) και όπως αναγράφηκε στο άνω συμφωνητικό, ο εναγόμενος το λοιπό ποσό των 200.000 δρχ. (ποσοστό συμμετοχής αντίστοιχα 80 % και 20 %). Με το από 20.6.2004 ιδιωτικό συμφωνητικό το κεφάλαιο της εταιρίας μετατράπηκε σε ευρώ και αυξήθηκε κατά 12.065,30 €, ώστε να ανέλθει σε 15.000 €, από το οποίο η θανούσα είχε εισφέρει το συνολικό ποσό των 12.000 € και ο εναγόμενος αυτό των 3.000 €, με βάση τα ποσοστά συμμετοχής τους. Το καταστατικό της εταιρίας αυτής (άρθρο 9) ορίζει ότι σε περίπτωση θανάτου εταίρου η εταιρία δεν λύνεται αλλά συνεχίζεται με τους επιζώντες εταίρους και τους κληρονόμους του θανόντος, οι οποίοι (είτε εκ διαθήκης είτε εξ αδιαθέτου) υποκαθίστανται αυτοδικαίως στη θέση και στην εταιρική μερίδα του αποβιώσαντος (βλ. άρθρο 256 του ν. 2072/2012, ΑΠ 10/2017 σε www.areiospagos.gr). Με αυτό το δεδομένο (κληρονομητό εταιρικής συμμετοχής θανούσας και κατάληψη αυτής με τη διαθήκη στον εναγόμενο), η νόμιμη μοίρα της ενάγουσας θα υπολογισθεί στο σύνολο της κληρονομίας συμπεριλαμβανομένης της εταιρικής συμμετοχής της θανούσας (80 %), και αν η υπόλοιπη κληρονομία δεν επαρκεί για την κάλυψη της νόμιμης μοίρας, η μεριδούχος (ενάγουσα εν προκειμένω) θα αποκτήσει ως κληρονόμος και το μέρος της εταιρικής συμμετοχής που απαιτείται για την κάλυψη της νόμιμης μοίρας της (αφού η μεριδούχος μετέχει ως αναγκαία κληρονόμος, κατά τη διάταξη του άρθρου 1825 παρ.2 ΑΚ (βλ. Καστρίτσιος Κληρονομικό Δίκαιο των εταιριών 2020 σ. 68 και 84, Γεωργία Καραΐνδρου, Ζητήματα κληρονομίας των εταιρικών συμμετοχών 30.11.2018 διπλ. εργασία σ.34, Παναγιώτου, Η συνέχιση προσωπικής εταιρίας παρά το θάνατο εταίρου και η νομική θέση του κληρονόμου σε ΝΟΜΙΚΗ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ και του ιδίου : Η μεταβίβαση επιχείρησης και η ευθύνη για τα χρέη της σε ΝΟΜΙΚΗ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ σελ. 202). Εξάλλου η ομόρρυθμη αυτή εταιρία έχει ως αντικείμενο τη λειτουργία ιδιωτικής κλινικής που λειτούργησε αρχικά ο πατέρας της θανούσας και παππούς της ενάγουσας ………… με επωνυμία «………………» (αρχική άδεια λειτουργίας με αρ. πρωτ. ……. — 6/8/1963 Απόφαση του Υπουργείου Κοιν. Πρόνοιας (Γεν. Δ/νσις Υγιεινής) και κατόπιν η ήδη λυθείσα ομόρρυθμη εταιρία «…………» και έδρα την οδό ………. στον Πειραιά, που βρίσκεται το κτίριο της κλινικής. Στην εταιρία αυτή ανήκει κατά κυριότητα, όπως εκτέθηκε το ½ εξ αδιαιρέτου του κτιρίου της κλινικής, στην οδό Πραξιτέλους 148, όπως αυτό περιγράφηκε ανωτέρω και ακόμα στους τραπεζικούς εταιρικούς της λογαριασμούς υπήρχαν κατατεθειμένα κατά το θάνατο της διαθέτιδας τα ποσά των 511.830 € και των 94 €. Η κλινική αυτή διαθέτει 85 κλίνες με διάφορα τμήματα (παθολογικό, χειρουργικό, ουρολογικό και καρδιολογικό) και απασχολεί προσωπικό 50 ατόμων περίπου. Με την με αρ. Πρωτ. Υ/12291/23-8-2010 Απόφαση της Νομαρχίας Πειραιά (Δ/νση Δημόσιας Υγείας) τροποποιήθηκε η άδεια ίδρυσης και λειτουργίας της Ιδιωτικής Γενικής Κλινικής με την επωνυμία ………………, λόγω ένταξης και λειτουργίας σε αυτή φαρμακείου σύμφωνα με τις διατάξεις του αρ. 27 του Ν.3846/2Ο1Ο. Για την αποτίμηση της εταιρικής συμμετοχής της θανούσας (80%) στην άνω ομόρρυθμη εταιρία διενεργήθηκε πραγματογνωμοσύνη κατόπιν της με αρ. 415/2021 εν μέρει οριστικής απόφασης του παρόντος Δικαστηρίου. Ο πραγματογνώμων ……… έλαβε υπόψη του τα οικονομικά στοιχεία της άνω ομόρρυθμης εταιρίας, τα οικονομικά στοιχεία των ανταγωνιστών, αλλά και τα δεδομένα του τομέα της υγείας του κρίσιμου χρόνου, όπου στις αρχές του 2012 έλαβε χώρα η ίδρυση του ΕΟΠΥΥ και μετά την επιβολή του πρώτου μνημονίου επιβλήθηκε το clawback rebate, γεγονός που είχε ως αποτέλεσμα την επιβάρυνση των οικονομικών αποτελεσμάτων των ιδιωτικών μονάδων υγείας. Στη συνέχεια προέβη σε χρηματοοικονομική ανάλυση της εταιρίας και των άμεσων ανταγωνιστών της λαμβάνοντας υπόψη τα ιστορικά οικονομικά στοιχεία της επιχείρησης, των άμεσων ανταγωνιστών της με κρίσιμα στοιχεία ανάπτυξης κερδοφορίας τα έτη 2011 – 2012, που παρέθεσε σε πίνακες. Aπό τα στοιχεία αυτά προέκυψε ότι η προς αποτίμηση εταιρία σημείωσε το 2012 περιθώριο καθαρού κέρδους προ φόρων υψηλότερο από το μέσο του δείγματος πετυχαίνοντας σημαντική αύξηση των οικονομικών της μεγεθών κατά το 2012, όμως ακολούθησε σημαντική μείωση των πωλήσεων και μείωση της κερδοφορίας. Περαιτέρω για τον υπολογισμό της αξίας της επιχείρησης πραγματοποίησε υπολογισμούς για τις μελλοντικές ταμειακές της ροές, το προεξοφλητικό επιτόκιο και την υπολειμματική αξία αυτής και με συνδυασμό των μεθόδων των προεξοφλημένων ταμειακών ροών και των πολλαπλασιαστών, προκρίνοντας ως καταλληλότερη την πρώτη, προσδιόρισε την αξία της επιχείρησης, κατά την κρίσιμη ημερομηνία του θανάτου της διαθέτιδας (1.6.2013), σε 2.630.000 € και την αξία του μεριδίου αυτής σε 2.105.000 €. Κατά την ιδιωτική γνωμοδότηση του λογιστή ……., που προσκομίστηκε από την ενάγουσα στο πρωτοβάθμιο Δικαστήριο αποτιμήθηκε η επιχείρηση στο ποσό των 6.706.748,97 €, ενώ αντίθετα, κατά την από Οκτώβριο του 2014 ιδιωτική γνωμοδότηση του λογιστή ………… που προσκομίσθηκε από τον εναγόμενο, η ίδια επιχείρηση εκτιμήθηκε σε 508.209 €. Οι ανωτέρω γνωμοδοτήσεις όμως δεν περιέχουν την πληρότητα της ανάλυσης της πραγματογνωμοσύνης, ιδίως ως προς την ανάλυση των συγκριτικών δεδομένων, οπότε δεν θα ληφθούν υπόψη. Εξάλλου η από Σεπτέμβριο του 2025 γνωμοδότηση – έκθεση αντίκρουσης της πραγματογνωμοσύνης του τεχνικού συμβούλου της εκκαλούσας – ενάγουσας ορκωτού ελεγκτή …………., ενώ συμφωνεί κατά βάση με τη μεθοδολογία υπολογισμού του πραγματογνώμονα, εκτιμά την σταθμισμένη αξία της επιχείρησης τουλάχιστον στις 4.880.000 € και την αξία του μεριδίου της θανούσας σε 3.094.000 € υποστηρίζοντας ότι έχει γίνει υπερεκτίμηση μείωσης των πωλήσεων και άλλων παραγόντων και υποεκτίμηση άλλων κρίσιμων παραγόντων. Ωστόσο η γνωμοδότηση αυτή προβαίνει απλώς σε σχολιασμό της πραγματογνωμοσύνης, χωρίς δηλαδή να προβεί ο άνω ορκωτός ελεγκτής σε δική του έρευνα και λήψη στοιχείων. Περαιτέρω αποδείχθηκε ότι κατά το χρόνο θανάτου της θανούσας υπήρχαν οι κατωτέρω τραπεζικοί λογαριασμοί (ως προς τους οποίους κρίθηκε ορισμένη και νόμιμη η αγωγή), των οποίων προσκομίζονται οι συμβάσεις ανοίγματος αυτών μετά την με αρ. 415/2021 μη οριστική απόφαση του παρόντος Δικαστηρίου : 1) ο υπ’ αριθ. ………… κοινός λογαριασμός ταμιευτηρίου του εναγόμενου με τον πατέρα του (……….) στην «Ε.Τ.Ε.», ο οποίος ανοίχθηκε από τον …………. στις 17.5.2000. Στον λογαριασμό τέθηκε ο όρος του άρθρου 2 του ν. 5638/1932, κατά τον οποίο σε περίπτωση θανάτου οποιουδήποτε από τους δικαιούχους η κατάθεση και ο λογαριασμός περιέρχεται αυτοδικαίως στους επιζώντες. Μετά το θάνατο του ……….. (17.1.2013), όπως συνομολογεί ο εναγόμενος, κατέστη συνδικαιούχος και η θανούσα …………… (δηλαδή για βραχύ χρονικό διάστημα έως το θάνατο αυτής στις 1.6.2013). Ο λογαριασμός αυτός εμφάνιζε την άνω ημερομηνία (17.1.2013) υπόλοιπο 261.067,81 € και την ημερομηνία του θανάτου αυτής (1.6.2013) υπόλοιπο 271.067,81 €, δηλαδή είχε αυξηθεί κατά το ποσό των 10.000 €. Ο εναγόμενος υποστηρίζει ότι τα χρήματα που υπήρχαν σ΄αυτόν ήταν του πατέρα του ……….. .. Aπό την κίνηση του λογαριασμού προκύπτει ότι αυτός δεν χρησιμοποιείτο για τακτικές συναλλαγές. Σε συναλλαγή της 21.12.2005 έκδοση επιταγής έχει σημειωθεί με μολύβι «φόρος κτιρίου κλινικής». Στις 3.3.2009 το υπόλοιπό του αυξάνεται κατά 138.830,05 € με αιτιολογία «προϊόν χρεωγράφων» και κατόπιν άλλων συναλλαγών στις 10.8.2012 γίνεται κατάθεση του ποσού των 211.450,00 €, από την οποία και προκύπτει το μεγαλύτερο μέρος του υπολοίπου του. Ωστόσο οι συναλλαγές αυτές που είχαν λάβει χώρα πριν το θάνατο του ………. (έκτοτε κατέστη συνδικαιούχος και η θανούσα) δεν ταυτοποιούνται ότι προέχονται από την ………….., ώστε δεν μπορεί να εξαχθεί ότι το υπόλοιπο που υπήρχε στον άνω λογαριασμό πριν το θάνατο αυτού και αυτό ως προς το οποίο αυξήθηκε μεταγενέστερα (10.000 €) προήλθε εν όλω ή εν μέρει από την περιουσία της θανούσας (ήτοι έσοδα αυτής από την ομόρρυθμη εταιρία). 2) Ο υπ’ αριθ. …………. κοινός λογαριασμός της διαθέτιδας, του συζύγου αυτής …………. και του εναγομένου στην «Ε.Τ.Ε.», ο οποίος διανοίχθηκε ομοίως από το ………….. στις 9.4.2001. Στον λογαριασμό αυτό τέθηκε ομοίως ο όρος του άρθρου 2, ότι σε περίπτωση οποιουδήποτε θανάτου από τους δικαιούχους η κατάθεση και ο λογαριασμός θα περιέρχεται αυτοδικαίως στους επιζώντες. Ο λογαριασμός αυτός κατά το χρόνο θανάτου της διαθέτιδας εμφάνιζε υπόλοιπο 76.295,84 €. H ενάγουσα επικαλείται ότι ο λογαριασμός αυτός ήταν ο παλιός εταιρικός λογαριασμός. Από την κίνηση αυτού, ιδίως το τελευταίο χρονικό διάστημα (από το 2010) προκύπτει ότι σ’ αυτόν κατατίθεντο αξιόγραφα (επιταγές) καταβάλλονταν η μισθοδοσία και προέβαινε σε αναλήψεις η ίδια η θανούσα (αιτιολογία «…..» ενδεικτ. 4.5.2012 για ποσό 6.000 € και 21.5.2012 για ποσό 5.000 €). Συνεπώς εκτιμάται ότι ο λογαριασμός αυτός χρησιμοποιείτο για τα έξοδα – μισθοδοσία και τα έσοδα της ομόρρυθμης εταιρίας (βλ. και συναλλαγή Οίκος Ναύτου στις 6.6.2013, μετά το θάνατο της ………..). Συνακόλουθα με δεδομένο ότι η ενάγουσα είχε στην ομόρρυθμη εταιρία ποσοστό 80 %, από το υπόλοιπο των 76.295,84 € δικαιούτο αυτό των 61.036,67 € και ο εναγόμενος (20%) αυτό των 15.259,17 €. Το ποσό επομένως των 61.036,67 €, το οποίο παρέμεινε μετά το θάνατο της τελευταίας στον άνω τραπεζικό λογαριασμό αποτελεί δωρεά αιτία θανάτου – κληροδοσία από τη θανούσα προς τον εναγόμενο και θα συνυπολογισθεί για την εξεύρεση της νόμιμης μοίρας της ενάγουσας. 3) με αρ. …………….. κοινός λογαριασμός της θανούσας με τον εναγόμενο και τον . …… στην ΕΤΕ με υπόλοιπο, κατά το χρόνο θανάτου της θανούσας ποσού 42,87 €. Στον λογαριασμό αυτό δεν είχε τεθεί ο όρος του άρθρου 2 του άρθρου του ν. 5638/1932. Η ενάγουσα όμως ενόψει της διάταξης του άρθρου 3 του ν. 5638/1932 δεν υπεισέρχεται σ΄αυτόν αυτοδικαίως ως κληρονόμος, έχοντας το δικαίωμα να αξιώσει από τον εναγόμενο μόνο το τμήμα εκείνο της κατάθεσης που αναλογεί στην μητέρα της κι εν προκειμένω κατά το μέρος που θίγει τη νόμιμη μοίρα της, ωστόσο δεν υπάρχει καμία ένδειξη ότι αυτό προήλθε αποκλειστικά από την περιουσία της θανούσας, για να ληφθεί υπόψη στην πλασματική κληρονομία της). 4) ο με αρ. …………….. κοινός λογαριασμός της μητέρας της ενάγουσας με τον εναγόμενο στην «ALPHABANK», με υπόλοιπο κατά το χρόνο του θανάτου της θανούσας ποσού 3.500 € (σύμβαση ανοίγματος με Εμπορική Τράπεζα στις 11.5.2001).Στον λογαριασμό αυτό τέθηκε ομοίως ο όρος του άρθρου 2 του ν. 5638/1932, κατά τον οποίο σε περίπτωση θανάτου οποιουδήποτε από τους δικαιούχους η κατάθεση και ο λογαριασμός περιέρχεται αυτοδικαίως στους επιζώντες. ¨Όμως ως προς το υπόλοιπό του επίσης δεν υπάρχει καμία ένδειξη ότι αυτό προήλθε αποκλειστικά από την περιουσία της θανούσας. Επομένως από τους ως άνω τραπεζικούς λογαριασμούς μόνο το ποσό που αναφέρθηκε των 61.036,67 €, του υπό (2) θα υπολογισθεί στην πλασματική περιουσία της θανούσας. Περαιτέρω αποδείχθηκε ότι η ενάγουσα είχε προβεί στις εξής παροχές προς τον εναγόμενο και το σύζυγό της, όσο ήταν εν ζωή : Α) δυνάμει του υπ’ αριθ. …../1987 συμβολαίου του Συμβολαιογράφου Αθηνών …. …., μεταβίβασε σ’ αυτόν, με γονική παροχή, την ψιλή κυριότητα των υπό στοιχεία Υ1 και Υ1’ οριζοντίων ιδιοκτησιών του υπογείου, του Κ1 καταστήματος του ισογείου και του Ι2 διαμερίσματος του ισογείου, πολυκατοικίας κείμενης επί της οδού…… ….. στον Πειραιά, αντικειμενικής αξίας τότε ποσού 242.250 δρχ. (710,92 €), 576.912 δρχ. (1.693,06 €), 2.451.876 δρχ. (7.195,52 €) και 832.809,50 δρχ. (2.444,04 €), αντίστοιχα, διατηρώντας η ίδια την επικαρπία αυτών. Ειδικότερα, επρόκειτο για : i) Το υπό στοιχεία Υ1 κατάστημα του υπογείου αποτελούμενο εκ του κυρίου καταστήματος του κλιμακοστασίου και του WC, έχει επιφάνεια 38,00 τ.μ., όγκο καθαρό 114 μέτρα κυβικά, αναλογία επί του όγκου κοινοκτήτων 25,30 κυβικά μέτρα, ήτοι όγκο συνολικό 139,30 κυβικά μέτρα, ποσοστό συνιδιοκτησίας επί του οικοπέδου 58/οοο στα οποία αναλογούν 8,00 τ.μ. και συνορεύει Β.Α. εν μέρει με ακάλυπτο χώρο πολυκατοικίας και εν μέρει με κατάστημα ΥΓ, Ν.Α. με ….., μεσημβρινώς με συμβολή της οδού …. και ….., Β.Δ. εν μέρει με ακάλυπτο χώρο πολυκατοικίας και εν μέρει με λεβητοστάσιο.ii)Το υπό στοιχεία Υ1’ κατάστημα του υπογείου αποτελούμενο εκ του κυρίου καταστήματος, του κλιμακοστασίου και του WC, έχει επιφάνεια 50,50 τ.μ., όγκο καθαρό 166,50 μέτρα κυβικά, αναλογία επί του όγκου κοινοκτήτων 37,00 κυβικά μέτρα, ήτοι όγκο συνολικό 203,60 κυβικά μέτρα, ποσοστό συνιδιοκτησίας επί του οικοπέδου 85/οοο στα οποία αναλογούν 11,80 τ.μ. και συνορεύει Β.Α. με οδό ….., Ν.Α. με ….., Ν.Δ. εν μέρει με ακάλυπτο χώρο πολυκατοικία και εν μέρει με το υπ’ αρ. Υ1 κατάστημα, Β.Δ. εν μέρει με μηχανοστάσιο και ακάλυπτο χώρο πολυκατοικίας. iii)Το υπό στοιχεία Κ1 κατάστημα του ισογείου ορόφου αποτελούμενο εκ του κυρίου καταστήματος και του WC, έχει επιφάνεια 50,50 τ.μ., όγκο καθαρό 176,70 μέτρα κυβικά, αναλογία επί του όγκου κοινοκτήτων 39,20 κυβικά μέτρα, ήτοι όγκο συνολικό 215,90 κυβικά μέτρα, ποσοστό συνιδιοκτησίας επί του οικοπέδου 90/οοο, στα οποία αναλογούν 12,50 τ.μ. και συνορεύει Β.Α. εν μέρει με είσοδο πολυκατοικίας, εν μέρει με πλατύσκαλο χώρο και εν μέρει με ακάλυπτο χώρο, Ν.Α. με ………., μεσημβρινώς με συμβολή των οδών ….. και …………, δυτικά με οδό ……., Β.Δ. εν μέρει με ακάλυπτο χώρο πολυκατοικίας και εν μέρει με ιδιοκτησία ……….. και ………. iv) Το υπό στοιχεία I2 διαμέρισμα του ισογείου ορόφου αποτελούμενο από δύο κύρια δωμάτια, λουτρό, κουζίνα και διάδρομο, έχει επιφάνεια 40,00 τ.μ., όγκο καθαρό 120,00 μέτρα κυβικά, αναλογία όγκου κοινοχρήστων 26,60 κυβικά μέτρα, ήτοι όγκο συνολικό 146,60 κυβικά μέτρα, ποσοστό συνιδιοκτησίας επί του οικοπέδου 61/οοο στα οποία αναλογούν 8,50 τ.μ., ποσοστό συμμετοχής στις δαπάνες κοινοχρήστων 78/οοο, ποσοστό συμμετοχής στις δαπάνες ανελκυστήρα 53/οοο, συμμετοχή στις δαπάνες κεντρικής θέρμανσης 83/οοο και συνορεύει Β.Α. με οδό Αποστόλη, Ν.Α. με ………., Β.Δ. εν μέρει με ιδιοκτησία ……. και ………… και εν μέρει με κοινόχρηστο πλατύσκαλο. Β) Περαιτέρω, με το με υπ’ αριθ. 856/10.5.2010 συμβόλαιο της Συμβολαιογράφου Πειραιά ………., μεταβίβασε στον εναγόμενο, με γονική παροχή, την ψιλή κυριότητα των υπό στοιχεία Δ1 και Ε1 οριζοντίων ιδιοκτησιών (διαμερισμάτων) της ίδιας ως άνω πολυκατοικίας, αντικειμενικής αξίας τότε ποσού 102.928,94 € και 37.328,44 €, αντίστοιχα, και με το ίδιο συμβόλαιο δώρισε την επικαρπία στο σύζυγό της ……….. με συνολική αξία 155.841,55 €. Η οριζόντια ιδιοκτησία Δ-1 καλύπτει ολόκληρο τον τέταρτο όροφο (πλην των κοινόκτητων και κοινόχρηστων χώρων) και αποτελείται από 4 κύρια δωμάτια, χώλ, κουζίνα, λουτρό, διάδρομο, γραφείο και βεράντες, έχει επιφάνεια 105,50 τ.μ., όγκο καθαρό 316,30 μέτρα κυβικά, αναλογία επί του όγκου κοινοκτήτων 70,20 κυβικά μέτρα, ήτοι όγκο συνολικό 386,70 κυβικά μέτρα, ποσοστό συνιδιοκτησίας επί του οικοπέδου 161/οοο στα οποία αναλογούν 22,30 τ.μ., ποσοστό συμμετοχής στις δαπάνες κοινοχρήστων 210/οοο, ποσοστό συμμετοχής στις δαπάνες ανελκυστήρα 252/οοο, συμμετοχή στις δαπάνες κεντρικής θέρμανσης 210/οοο και συνορεύει Β.Α. εν μέρει με ακάλυπτο χώρο πολυκατοικίας εν μέρει με κοινόχρηστο πλατύσκαλο και εν μέρει με οδό ……, Ν.Α. με …., μεσημβρινώς με συμβολή της οδού …. και …., Δυτικά με οδός …., Ν.Δ. εν μέρει με φρέαρ διόδου ανελκυστήρα και εν μέρει με κοινόχρηστο πλατύσκαλο, Β.Δ. εν μέρει με ιδιοκτησία …….. και …………., εν μέρει με κοινόχρηστο πλατύσκαλο, εν μέρει με ακάλυπτο χώρο πολυκατοικίας και πάλι εν μέρει με ιδιοκτησία ………….. και ………… Η οριζόντια ιδιοκτησία Ε1 καλύπτει ολόκληρο τον τέταρτο όροφο (πλην των κοινόκτητων και κοινόχρηστων χώρων) και αποτελείται από 2 κύρια δωμάτια, χώλ, κουζίνα, W.C., τραπεζαρία και βεράντα, έχει επιφάνεια 38,50 τ.μ., όγκο καθαρό 115,50 μέτρα κυβικά, αναλογία επί του όγκου κοινοκτήτων 25,60 κυβικά μέτρα, ήτοι όγκο συνολικό 141,10 κυβικά μέτρα, ποσοστό συνιδιοκτησίας επί του οικοπέδου 59/οοο στα οποία αναλογούν 8,20 τ.μ., ποσοστό συμμετοχής στις δαπάνες κοινοχρήστων 76/οοο, ποσοστό συμμετοχής στις δαπάνες ανελκυστήρα 102/οοο, συμμετοχή στις δαπάνες κεντρικής θέρμανσης 80/οοο και συνορεύει Β.Α. με οδό …….. και εν μέρει με ακάλυπτο χώρο πολυκατοικίας, Ν.Α. με …….., και φρέαρ ανελκυστήρα, μεσημβρινώς με συμβολή της οδού …………, δυτικά με οδό ….., Ν.Δ. εν μέρει με κλιμακοστάσιο, εν μέρει με φρέαρ διόδου ανελκυστήρα και εν μέρει με πλατύσκαλο, Β.Δ. εν μέρει με ιδιοκτησία ……. και ………….., εν μέρει με κοινόχρηστο πλατύσκαλο, εν μέρει με ακάλυπτο χώρο πολυκατοικίας και πάλι εν μέρει με ιδιοκτησία ……… και ………… Γ) Ακόμα η διαθέτρια με το με αρ. ………/29.12.2005 συμβόλαιο πώλησης της Συμβολαιογράφου Πειραιά ……….., πώλησε στον εναγόμενο, κατά ψιλή κυριότητα, και στον σύζυγό της κατ’ επικαρπία, ποσοστό (1/2) εξ αδιαιρέτου της οικοδομής επί της οδού Πραξιτέλους αριθ. 148 στον Πειραιά, όπου βρίσκεται σε λειτουργία η ως άνω κλινική, έναντι τιμήματος ποσού 258.091,63 € για την ψιλή κυριότητα και 64.472,08 € για την επικαρπία, με δεδομένο ότι ο σύζυγος της θανούσας ήταν τότε 77 ετών. Το ακίνητο αυτό συνίσταται σε τριώροφη οικοδομή, μετά της εσοχής της και μετά του ημιυπόγειου και ισογείου, που βρίσκεται σήμερα σε λειτουργία (κλινική), όπως προκύπτει από την συνημμένη στο παρόν με αριθμό Υ/2517 σχετ. 28359,29815 απόφαση του Νομαρχιακού Διαμερίσματος Πειραιώς-Διεύθυνση Δημόσιας Υγείας (τμήμα Αδειών Επαγγ. Υπηρ. Υγείας) συνολικής επιφανείας μέτρων τετραγωνικών χιλίων πεντακοσίων τριάντα οκτώ (1.538,00), η οποία έχει ανεγερθεί επί οικοπέδου εκτάσεως μέτρων τετραγωνικών διακοσίων ενενήντα και 16/οο (290,16) που βρίσκεται στον Πειραιά εντός του εγκεκριμένου σχεδίου του Δήμου Πειραιώς επί της οδού Πραξιτέλους επί της οποίας φέρει τον αριθμό 148. Η άνω οικοδομή αποτελείται από ημιυπόγειο, ισόγειο, (Α’), (Β), (Γ’), (Δ’)[1η εσοχή] (Ε’) [2Γ εσοχή] (Δώμα) ορόφους, οι οποίοι εμφαίνονται στα από Μαΐου 2001 σχεδιαγράμματα κατόψεως του Πολιτικού Μηχανικού …….., η οποία έχει ανεγερθεί επί οικοπέδου συνολικής εκτάσεως μέτρων τετραγωνικών διακοσίων ενενήντα και 0,16 (290,16), το οποίο βρίσκεται στον Πειραιά, εντός του εγκεκριμένου σχεδίου του Δήμου Πειραιά επί της οδού …………… και συνορεύει κατά προγενέστερους τίτλους κτήσεως ανατολικώς με οδό Πραξιτέλους, δυτικώς με οικία αγνώστου, βορείως με οικία …… …. και νοτίως με οικία ……….. και με βάση το από Μαΐου 1961 τοπογραφικό σχεδιάγραμμα του Πολιτικού Μηχανικού ……….. , επικυρωμένο από την Πολεοδομία Πειραιά στις 24.5.2001, βορειοανατολικά επί πλευράς μέτρων δέκα πέντε και 0,60 (15,60) με ιδιοκτησία αγνώστου, βορειοδυτικά επί πλευράς μέτρων δέκα οκτώ και 0,60 (18,60) με ιδιοκτησία αγνώστου, νοτιοδυτικά επί πλευράς δέκα πέντε και 0,60 (15,60) με ιδιοκτησία αγνώστου και νοτιοανατολικά επί πλευράς -προσώπου μέτρων δέκα οκτώ και 0,60 (18,60) με την οδό …………. πλάτους μ. 9,40. Η ενάγουσα ισχυρίζεται ότι η άνω μεταβίβαση είναι εικονική, ενώ ο εναγόμενος, υποστηρίζει ότι πρόκειται για έγκυρη σύμβαση πωλήσεως, της οποίας το τίμημα καταβλήθηκε από τον κοινό λογαριασμό της θανούσας και του συζύγου της. Ωστόσο, η πώληση αυτή δεν φαίνεται να έχει καταρχήν δικαιολογητικό λόγο, καθώς το άλλο ½ εξ αδιαιρέτου του κτιρίου ανήκε στην ανωτέρω ομόρρυθμη εταιρία, της οποίας ο εναγόμενος ήταν ήδη ομόρρυθμο μέλος (κατά 20%), ενώ ο σύζυγος της θανούσας ήταν συνταξιούχος και μεγάλης ηλικίας (77 ετών). Ακόμα, το συνολικό τίμημα των 322.564,54 € (αξία ψιλής κυριότητας 258.091,63 κι επικαρπίας 64.472,08 €) προσδιορίσθηκε μόνο επί των αντικειμενικών κριτηρίων και όχι με την πραγματική αγοραία αξία του ακινήτου, που ανερχόταν τον χρόνο κατάρτισης σε 932.500 € για το 50 % αυτού (1.865.000 € το 100%) με αξίες ψιλής κυριότητας 745.000 € κι επικαρπίας 185.000 €, όπως καθορίζεται στην Έκθεση πραγματογνωμοσύνης. Η καταβολή του έστω μειωμένου τιμήματος των 322.564,54 € δεν αποδεικνύεται, καθώς αν είχε γίνει με ανάληψη ή έκδοση επιταγής από ενήμερο τραπεζικό λογαριασμό (ο οποίος δεν προσδιορίζεται) θα είχε καταγραφεί στο συμβολαιογραφικό έγγραφο (με επισύναψη του σχετικού αποδεικτικού της Τράπεζας) και δεν θα είχε αναγραφεί η συνήθης και αόριστη αναφορά ότι το τίμημα καταβλήθηκε «τοις μετρητοίς που μετρήθηκε πρότερον και εκτός της παρουσίας μου». Συνεπώς, κατά την κρίση του Δικαστηρίου, λόγω του πολύ χαμηλού τιμήματος, της μη απόδειξης της καταβολής αυτού και της στενής συγγενικής σχέσης των διαδίκων, η ανωτέρω σύμβαση πωλήσεως είναι εικονική και πρόκειται για υποκρυπτόμενη σύμβαση δωρεάς (ΑΚ 138). Δ) Η θανούσα με το με αρ. …../9.9.1983 συμβόλαιο της Συμβολαιογράφου Πειραιά …………, που μεταγράφηκε νόμιμα, πώλησε στον σύζυγό της ……………. αντί τιμήματος 1.200.000 δρχ. (η εκτίμηση της τότε εφορίας 1.750.000 δρχ.) το ½ εξ αδιαιρέτου κυριότητας ενός αγροτεμαχίου κειμένου στη ………….. ή ……….. της κοινότητας …. Κορινθίας, έκτασης 5.282,50 τ.μ., το οποίο συνορεύει ανατολικά με ιδιοκτησία ……. και …………, νοτιοανατολικά με ιδιοκτησία ………., νότια με ιδιοκτησία …… και με ιδιοκτησία ………….., δυτικά με ιδιοκτησία …………., υπέρ του οποίου υφίσταται δουλεία διόδου σε βάρος της ιδιοκτησίας …………, στο οποίο υπάρχει ημιτελής οικοδομή (ήδη έχει ανεγερθεί τριώροφη οικία, αποτελούμενη από ισόγειο σε πυλωτή, α’ όροφο και β’ όροφο). Το άλλο ½ εξ αδιαιρέτου του ιδίου ακινήτου είχε δωρήσει η αποβιώσασα στον ……… με το με αρ. …../11.9.1976 συμβόλαιο της ιδίας συμβολαιογράφου, που μεταγράφηκε νόμιμα. Από την προηγούμενη αυτή συμβολαιογραφική πράξη, η οποία ήταν δωρεά και αφορούσε το ½ εξ αδιαιρέτου του ιδίου ακινήτου (που δεν προστίθεται στην κληρονομία, αφού καταρτίσθηκε πριν το ν.1329/1983, χωρίς να ορίσει η θανούσα ότι καταλογίζεται σ΄αυτή βλ. Παπαδόπουλος Αγωγές Κληρονομικού Δικαίου 1995 σ.49) το γεγονός ότι το αναγραφόμενο τίμημα ορίστηκε κατώτερο και από την εκτίμηση της Δ.Ο.Υ., του οποίου, επίσης, η καταβολή δεν βεβαιώνεται με οποιονδήποτε τρόπο, μπορεί να εξαχθεί και για την ανωτέρω σύμβαση πωλήσεως ότι αυτή ήταν εικονική και πρόκειται στην πραγματικότητα για δωρεά της θανούσας προς το σύζυγό της. Ενισχυτικό των παραπάνω είναι και ότι το ακίνητο προερχόταν από την πατρική περιουσία της θανούσας, η δε ανέγερση της οικίας είχε ξεκινήσει με έξοδα του πατέρα αυτής ……….. (βλ. τις με αρ. …. και …/2017 ένορκες βεβαιώσεις των …….. και …………..). E) Η θανούσα επίσης είχε καταβάλει το ποσό των 200.000 δραχμών (586,90 €) το έτος 1995 για την είσοδο του εναγόμενου στην ως άνω ομόρρυθμη εταιρία, που αντιστοιχούσε στο 20 % της συμμετοχής του τελευταίου, ενώ ο αυτός ήταν μόλις 23 ετών και σπούδαζε στην Ιατρική Σχολή, ώστε δεν θα μπορούσε να καταβάλει το παραπάνω ποσό ο ίδιος και συνιστούσε παροχή προς αυτόν. Η ενάγουσα υποστηρίζει ακόμα ότι η θανούσα δαπάνησε το ποσό των 113.120 € ως παροχή στον εναγόμενο για τις σπουδές του στην Ιατρική Σχολή στην Ουγγαρία, επί 5 έτη. Ο εναγόμενος, ωστόσο αντιτείνει ότι έμεινε μόνο 2 έτη στην Ουγγαρία κι έκτοτε πήρε μεταγραφή στην Ιατρική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών και δεν υπάρχει κανένα αποδεικτικό στοιχείο ούτε για το ακριβές ποσό που δαπανήθηκε για τις σπουδές του, ούτε αν αυτές κάλυψε αποκλειστικά η ενάγουσα. Επισημαίνεται ότι στην πλασματική κληρονομία της θανούσας προστίθενται για τον υπολογισμό της νόμιμης μοίρας της ενάγουσας όλες οι ανωτέρω χαριστικές επιδόσεις προς τους νόμιμους μεριδούχους τον εναγόμενο και τον σύζυγο αυτής ……………. (ανεξαρτήτως αν είχε προαποβιώσει αυτής, αφού πρόκειται για μεριδούχο της ίδιας τάξης, βλ. Σταθόπουλο στον ΑΚ Γεωργιάδη- Σταθόπουλο άρθρα 1831-1834 αρ.39), είτε πρόκειται για δωρεές, είτε για άλλες δικαιοπραξίες που έγιναν από ελευθεριότητα, ανεξάρτητα του χρόνου που πραγματοποιήθηκαν και αν αυτές έγιναν από λόγους ευπρέπειας ή από ιδιαίτερο ηθικό καθήκον, όπως και οι γονικές παροχές ανεξαρτήτως αν υπερβαίνουν ή όχι το επιβαλλόμενο από τις περιστάσεις μέτρο κατά την έννοια του άρθρου 1831 παρ. 2 ΑΚ (ΑΠ 7/2024, ΑΠ 393/2018, ΑΠ 507/2014 ΧρΙΔ 2014, 673, ΕφΑθ 309/2024 ΤΝΠ ΝΟΜΟΣ, ΕφΑθ 309/2024, ΕφΑθ 4060/2006 ΕλλΔνη 2008, 278, ΕφΑθ 1689/2006 ΧρΙΔ 2007). Διάφορο είναι το ζήτημα ότι θα καταλογισθούν και στη νόμιμη μοίρα του μεριδούχου, καθώς θα μπορούσε ο κληρονομούμενος να ορίσει διαφορετικά (άρθρο 1833 ΑΚ, βλ. ΑΠ 1831/2014 ΤΝΠ ΝΟΜΟΣ). Κατόπιν αυτών στην πλασματική κληρονομία της θανούσας περιλαμβάνονται οι εξής παροχές : α) το ½ εξ αδιαιρέτου αγροτεμαχίου κειμένου στη θέση «….» ….. της Κοινότητας …. Κορινθίας, επιφάνειας 5.282 τ.μ., μετά της επ’ αυτού ανεγερθείσας οικίας, το οποίο πωλήθηκε την 9.9.1983 με εικονική πώληση – δωρεά, στο σύζυγο της θανούσας (είχε καταστεί ο ίδιος κύριος του άλλου ½ εξ αδιαιρέτου με το με αρ. …../11.9.1976 συμβόλαιο). Ωστόσο με δεδομένο ότι του ιδίου ακινήτου κατέστη μεταγενέστερα κυρία η θανούσα κατά ποσοστό ¼ εξ αδιαιρέτου, ως εξ αδιαθέτου κληρονόμος του συζύγου της, η αξία της παροχής αυτής θα υπολογισθεί μόνο στο 1/4 αυτής, αφού το ¼ εξ αδιαιρέτου του ακινήτου αυτού περιλαμβάνεται πλέον στην πραγματική της κληρονομία. β) Το ½ του ακινήτου της κλινικής, κατά πλήρη κυριότητα (πωλήθηκε την 29.12.2005 με εικονική πώληση– δωρεά κατά ψιλή κυριότητα στον εναγόμενο και κατ’ επικαρπία στον σύζυγό της θανούσας, με το με αρ. ……../2005 συμβόλαιο. γ) Η Υ 1 οριζόντια ιδιοκτησία – κατάστημα επί της οδού …….., κατά ψιλή κυριότητα δ) η Υ 1’ οριζόντια ιδιοκτησία – κατάστημα, κατά ψιλή κυριότητα, ε) η Κ 1 οριζόντια ιδιοκτησία – κατάστημα , κατά ψιλή κυριότητα στ) το Ι2 διαμέρισμα ισογείου κατά ψιλή κυριότητα (περιήλθαν τα υπό στοιχ. γ, δ, ε και στ στον εναγόμενο με το με αρ. ……/1987 συμβόλαιο γονικής παροχής κατά ψιλή κυριότητα). Αναφορικά με τις άνω οριζόντιες ιδιοκτησίες θα ληφθεί υπόψη η αξία τους μόνο κατά ψιλή κυριότητα, δεδομένου ότι η επικαρπία αποσβήνεται με το θάνατο του επικαρπωτή και μετάγεται στον ψιλό κύριο εξ ιδίου δικαίου και όχι ως κληρονόμο αυτού, ώστε η επικαρπία αυτών, που αποσβέσθηκε και περιήλθε στον εναγόμενο με το θάνατο της θανούσας να μην αποτελεί στοιχείο της κληρονομίας της (ΑΚ 1167 παρ.1, 1168 βλ. ad hoc ΑΠ 968 / 2017, ΕφΑθ 609/2024, ΕφΠειρ 355/2020, ΤΝΠ ΝΟΜΟΣ, συναφώς και ΑΠ 618 / 2024, άλλως ΑΠ 1595/2008 www.areiospagos.gr, Παπαδόπουλος ο.πσ.54), ζ) το Δ1 διαμέρισμα στην ίδια οικοδομή κατά πλήρη κυριότητα η) το Ε1 διαμέρισμα στην ίδια οικοδομή κατά πλήρη κυριότητα (το υπό στοιχ. ζ η κληρονομούμενη μεταβίβασε με γονική παροχή κατά ψιλή κυριότητα στον εναγόμενο και δώρησε κατ’ επικαρπία στο σύζυγό της, με το αρ. …./10.5.2010 συμβόλαιο), η) η εισφορά που κατέβαλε η θανούσα για την είσοδο του εναγόμενου στην ανωτέρω εταιρία, ζ) το ποσό των 61.036,67 € που υπήρχε στο λογαριασμό της διαθέτιδας, το οποίο θεωρήθηκε ως δωρεά αιτία θανάτου υπέρ του υιού της. Εξάλλου για τις αξίες των ακινήτων που υπήρχαν στην πραγματική περιουσία της θανούσας και όσων παραχωρήθηκαν με χαριστικές παροχές/γονική παροχή στον εναγόμενο και τον σύζυγό της διενεργήθηκε πραγματογνωμοσύνη σε εκτέλεση της με αρ. 415/2021 απόφασης του παρόντος Δικαστηρίου, ομοίως από τον οικονομολόγο ……… Ο ανωτέρω προσδιόρισε την αξία των περιουσιακών στοιχείων της θανούσας, που υπήρχαν κατά το θάνατό της ως εξής : α) στο υπό στοιχεία (Β-1) διαμέρισμα του δεύτερου (2ου) ορόφου, επιφάνειας 66,50 τ.μ., σε πολυκατοικία στην διασταύρωση των οδών …………… στη ….. Πειραιά με έτος κατασκευής 1971 στο ποσό των 54.200 € β) στο υπό στοιχεία (Γ-1) διαμέρισμα του τρίτου (3ου) ορόφου, επιφάνειας 66,50 τ.μ., στην ίδια πολυκατοικία στο ποσό των 55.300 € γ) στο υπό στοιχεία (Γ-2) διαμέρισμα του τρίτου (3ου) ορόφου, επιφάνειας 41,00 τ.μ., στην ίδια πολυκατοικία στο ποσό των 34.200 €. δ) στο αγροτεμάχιο έκτασης 4.200,40 τ.μ στη θέση «………..», το οποίο είναι άρτιο και οικοδομήσιμο (απόσταση από την παραλία …… 1,2 χλμ., λουτρά της …… 3 χλμ. Αθήνα 87 χλμ) σε 65.000 €, στ) σε ποσοστό 1/4 κυριότητας εξ αδιαιρέτου επί ενός οικοπέδου, έκτασης 5.653,10 τ.μ., άρτιου και οικοδομήσιμου μετά της επ’ αυτού διώροφης υπερυψωμένης ενιαίας κατοικίας εμβαδού 370,6 τμ. ανεγερθείσας στο 1977 στην θέση «…» …. Κορινθίας σε 125.000 €, με δεδομένο ότι η αξία του όλου ακινήτου υπολογίζεται σε 555.000,03 € ζ) στο 1/8 εξ αδιαιρέτου, ενός οικοπέδου, κείμενου στη θέση «….» της περιφέρειας της πρώην Κοινότητος …… Σαλαμίνας εμβαδού 254 τμ. στο ποσό των 6.600 €, με δεδομένο ότι η αξία του όλου ανέρχεται σε 53.000 €. Για την εξαγωγή των ανωτέρω αγοραίων αξιών ο πραγματογνώμων έλαβε υπόψη συγκριτικά στοιχεία, αγγελίες ακινήτων της περιοχής (μέθοδο συγκριτικών στοιχείων) σε συνδυασμό με τη μέθοδο της προσόδου άμεσης κεφαλαιοποίησης. O ίδιος πραγματογνώμων προέβη στην εκτίμηση των ακινήτων που ανήκουν στην πλασματική κληρονομία της θανούσας: α) στο ½ εξ αδιαιρέτου αγροτεμαχίου κειμένου στη θέση «…» … της Κοινότητας .. Κορινθίας, επιφάνειας 5.282 τ.μ., με κρίσιμη ημερομηνία την 9.9.1983, επί του οποίου είχε ανεγερθεί ημιτελής οικοδομή με ποσοστό αποπεράτωσης 50 %, στο ποσό των 18.550 €, με σύνολο της αγοραίας αξίας αυτού 37.100 € (και άρα το ¼ ή 25 % αυτού προσδιορίζεται σε 9.275 €). β) στο ½ εξ αδιαιρέτου του ακινήτου της κλινικής, τριώροφο κτίριο με 4ο και 5ο ορόφους σε εσοχή με κρίσιμη ημερομηνία την 29.12.2005 στο ποσό σε 930.000 € για το 50 % της πλήρους κυριότητας αυτού (1.865.000 € το 100%) με αξίες ψιλής κυριότητας 745.000 € κι επικαρπίας 185.000 €, γ) στην Υ 1 οριζόντια ιδιοκτησία – κατάστημα επί της οδού …………… του υπογείου εμβαδού 38 τμ. με έτος κατασκευής 1971, με κρίσιμη ημερομηνία την 30.4.1987, στο ποσό των 2.100 € κατά ψιλή κυριότητα (αξία πλήρους κυριότητας 4.078 €) δ) στην Υ 1’ οριζόντια ιδιοκτησία – κατάστημα του υπογείου εμβαδού 50,50 τμ., στο ποσό των 2.800 € κατά ψιλή κυριότητα την ίδια ημερομηνία (αξία πλήρους κυριότητας 5.414,96 €) ε) στην Κ 1 οριζόντια ιδιοκτησία – κατάστημα του ισογείου κατά ψιλή κυριότητα στο ποσό των 7.800 € (αξία πλήρους κυριότητας 15.541,65 στ) στο Ι2 διαμέρισμα ισογείου εμβαδού 40 τμ. κατά ψιλή κυριότητα, την ίδια ημερομηνία στο ποσό των 4.700 € (αξία πλήρους κυριότητας 9.22,47 €) ζ) στο Δ1 διαμέρισμα στην ίδια οικοδομή με κρίσιμη ημερομηνία στις 10.5.2010 κατά ψιλή κυριότητα στο ποσό των 109.000, ώστε η πλήρης κυριότητα υπολογίζεται σε 120.000 € (Χ 1/10 επιπλέον) η) στο Ε1 διαμέρισμα στην ίδια οικοδομή κατά ψιλή κυριότητα στο ποσό των 42.000 €, κατά ψιλή κυριότητα, ώστε η πλήρης κυριότητα αυτού υπολογίζεται, αφού ληφθεί υπόψη Χ το 1/10 επιπλέον, σε 46.200 ευρώ. Για την εξαγωγή των ανωτέρω τιμών ο πραγματογνώμων έκανε χρήση της μεθόδου των συγκριτικών στοιχείων, σε συνδυασμό με τη μέθοδο της προσόδου άμεσης κεφαλαιοποίησης και του δείκτη τιμών καταναλωτή. Ο πολιτικός μηχανικός ……… προσδιόρισε τις αξίες αυτές με τις από Ιουλίου 2017 γνωμοδοτήσεις του (προσκομίστηκαν από τον εναγόμενο στο πρωτοβάθμιο Δικαστήριο) στα ποσά των 62.000, 64.000, 41.000, 80.000, 133.000, 54.000, 103.050, 3.640, 7.525, 1565, 1180, 2143 και 880.000 €, αναντίστοιχα. Παρατηρείται ομως ότι οι τιμές αυτές είναι πιο αυξημένες για τα ακίνητα που έλαβε ως κληρονόμος η ενάγουσα (Β 1, Γ1, Γ2 διαμερίσματα, αγροτεμάχιο στη θέση Κόκκινη σπηλιά) και πιο μειωμένες για τα λοιπά (είτε με τη διαθήκη, είτε γονική παροχή στον εναγόμενο/δωρεά στο σύζυγο) με εξαίρεση τα διαμερίσματα Δ1 και Ε1, χωρίς βεβαίως κατά το χρόνο σύνταξης των γνωμοδοτήσεων αυτών ο άνω πολιτικός μηχανικός να είχε υπόψη του την Έκθεση πραγματογνωμοσύνης. Ο τεχνικός σύμβουλος της ενάγουσας ……. στην από 14.8.2025 έκθεση σχολιασμού πραγματογνωμοσύνης υποστηρίζει ότι στην΄ Έκθεση πραγματογνωμοσύνη, με τη χρήση των στοιχείων και μεθοδολογία του πραγματογνώμονα τα διαμερίσματα κατοικίες της οδού ……….. έχουν εκτιμηθεί χαμηλότερα κατά 20 -35 %, το κτίριο της κλινικής υψηλότερα κατά 20 – 30 % και η μονοκατοικία στο ….. Κορινθίας χαμηλότερα κατά ποσοστό 20 % – 50 %. Ο ίδιος όμως δεν προσδιορίζει στη έκθεσή του αυτή τις προσήκουσες κατά την άποψή του αξίες. Στις γνωμοδοτήσεις του από 8 και 10/2014 που είχαν προσκομισθεί στο πρωτοβάθμιο Δικαστήριο είχε υπολογίσει αυτές στα εξής ποσά: Β1, Γ1 και Γ2 45.000, 45000 και 30.000, αντίστοιχα (δηλαδή χαμηλότερα από την ¨Έκθεση πραγματογνωμοσύνης), αγροτεμάχιο στη θέση «……….. 65.000 (όπως η πραγματογνωμοσύνη), αγροτεμάχιο με τριώροφη οικία στη θέση «………… …….. Κορινθίας σε 640.000 € και άρα το ¼ σε 160.000 (έκθεση πραγματογνωμοσύνης σε 125.0000 με σύνολο αξίας 555.000) και ακίνητο κλινικής σε 1.950.000 €, δηλαδή υψηλότερα από την πραγματογνωμοσύνη, (εκτίμηση από αυτή 1.860.000 €), ενώ στη μεταγενέστερη γνωμοδότησή του ανέφερε ότι το κτίριο της κλινικής έχει εκτιμηθεί από την πραγματογνωμοσύνη υψηλότερα από την αξία που θα έπρεπε να είχε εκτιμηθεί. Κατόπιν αυτών θα ληφθούν υπόψη οι τιμές της Έκθεσης πραγματογνωμοσύνης που και κατά την κρίση του Δικαστηρίου ανταποκρίνονται περισσότερο στις (αγοραίες) αξίες των ακινήτων κατά το χρόνο θανάτου της θανούσας και το χρόνο που έλαβαν οι χαριστικές παροχές προς τους μεριδούχους εναγόμενο και τον πατέρα του. Εξάλλου η εναγόμενη, όπως προεκτέθηκε είχε καταβάλει το ποσό των 200.000 δραχμών (586,90 €) στον εναγόμενο στις 14.7.1997 ως εισφορά του για την είσοδό του στην εταιρία και η αξία της ως άνω παροχής κατά το χρόνο έγινε , πρέπει ν’ αναχθεί, με βάση την ως άνω αρχή του άρθρου 288 ΑΚ, στο ισάξιό της, κατά τον χρόνο του θανάτου του κληρονομουμένου. Η τιμή πώλησης της χρυσής λίρας το Μάϊο του 1995 ήταν 20.920 δραχμές, ήτοι 61,39 ευρώ και ο δείκτης τιμών καταναλωτή 62,244, το δε χρόνο θανάτου της θανούσας (1.6.2013) η τιμή πώλησης της χρυσής λύρας ήταν : 298,72 € και ο Γενικός Δείκτης Τιμών Καταναλωτή (ΔΤΚ) της ΕΛΣΤΑΤ για τον Ιούνιο του 2013 είχε τιμή 108,61. Συνεπώς η καθαρή αγοραστική δύναμη της λίρας τον Μάιο του έτους 1995 ανερχόταν σε 61,39 ευρώ / 62,44 = 0,983, η καθαρή αγοραστική δύναμη της λίρας τον Ιούνιο του έτους 2013 ανερχόταν σε 298,72 /108,61 = 2,75 €, η καθαρή αγοραστική δύναμη της λίρας τον Μάιο του έτους 1995 αντιστοιχούσε σε 0,983 /2,75 = 0,35 της αγοραστικής δύναμης της λίρας τον Ιούνιο του έτους 2013, ώστε η εκφρασμένη σε λίρες αξία της ανωτέρω γονικής παροχής κατά το χρόνο πραγματοποίησής της αντιστοιχεί σε αξία 586,90 / 61,39 = 9,56 λίρες Χ 0,35 = 3,48 λιρών κατά το χρόνο θανάτου του κληρονομουμένου, που είναι ισόποσο με 1.040,29 € (βλ. για τη μεθοδολογία ΑΠ 23/2015). Συνακόλουθα, η πραγματική κληρονομία της διαθέτιδας ανέρχεται σε (54.200 + 55.300 + 34.200 + 65.000 + 125.000 + 6.600 + 2.105.000) 2.445.300 €, η πλασματική κληρονομία της σε (9.275 + 930.000 + 2.100 + 2.800 +7.800 + 4.700 + 120.000 + 46.200 + 61.036,67 + 1.040,29) 1.184.952 € και το σύνολο αυτών (2.445.300 + 1.184.952) 3.630.252 €. Από το ποσό αυτό θα πρέπει να αφαιρεθούν τα χρέη της κληρονομούμενης, τα οποία κατέβαλε ο εναγόμενος με δική του δαπάνη, όπως ισχυρίστηκε στο πρωτοβάθμιο Δικαστήριο (χωρίς να έχει σημασία καθαυτή η καταβολή, αφού ανήκουν στο παθητικό της κληρονομίας, βλ. Παπαδόπουλος οπ. σ.49) ισχυρισμό, που επανέφερε με τις προτάσεις του στο Εφετείο (τόσο αυτές επί της συζήτησης που εκδόθηκε η με αρ. 415/2021 απόφαση, όσο και της παρούσας συζήτησης), ήτοι το ποσό των 204.757,86 € για φόρο εισοδήματος οικονομικού έτους 2013 και ΕΤΗΔΕ 2011, 220€, και συνολικά 204.977,86 € (βλ. την με αρ. ……./25.7.2014 βεβαίωση της προϊστάμενης Εσόδων της ΔΟΥ Γ Πειραιά). Το ποσό των (3.630.252 – 204.977,86) 3.425.274 € διαιρείται δια του αριθμού των τέκνων της κληρονομούμενης, δηλαδή με τον αριθμό (2) δύο που δίνει ως αποτέλεσμα-πηλίκο την αξία της εξ αδιαθέτου κληρονομικής μερίδας κάθε τέκνου, ήτοι 3.425.274 : 2= 1.712.637 € και το ποσό αυτό διαιρείται επίσης δια (2) δύο, με δεδομένο ότι η νόμιμη μοίρα ισούται με το ήμισυ της εξ αδιαθέτου μερίδας κατ’ άρθρο 1825 παρ.1 εδ.β’ του ΑΚ, οπότε το προκύπτον πηλίκο των 856.318,5 ευρώ (=1.712.637: 2) αποτελεί τη νόμιμη μοίρα κάθε τέκνου, ήτοι της ενάγουσας και του εναγόμενου. Έναντι αυτής της νόμιμης μοίρας, η ενάγουσα έλαβε από την μητέρα της, ως κληρονόμος από διαθήκη (με την από 11.4.2011 δημόσια διαθήκη) ακίνητα συνολικής αξίας 208.700 € (διαμερίσματα Β2, Γ1, Γ2 στην οδό ……… στον Πειραιά και αγροτεμάχιο στην ………………. Κορινθίας 54.200 + 55.300 + 34.200 + 65.000=208.700 ευρώ ) κι εγκαταστάθηκε επιπλέον ως εξ αδιαθέτου κληρονόμος σε ακίνητο αξίας 3.300 € (το ½, του 1/8 εξ αδιαιρέτου του οικοπέδου στα Σελήνια Σαλαμίνας ) και σύνολο (208.700 + 3.300) 212.000 ευρώ. Το ποσό αυτό αφαιρείται από τη νόμιμη μοίρα της, οπότε απομένει υπόλοιπο για τη συμπλήρωση αυτής (856.318,5 -212.000) 644.318,50 €. Κατόπιν αυτών, σχηματίζεται κλάσμα με αριθμητή τον ως άνω αριθμό 644.318,50 και παρονομαστή τον αριθμό 2.233.300(2.445.300-212.000), ο οποίος αντιστοιχεί στην αξία της πραγματικής ομάδας κληρονομίας, αφού αφαιρεθεί η αξία των ακινήτων που είχε καταστεί κληρονόμος η ενάγουσα, που ήδη αφαιρέθηκε από τη νόμιμη μοίρα της, δηλαδή 644.318,50/2.233.300 = 0,2885 ή 28,85%. Το κλάσμα αυτό ή δεκαδικός αριθμός που προκύπτει από τη διαίρεση του αριθμητή με τον παρονομαστή παριστά το ποσοστό εξ αδιαιρέτου που πρέπει να πάρει η μεριδούχος ενάγουσα αυτούσιο σε κάθε αντικείμενο της πραγματικής ομάδας της κληρονομίας, εκτός των όσων είχε καταστεί η ίδια κληρονόμος (ΑΚ 1831, 1833, αφού δεν υπάρχουν παροχές προς τη μεριδούχο προς καταλογισμό, βλ. για τον τρόπο υπολογισμού ΑΠ 1486/2023, ΑΠ 1132/2021 ΑΠ 5/2019 σε www.areiospagos.gr ΕφΠειρ 168/2019 http://www.efeteio-peir.gr/wordpress/ ?p=2777) κι εν προκειμένω α) στην εταιρική συμμετοχή της θανούσας στην ομόρρυθμη εταιρία, β) στο ¼ εξ αδιαιρέτου οικοπέδου, έκτασης 5.653,10 τ.μ., με διώροφη κατοικία στην θέση «……» …. Κορινθίας. Συνακόλουθα θα πρέπει να γίνει δεκτή η από 27-4-2017 και με αριθμό καταθέσεως ……/2017 αγωγή της ενάγουσας ως προς την επικουρική Β2 βάση αυτής και να αναγνωρισθεί ότι το κληρονομικό δικαίωμα της ενάγουσας προς συμπλήρωση της νόμιμης μοίρας της, ανέρχεται σε ποσοστό 0,2885 ή 28,85 % εξ αδιαιρέτου επί του συνόλου της πραγματικής κληρονομιαίας περιουσίας της διαθέτιδας, όπως αυτή περιγράφεται πιο πάνω ήτοι : α) επί της εταιρικής συμμετοχής της θανούσας (80%) στην ομόρρυθμη εταιρία με την επωνυμία «………….» με αντικείμενο τη λειτουργία ιδιωτικής Κλινικής και έδρα τον Πειραιά, οδό ………. β) επί του ¼ εξ αδιαιρέτου ενός οικοπέδου, έκτασης 5.653,10 τ.μ., μετά της επ’ αυτού διώροφης υπερυψωμένης ενιαίας κατοικίας κείμενου στην θέση «…» ……. Κορινθίας, το οποίο δικαιούται να λάβει αυτούσια σε καθένα από τα άνω περιουσιακά στοιχεία.
Kατά το άρθρο 206 ΚΠολΔ «ο δικαστής μπορεί ύστερα από αίτηση ενός διαδίκου ή και αυτεπαγγέλτως να διατάξει να διαγραφούν από τα δικόγραφα ή τις προτάσεις των διαδίκων εξυβριστικές ή άλλες ανάρμοστες φράσεις…». Με τη διάταξη αυτή, η οποία, όπως και εκείνη του άνω άρθρου 205 αποβλέπει στην άμεση εξασφάλιση της διαδικαστικής τάξης, η οποία πρέπει να συγκεντρώνει τα στοιχεία της ευπρεπούς και ευκόσμιας συμπεριφοράς από όλους τους παράγοντες της δίκης, παρέχεται η εξουσία στο δικαστήριο, μετά από αίτηση κάποιου διαδίκου ή και αυτεπαγγέλτως χωρίς χρονικό περιορισμό, να διατάσσει να διαγραφούν από τα δικόγραφα ή τις προτάσεις των διαδίκων εξυβριστικές ή άλλες ανάρμοστες φράσεις, ανεξάρτητα αν υπάρχουν σ’ αυτές θεμελιωτικά της αντικειμενικής και υποκειμενικής υπόστασης του εγκλήματος της εξύβρισης περιστατικά ή άλλου (εγκλήματος) που ανάγεται στην προσβολή της τιμής και της υπόληψης διαδίκου, πληρεξουσίου δικηγόρου ή και του δικαστηρίου. Κάθε διάδικος, κατά την υπεράσπιση των απόψεων του, σε σχέση με την επίδικη διαφορά, κατά την απόκρουση των ισχυρισμών του αντιδίκου του υπέχει υποχρέωση να τηρεί το επιβαλλόμενο μέτρο ευπρέπειας του δικανικού λόγου κατά τη σύνταξη των δικογράφων και των προτάσεων του, για να θεωρείται ότι μετέχει στη λειτουργία της δικαιοσύνης και να μην διατυπώνει, όταν μάλιστα δεν είναι αναγκαίο για την προσήκουσα υπεράσπιση της υπόθεσης δηλαδή των συμφερόντων του, φράσεις με οξείς χαρακτηρισμούς και κρίσεις σε βάρος του αντιδίκου του ή του πληρεξουσίου του ή του δικαστηρίου, οι οποίες ενέχουν καταφρονητική, ειρωνική μεταχείριση, ονειδισμό και περιφρόνηση των άνω παραγόντων της δίκης. Η χρήση όμως του μέτρου αυτού από τα δικαστήρια απαιτεί περίσκεψη, φειδώ και βαθεία εκτίμηση και αξιολόγηση των φράσεων για να κριθεί αντικειμενικά αν αυτές συγκεντρώνουν τα χαρακτηριστικά που απαιτεί ο νόμος για να μην καταλήξει σε κατασταλτική λογοκρισία. Η απόφαση για τη διαγραφή εξυβριστικών ή ανάρμοστων φράσεων δεν αφορά τη διάγνωση ιδιωτικού δικαιώματος, ούτε συνιστά επιβολή πειθούς, κατά την τεχνική του όρου έννοια, αλλά ηθική κύρωση της οποίας οι συνέπειες αντανακλούν στο πρόσωπο του πληρεξουσίου δικηγόρου, αφού εκείνος είναι ο συντάκτης του κειμένου, που οφείλει να γνωρίζει ότι η συμπεριφορά των διαδίκων οριοθετείται στα όρια της ευπρέπειας (ΑΠ 1181/2022, ΑΠ 829/2018, ΑΠ 794/2017 ΤΝΠ ΝΟΜΟΣ). Στην προκείμενη περίπτωση η εκκαλούσα με την προσθήκη της ζητά να διαγραφούν από το δικόγραφο των προτάσεων του εναγόμενου όλες οι καταφρονητικές φράσεις προς το πρόσωπό της και ιδίως η φράση «ζοφερό παρελθόν» κτλ. Η φράση έχει χρησιμοποιηθεί από τον εναγόμενο στις προτάσεις του στον πρώτο βαθμό (ενσωματώνονται και στις προτάσεις του παρόντος Δικαστηρίου) κατά την ιστόρηση γεγονότων, που έλαβαν χώρα στο παρελθόν αναφορικά με την ενάγουσα, τα οποία κατά την άποψη του εναγόμενου δικαιολογούσαν την αρχικά αρνητική στάση της θανούσας προς την ενάγουσα θυγατέρα της. Συνεπώς η χρήση των λέξεων «ζοφερό παρελθόν» (οι λοιπές φράσεις δεν προσδιορίζονται) δεν υποδηλώνει καταφρόνηση προς το πρόσωπο της εκκαλούσας – ενάγουσας, αλλά χρησιμοποιήθηκε για να καταδείξει τη σχέση αυτής με την μητέρα της, στα πλαίσια της προάσπισης των συμφερόντων του εναγόμενου για την απόκρουση της αγωγής της ενάγουσας (βλ. συναφώς ΕφΠειρ 310/2025 σε http://www.efeteio-peir.gr/ ). Συνακόλουθα το σχετικό αίτημα της εκκαλούσας πρέπει να απορριφθεί ως ουσιαστικά αβάσιμο. Τέλος σε βάρος του εναγόμενου πρέπει να επιβληθούν μέρος των δικαστικών εξόδων της ενάγουσας των δύο βαθμών δικαιοδοσίας, τα οποία καθορίζονται μειωμένα με δεδομένη την συγγενική σχέση των διαδίκων και την ιδιαίτερη δυσχέρεια των κανόνων δικαίου που εφαρμόσθηκαν (άρθρο 179 και 183 ΚΠολΔ).
ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ
ΔΙΚΑΖΕΙ αντιμωλία των διαδίκων.
ΔΙΚΑΖΕΙ επί της από 27-4-2017 με αριθμό καταθέσεως …………./2017 αγωγής, που επαναφέρεται προς συζήτηση με την από 28.11.2024 και με αρ. καταθ. ΓΑΚ/ΕΑΚ ………../2024 κλήση της εκκαλούσας, μετά την έκδοση της με αρ. 415/2021 εν μέρει οριστικής απόφασης του παρόντος Δικαστηρίου.
ΔΕΧΕΤΑΙ εν μέρει την άνω αγωγή, ως προς το αίτημα Β2 της επικουρικής βάσης.
ΑΝΑΓΝΩΡΙΖΕΙ ότι το κληρονομικό δικαίωμα της ενάγουσας προς συμπλήρωση της νόμιμης μοίρας της, ανέρχεται σε ποσοστό 0,2885 ή 28,85 % εξ αδιαιρέτου επί του συνόλου της πραγματικής κληρονομιαίας περιουσίας της διαθέτιδας, ήτοι : α) επί της εταιρικής συμμετοχής της θανούσας (80%) στην ομόρρυθμη εταιρία με την επωνυμία «……………..» με αντικείμενο τη λειτουργία ιδιωτικής Κλινικής και έδρα τον Πειραιά, οδό …….., β) επί του ¼ εξ αδιαιρέτου ενός οικοπέδου, έκτασης 5.653,10 τ.μ., μετά της επ’ αυτού διώροφης υπερυψωμένης ενιαίας κατοικίας κείμενου στην θέση «…..» ……. Κορινθίας, το οποίο δικαιούται να λάβει αυτούσια σε καθένα από τα άνω περιουσιακά στοιχεία.
ΕΠΙΒΑΛΛΕΙ σε βάρος του εναγόμενου – εφεσίβλητου τα δικαστικά έξοδα της ενάγουσας – εκκαλούσας, τα οποία προσδιορίζει στο ποσό των δύο χιλιάδων (2.000) €.
ΚΡΙΘΗΚΕ, αποφασίσθηκε στον Πειραιά την 5.4.2026 και δημοσιεύθηκε σε έκτακτη και δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριο του Δικαστηρίου αυτού με απόντες τους διαδίκους και τους πληρεξούσιους αυτών δικηγόρους, στις 6.7.2026.
Η ΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ