ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ
ΕΦΕΤΕΙΟ ΠΕΙΡΑΙΩΣ
Αριθμός Απόφασης 461 /2026
ΤΟ ΜΟΝΟΜΕΛΕΣ ΕΦΕΤΕΙΟ ΠΕΙΡΑΙΩΣ
Τμήμα 4o
Αποτελούμενο από την Δικαστή Ελένη Πρέντζα, Εφέτη, η οποία ορίστηκε από την Πρόεδρο του Τριμελούς Συμβουλίου Διεύθυνσης του Εφετείου Πειραιά και από τη Γραμματέα E.Δ.
Συνεδρίασε δημόσια στο ακροατήριό του, την …………….. για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:
Του εκκαλούντος: …………………, ως συνασκούντος τη γονική μέριμνα του ανήλικου τέκνου, …………….., ο οποίος παραστάθηκε δια των πληρεξούσιων δικηγόρων του, Νικόλαου Εμμανουηλίδη (ΑΜ ΔΣ Βόλου ………….), δικηγόρου της ΔΕ ΕΜΜΑΝΟΥΗΛΙΔΗΣ & ΕΜΜΑΝΟΥΗΛΙΔΗΣ ΚΑΙ ΣΥΝΕΡΓΑΤΕΣ ΕΤΑΙΡΙΑ ΔΙΚΗΓΟΡΩΝ με ΑΜ ….. και ΑΦΜ …., η οποία κατέθεσε το με αρ. …../30.09.2025 γραμμάτιο προείσπραξης του ως άνω ΔΣ και Μαρίας Ντούμα (ΑΜ ΔΣΑ ….), η οποία κατέθεσε το με Νο ……/23.09.2024 γραμμάτιο προείσπραξης του ως άνω ΔΣ, αμφοτέρων με δήλωση του άρθ. 242 παρ. 2 ΚΠολΔ.
Της εφεσίβλητης: …………….. ως συνασκούσας τη γονική μέριμνα και ως έχουσα την αποκλειστική επιμέλεια του προσώπου του ανήλικου τέκνου, …………….., η οποία παραστάθηκε δια του πληρεξούσιου δικηγόρου, Ευάγγελου Αναγνώστου (Α.Μ. Δ.Σ.Π. …….), με δήλωση (άρθ. 242 παρ. 2 ΚΠολΔ) και κατέθεσε το με αρ. …../01.10.2025 γραμμάτιο προείσπραξης του ως άνω ΔΣ.
Ο εκκαλών άσκησε ενώπιον του Μονομελούς Πρωτοδικείου Πειραιώς σε βάρος της εφεσίβλητης την από 03.08.2023 αγωγή του (ΓΑΚ και ΕΑΚ, αντίστοιχα, …………../25.08.2023), με την ειδική διαδικασία του άρθ. 592 αρ. 3β ΚΠολΔ) ορίστηκε αρχικά δικάσιμος η 06.12.2023 και μετά από αναβολή η 14.02.2024 και ζήτησε να γίνουν δεκτά όσα αναφέρονται σε αυτήν. Επί της αγωγής εκδόθηκε η με αριθμό 2961/2024 οριστική απόφαση, με παρόντες τους διαδίκους, που δέχτηκε εν μέρει αυτή. Την απόφαση προσέβαλε ο εκκαλών, με την από 28.9.2024 έφεσή του, δικάσιμος της οποίας ορίστηκε η αναφερόμενη στην αρχή της παρούσας και γράφτηκε στο πινάκιο, με αριθμό ….. Οι πληρεξούσιοι δικηγόροι των διαδίκων αναφέρθηκαν στις νομίμως προκατατεθείσες προτάσεις τους και ζήτησαν να γίνουν δεκτές.
ΜΕΛΕΤΗΣΕ ΤΗ ΔΙΚΟΓΡΑΦΙΑ
ΣΚΕΦΤΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ
Κατά το άρθρο 1532 ΑΚ, περιπτώσεις κακής άσκησης της γονικής μέριμνας συνιστούν ιδίως: (β) η διατάραξη της συναισθηματικής σχέσης του τέκνου με τον άλλο γονέα και την οικογένειά του και η με κάθε τρόπο πρόκληση διάρρηξης των σχέσεων του τέκνου με αυτούς. Το δικαστήριο, στις περιπτώσεις του προηγούμενου εδαφίου, δύναται να αφαιρέσει από τον υπαίτιο γονέα την άσκηση της γονικής μέριμνας ή την επιμέλεια, ολικά ή μερικά και να την αναθέσει αποκλειστικά στον άλλο γονέα, καθώς επίσης να διατάξει κάθε πρόσφορο μέτρο προς διασφάλιση του συμφέροντος του τέκνου. Η προβλεπόμενη από τις παραπάνω διατάξεις διατάραξη της συναισθηματικής σχέσης του παιδιού με τον άλλο γονέα και την οικογένειά του μπορεί να γίνει με οποιονδήποτε τρόπο, ιδίως με πράξεις, παραλείψεις, με λεκτικές επιθέσεις, υποτίμηση του γονέα στα μάτια του παιδιού, με διατύπωση κατηγοριών σε βάρος του γονέα. Η διατάραξη μπορεί να συντελείται ακόμα και χωρίς υπαιτιότητα, λ.χ. ο γονέας ενεργεί χωρίς να αντιλαμβάνεται ή να μπορεί να αντιληφθεί ότι οι πράξεις του διαταράσσουν τη συναισθηματική σχέση του παιδιού με τον άλλο γονέα. Σημασία έχει το αποτέλεσμα, όχι το κίνητρο. Το πραγματικό της διάταξης του άρθρου 1532 περ. β΄ ΑΚ δεν προϋποθέτει υπαιτιότητα και άρα κάθε διατάραξη της συναισθηματικής σχέσης του παιδιού με τον άλλο γονέα εμπίπτει στο πραγματικό της διάταξης. Η διατάραξη μπορεί να συντελείται με εμφανή τρόπο ή με συγκεκαλυμμένο τρόπο (Γ. Λέκκα, Η επιμέλεια του παιδιού κατά τον ΑΚ μετά τον ν. 4800/2021, σελ. 316, 317, παρ. 749).
Η από 28.09.2024 έφεση που άσκησε ο εν μέρει ηττηθείς ενάγων κατά της με αρ. 2961/2024 οριστικής απόφασης του Μονομελούς Πρωτοδικείου Πειραιώς, που δίκασε αντιμωλία των διαδίκων κατά την ειδική διαδικασία διαφορών από την οικογένεια, το γάμο και την ελεύθερη συμβίωση, η οποία (έφεση) κατατέθηκε στη Γραμματεία του πρωτοβάθμιου Δικαστηρίου, που εξέδωσε την προσβαλλόμενη απόφαση, με ΓΑΚ και ΕΑΚ ……………../02.10.2024 και για προσδιορισμό δικασίμου κατά την σημερινή δικάσιμο της 02.10.2025 (με αρ. πιν. ..…..) στην Γραμματεία του παρόντος Δικαστηρίου, με ΓΑΚ και ΕΑΚ …………./15.10.2024 ασκήθηκε νομότυπα και εμπρόθεσμα, με την κατάθεση του δικογράφου της στη Γραμματεία του πρωτοβάθμιου Δικαστηρίου (άρθρα 495§1,2, 511, 513§1β’, 516§1, 517 εδ. α’ ΚΠολΔ) και εμπρόθεσμα, κατά τα άρθρα 495, όπως ισχύει μετά την τροποποίησή του με το άρθρο τρίτο του ν. 4335/2015 που εφαρμόζεται για τις εφέσεις που ασκούνται από την 1.1.2016, δηλαδή πριν την παρέλευση διετίας από τη δημοσίευση της εκκαλουμένης απόφασης (άρθ. 499, 500, 511, 513 παρ. 1 εδ. β, 516 παρ. 1 εδ. β, 517 και 518 παρ. 2 ΚΠολΔ), καθόσον δεν προκύπτει αλλά ούτε οι διάδικοι επικαλούνται επίδοση της εκκαλουμένης απόφασης, η οποία δημοσιεύθηκε στο ακροατήριο του πρωτοβάθμιου Δικαστηρίου στις 05.09.2024, το δε εφετήριο κατατέθηκε στη Γραμματεία του Πρωτοδικείου Πειραιά στις 02.10.2024. Παραδεκτά δε και αρμόδια κατ’ άρθρο 19 ΚΠολΔ εισάγεται για να συζητηθεί αφού δεν απαιτείται κατάθεση παραβόλου του άρθρου 495 παρ. 3 ΚΠολΔ, καθώς η σχετική υποχρέωση δεν ισχύει στις διαφορές του άρθρου 592 αριθμ. 3 ΚΠολΔ (βλ. και παράγραφο 3 του άρθρου 495 ΚΠολΔ, όπως αντικαταστάθηκε από τους ν. 4335/2015 και 4446/2016 και ισχύει). Ειδικότερα, σύμφωνα με τη διάταξη της παρ. 3 περιπ. Α`, υποπερ. β` του άρθρου 495 ΚΠολΔ, όπως το άρθρο 495 αντικαταστάθηκε με το άρθρο 1 άρθρο τρίτο του Ν. 4335/2015, για τα κατατιθέμενα από 01.01.2016 ένδικα μέσα, κατ` άρθρο 1 άρθρο ένατο παρ. 2 του ίδιου νόμου και όπως η παρ. 3 αυτού αντικαταστάθηκε εκ νέου στη συνέχεια με το άρθρο 35 παρ. 2 του Ν. 4446/2016 (ΦΕΚ Α` 240/22.12.2016), με χρόνο έναρξης ισχύος του από 23 Ιανουαρίου 2017 (άρθρο 45 αυτού) προβλέπεται η καταβολή παραβόλου από εκείνον που ασκεί το ένδικο μέσο της έφεσης κατά απόφασης Μονομελούς Πρωτοδικείου (και επί περισσοτέρων ομοδίκων ενός παραβόλου), το οποίο ανέρχεται από 23.01.2017 στο ποσό των εκατό (100,00) ευρώ, που επισυνάπτεται στην έκθεση που συντάσσει ο γραμματέας, με κύρωση, σε περίπτωση μη καταβολής αυτού, την απόρριψη του ενδίκου μέσου ως απαράδεκτου από το Δικαστήριο. Σύμφωνα, όμως, με το τελευταίο εδάφιο της διάταξης αυτής, η υποχρέωση αυτή δεν ισχύει για τις διαφορές των άρθρων 614 αριθ. 3 και 5 (εργατικές διαφορές και διαφορές από αμοιβές για την παροχή εργασίας) και 592 παρ. 1 και 3 (γαμικές διαφορές, διαφορές από ελεύθερη συμβίωση διαφορές από σχέσεις γονέων και τέκνων και λοιπές οικογενειακές διαφορές). Στην προκειμένη περίπτωση, κατά την κατάθεση της έφεσης, που αφορά οικογενειακή διαφορά (επιμέλεια τέκνου), όπως αποδεικνύεται από την έκθεση κατάθεσης του ένδικου μέσου ο εκκαλών προέβη στην καταβολή τού, με αριθμό ………./2024 ηλεκτρονικού παραβόλου, για το οποίο δεν ήταν υποχρεωμένος, ποσού εκατό (100) ευρώ, όπως αποδεικνύεται και από την συνημμένη απόδειξη της τράπεζας Πειραιώς για την πληρωμή. Η ως άνω διαφορά, όμως, όπως αναφέρθηκε πιο πάνω, απαλλάσσεται της καταβολής παραβόλου για το παραδεκτό της έφεσης και, κατά συνέπεια, το ως άνω καταβληθέν παράβολο πρέπει να αποδοθεί στον εκκαλούντα, ανεξάρτητα από την έκβαση της δίκης επί της έφεσης (Α.Ε.Δ. 3, 4/2014, ΑΠ 382/2023 ΝΟΜΟΣ). Κατόπιν αυτών, η έφεση πρέπει να γίνει τυπικά δεκτή και να ερευνηθεί, περαιτέρω, ως προς το παραδεκτό και βάσιμο των λόγων της, κατά την αυτή ως άνω διαδικασία (άρθρα 533 παρ. 1 ΚΠολΔ) και κατά τα κεφάλαια της εκκαλουμένης που μεταβιβάζονται στο δευτεροβάθμιο δικαστήριο (αρθ. 522 ΚΠολΔ).
Περαιτέρω, κατά το άρθρο 242 παρ. 2 ΚΠολΔ, όπως η παρ. 2 αντικαταστάθηκε από το άρθρο 14 του ν. 4842/2021 [ΦΕΚ Α΄190/13.10.2021, έναρξη ισχύος 1.1.2022 – άρθρο 120 ν. 4842/2021], το οποίο εφαρμόζεται και στη διαδικασία της δίκης για την έφεση, σύμφωνα με το άρθρο 524 παρ. 1 του ίδιου Κώδικα, «Αν δεν ορίζεται διαφορετικά, στις περιπτώσεις που η προφορική συζήτηση δεν είναι υποχρεωτική, οι διάδικοι μπορούν να συμφωνήσουν με κοινή δήλωση, που υπογράφεται από τους πληρεξουσίους δικηγόρους ότι δε θα παραστούν κατά την εκφώνηση. Τέτοια δήλωση μπορεί να γίνει και από έναν ή ορισμένους μόνον πληρεξουσίους. Η δήλωση αυτή παραδίνεται στην περίπτωση κοινής δήλωσης από έναν τουλάχιστον πληρεξούσιο δικηγόρο και στην περίπτωση μονομερούς δήλωσης από τον πληρεξούσιο δικηγόρο στον αρμόδιο γραμματέα το αργότερο την παραμονή της δικασίμου και σημειώνεται αμέσως στο πινάκιο. Στις παραπάνω περιπτώσεις, η συζήτηση περατώνεται με μόνη την εκφώνηση της υπόθεσης…». Στην προκειμένη περίπτωση, ενόψει του ότι η εκκαλουμένη απόφαση εκδόθηκε αντιμωλία των διαδίκων δεν είναι υποχρεωτική η προφορική συζήτηση της υπόθεσης στο Εφετείο (άρθ. 524 αρ. 2 ΚΠολΔ, όπως τροποποιήθηκε από το άρθρο 28 του ν. 4842/2021), μη εφαρμοζομένου του άρθου 528 ΚΠολΔ και οι πληρεξούσιοι δικηγόροι των διαδίκων δύνανται να παρίστανται με δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 ΚΠολΔ. Ο εκκαλών, όπως αποδεικνύεται από τα ταυτάριθμα με την παρούσα απόφαση πρακτικά δημόσιας συνεδρίασης του Δικαστηρίου τούτου, κατά την αναφερόμενη στην αρχή της απόφασης δικάσιμο και κατά την εκφώνηση της υπόθεσης από το πινάκιο (αρ. πιν. …….) εκπροσωπήθηκε νόμιμα και από την, στα προεισαγωγικά της παρούσας, αναφερόμενη πληρεξούσια δικηγόρο του, ……………, η οποία δεν παραστάθηκε αυτοπροσώπως αλλά δυνάμει της από 01.09.2025 δήλωσής της και προκατέθεσε προτάσεις. Όπως δε προκύπτει από την από 06.09.2025 βεβαίωση εξόφλησης και παραλαβής φακέλου της εν λόγω δικηγόρου, με ψηφιακή βεβαίωση της υπογραφής της βεβαιώνει τα εξής: « Η υπογράφουσα την παρούσα ………. [δικηγόρος Αθηνών ΑM …..] βεβαιώνω ότι ουδεμία οικονομική η άλλης φύσεως απαίτηση έχω έναντι του ……………. από τον χειρισμό της υπόθεσης ΕΠΙΜΕΛΕΙΑΣ του ανηλίκου τέκνου του ………. από όλες τις δίκες και σε όλα τα στάδια [ασφαλιστικά, αγωγή και έφεση). Η υπόθεση εκδικάζεται κατ΄ εφεση στις 2/10/25 στο ΜΟΝΟΜΕΛΕΣ ΕΦΕΤΕΙΟ ΠΕΙΡΑΙΩΣ [πινάκιο ……] και έχει κατατεθεί από την ως άνω δικηγόρο στην γραμματέα έδρας του ως άνω δικαστηρίου για την δικάσιμο αυτή πλήρης φάκελος με ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ επί της εφέσεώς του, με όλα τα σχετικά και διαδικαστικά έγγραφα μαζί με την ΔΗΛΩΣΗ του άρθρου 242 του Κ.Πολ.Δ., την προς εμέ ΕΞΟΥΣΙΟΔΟΤΗΣΗ για την εκπροσώπησή του κατά την δικάσιμο αυτή και το γραμμάτιο του ΔΣΑ. Στο στάδιο αυτό ο εκκαλών ……………. δηλώνει ότι α]θέλει να αναθέσει την υπόθεση σε άλλο πληρεξούσιο, β] θα παραλάβει όλα τα έγγραφα της ως άνω υποθέσεώς του από τον ως άνω κατατεθειμένο φάκελο στην γραμματεία του ως άνω δικαστηρίου και γ] ότι ουδεμία απαίτηση οικονομική η άλλης φύσεως έχει έναντι της ως άνω δικηγόρου. Παρά ταύτα, η εν λόγω πληρεξούσια δικηγόρος δεν ανακάλεσε ρητά την κατ΄ άρθρο 242 παρ. 2 ΚΠολΔ παράστασή της με δήλωση, πριν τη συζήτηση της έφεσης και συνεπώς θεωρείται δικονομικά ότι εξακολουθεί να εκπροσωπεί τον εκκαλούντα.
Ο εκκαλών – ενάγων άσκησε ενώπιον του Μονομελούς Πρωτοδικείου Πειραιώς σε βάρος της εφεσίβλητης – εναγόμενης την από 03.08.2023 αγωγή (ΓΑΚ και ΕΑΚ, αντίστοιχα, ………/25.08.2023), με την ειδική διαδικασία του άρθ. 592 αρ. 3β ΚΠολΔ. Με την αγωγή, επικαλούμενος ο ενάγων αφενός κακή άσκηση τής, αποκλειστικά, κατόπιν συμφωνίας των διαδίκων, ανατεθείσας στην εναγόμενη, επιμέλειας του προσώπου του ανήλικου γιου τους, ……….., δια της ανοχής της, της ανάρμοστης και κακοποιητικής συμπεριφοράς, του νυν συζύγου της, ……………, σε βάρος του τέκνου τους και αφετέρου της χειραγώγησής της (της εναγόμενης) από τον πρώτο (2ο σύζυγό της, ……….) σε βάρος του συμφέροντος του τέκνου των διαδίκων, κατά τα ειδικότερα εκτιθέμενα, με αποτέλεσμα την αποξένωσή του (του ενάγοντος) από το τέκνο του, ζήτησε: 1) Να μεταρρυθμιστεί η μεταξύ των διαδίκων συμφωνία, κατά το μέρος που αφορά την επιμέλεια του προσώπου του ανηλίκου τέκνου τους και να ανατεθεί αυτή κυρίως αποκλειστικά στον ίδιο, άλλως και επικουρικά να οριστεί η συνεπιμέλεια αυτού, άλλως και επικουρικότερα να ρυθμιστεί το δικαίωμα επικοινωνίας του με αυτό [αίτημα που παραδεκτά υποβλήθηκε με τις προτάσεις του στον α΄βαθμό], 2) Να οριστεί ως τόπος κατοικίας του τέκνου τους, έως την ενηλικίωσή του, και, καθ’ όλους τους σχολικούς μήνες, η εκάστοτε κατοικία του ενάγοντος, εντός του νομού Αττικής και να ρυθμιστεί η επικοινωνία με την εναγόμενη – μητέρα του σε χρόνο που το τέκνο δεν έχει σχολικές δραστηριότητες, 3) Να επιτραπεί στον ενάγοντα να εγγράψει το τέκνο τους κατά το σχολικό έτος 2023-2024 και έως το τέλος της πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης, στο ιδιωτικό εκπαιδευτήριο …………. (παράρτημα ……..), άλλως και επικουρικά να συνεχίσει στο εν λόγω ιδιωτικό εκπαιδευτήριο στον Πειραιά, 4) Να απαγορευθεί κάθε επικοινωνία του συζύγου της εναγόμενης με το ανήλικο τέκνο τους, 5) Να κηρυχθεί η απόφαση που θα εκδοθεί προσωρινά εκτελεστή και 6) Να απειληθεί σε βάρος της εναγόμενης χρηματική ποινή και προσωπική κράτηση για κάθε παραβίαση της απόφασης και να καταδικαστεί στην καταβολή της δικαστικής του δαπάνης. Το πρωτοβάθμιο Δικαστήριο με την προσβαλλόμενη με αρ. 2961/2024 απόφασή του έκρινε ότι με αυτό το περιεχόμενο και αιτήματα η αγωγή παραδεκτά εισήχθη προς συζήτηση ενώπιόν του, ως καθ΄ ύλην και κατά τόπον, αρμόδιου [άρθ. 17 αρ. 2, 22 και 39 ΚΠολΔ), κατά την ειδική διαδικασία των διαφορών από την οικογένεια, το γάμο και την ελεύθερη συμβίωση (άρθρα 592 παρ. 3 β, 593-602, 610 έως 613 ΚΠολΔ), ότι είναι ορισμένη και νόμιμη, ερειδόμενη στις διατάξεις των άρθρων 1510, 1511, 1512, 1513, 1514, 1516, 1518, 1519, 1520 και 1536 ΑΚ, όπως οι διατάξεις αυτές ισχύουν μετά την ισχύ του Ν. 4800/2021 και 592 επ. ΚΠολΔ, με την επισήμανση ότι εν προκειμένω τυγχάνει εφαρμογής η διάταξη του άρθρου 18 εδ. β του ν. 4800/2021, δεδομένου ότι η υπό κρίση αγωγή ασκήθηκε εντός διετίας από την έναρξη ισχύος του, την 16-09-2021 (άρθρο 30 ν. 4800/2021), αφού αυτή κατατέθηκε στην Γραμματεία του παρόντος Δικαστηρίου την 25-08-2023 και επιδόθηκε στην εναγόμενη την 29-08-2023 (σύμφωνα με την υπ’ αριθ. ……./29-08-2023 έκθεση επίδοσης της δικαστικής επιμελήτριας του Εφετείου Αθηνών, …………….), καθώς και σε αυτές των άρθρων 176, 191 παρ. 2, 613 και 950 παρ. 1 και 2 του ΚΠολΔ, πλην: 1) Του αιτήματος περί ρύθμισης του τρόπου επικοινωνίας του τέκνου με τη μητέρα, στην περίπτωση που οριστεί ως τόπος διαμονής αυτού ο εκάστοτε τόπος κατοικίας του ενάγοντος – πατέρα, το οποίο απορρίφθηκε ως απαράδεκτο ελλείψει ενεργητικής νομιμοποίησης και 2) Του παρεπόμενου αιτήματος περί κήρυξης της απόφασης προσωρινά εκτελεστής, το οποίο απορρίφθηκε ως μη νόμιμο λόγω της διαπλαστικής φύσης της απόφασης για τα αιτήματα: α) περί ανάθεσης της επιμέλειας του προσώπου του τέκνου, άλλως της συνεπιμέλειας, β) περί ρύθμισης της επικοινωνίας, γ)περί του τόπου διαμονής του τέκνου και περί εγγραφής του σε σχολείο. Ακολούθως το πρωτοβάθμιο Δικαστήριο ερεύνησε την αγωγή ως προς την ουσιαστική της βασιμότητα, λαμβάνοντας υπόψιν ότι: α) για το παραδεκτό της κατάθεσης προτάσεων και της παράστασης των πληρεξούσιων δικηγόρων των διαδίκων ενώπιόν του προσκομίστηκαν τα γραμμάτια προκαταβολής εισφορών του ΔΣΑ και ΔΣΠ, αντίστοιχα (άρθρο 61 παρ. 4 ν. 4194/2013), β) επιχειρήθηκε στο ακροατήριό του, για το παραδεκτό της συζήτησης της αγωγής, η προβλεπόμενη από το άρθρο 611 ΚΠολΔ, απόπειρα συμβιβαστικής επίλυσης της διαφοράς, δοθέντος ότι πρόκειται περί δίκης που αφορά στην ανάθεση επιμέλειας και επικοινωνίας (άρθρο 592 παρ. 3β του ΚΠολΔ), η οποία, όμως, ήταν ανεπιτυχής ως προς τα ζητήματα της επιμέλειας, άλλως συνεπιμέλειας αλλά είχε επιτυχή έκβαση όσον αφορά το επικουρικά προβαλλόμενο με τις προτάσεις του ενάγοντος αίτημα περί ρύθμισης της επικοινωνίας του με το τέκνο, η οποία επιτευχθείσα συμφωνία θα κριθεί ως δεσμευτική από το Δικαστήριο εάν αποβλέπει πράγματι στο συμφέρον του τέκνου, γ) για το παραδεκτό της συζήτησης της αγωγής προσκομίστηκε η από 01-08-2023 έγγραφη ενημέρωση για τη δυνατότητα επίλυσης της διαφοράς με διαμεσολάβηση [άρθρο 6 ν. 4640/2019] και το από 19-09-2023 πρακτικό περάτωσης της υποχρεωτικής αρχικής συνεδρίας (ΥΑΣ) αυτής, με διαμεσολαβητή τον ………………, η οποία, όμως, δεν κατέστη επιτυχής, κρίνοντας, επιπλέον το πρωτοβάθμιο Δικαστήριο ότι εφόσον η επιταγή της ως άνω διάταξης ικανοποιήθηκε από την ατελέσφορη διαμεσολάβηση δεν απαιτείται η προσφυγή των διαδίκων και στη διαμεσολάβηση του άρθρου 1514 παρ. 2 ΑΚ. Κατόπιν αυτών το πρωτοβάθμιο Δικαστήριο δίκασε αντιμωλία των διαδίκων, δέχτηκε εν μέρει την αγωγή, απορρίπτοντας το αίτημα του ενάγοντος για ανάθεση της αποκλειστικής επιμέλειας του προσώπου του τέκνου του σε αυτόν, άλλως της συνεπιμέλειας και ρύθμισε το δικαίωμα προσωπικής επικοινωνίας του ενάγοντος με το τέκνο του, απείλησε σε βάρος της εναγόμενης χρηματική ποινή, ύψους τριακοσίων (300) ευρώ και προσωπική της κράτηση, διάρκειας ενός (1) μηνός, για κάθε περίπτωση που ήθελε παρεμποδίσει αυτή την επικοινωνία του πατέρα με το τέκνο τους και συμψήφισε τα δικαστικά έξοδα στο σύνολό τους μεταξύ των διαδίκων. Κατά της εν λόγω απόφασης, παραπονείται ο ενάγων με την έφεσή του, για τους αναφερόμενους σε αυτήν λόγους, που ανάγονται σε εσφαλμένη εφαρμογή του νόμου και κακή εκτίμηση των αποδείξεων και ζητά την εξαφάνισή της ώστε να γίνει δεκτή η αγωγή του και να ανατεθεί σε αυτόν η αποκλειστική επιμέλεια του ανήλικου τέκνου του, άλλως και επικουρικά η συνεπιμέλειά του, να οριστεί ως κατοικία του παιδιού του, ……………, η ως κατοικία του στο Βέλγιο, όπου κατοικεί με την σύζυγό του, …………… και τα δίδυμα τέκνα τους, για όσο χρόνο ισχύει η εκεί μετάθεσή του και μετά το πέρας αυτής η εκάστοτε κατοικία του στην Ελλάδα και να διαταχθεί παιδοψυχιατρική πραγματογνωμοσύνη για να αποδειχθούν: α) Η εκ μέρους της εναγόμενης και του συζύγου αυτής, ….. ….., πρόκληση στο τέκνο του ενάγοντος, του συνδρόμου της γονικής αποξένωσης σε βάρος του (του ενάγοντα – πατέρα του), β)Ότι η αλλαγή στάσης του τέκνου, ενώπιον των δικαστών, ….. και …… και η αναίρεση των προς τον εκκαλούντα καταγγελιών του για τον πατριό του έγινε κατόπιν εκφοβισμού του και συναισθηματικής χειραγώγησής του από την εφεσίβλητη και τον σύζυγό της, γ] ότι οι κατά του εκκαλούντος ως άνω καταγγελίες του παιδιού του εναντίον του ενώπιον αστυνομικών οργάνων είναι αποτέλεσμα εξαναγκασμού του τέκνου από την εφεσίβλητη και δ] ότι η εφεσίβλητη και ο σύζυγός της έχουν προκαλέσει ψυχική βλάβη στο ανήλικο τέκνο του και να καταδικαστεί η εφεσίβλητη στην δικαστική του δαπάνη. Κατόπιν, αυτών το Δικαστήριο λαμβάνοντας υπόψιν τις διατάξεις των άρθρων 237§8, 524§1 και 591§4 ΚΠολΔ όπως αυτά ισχύουν μετά την αντικατάστασή τους με την εισαγωγή του ν. 4842/2021, για λόγους οικονομίας της δίκης και αποφυγής καθυστερήσεων (Μακρίδου, Αξιολόγηση των ρυθμίσεων του πρόσφατου ν. 4842/2021 για την τακτική και τις ειδικές διαδικασίες, ΕλλΔνη 2022, 8-9, Γιαννόπουλος, Οι μεταρρυθμίσεις του ν. 4842/2021 στις ειδικές διαδικασίες, τα ασφαλιστικά μέτρα και την εκούσια δικαιοδοσία, ΕλλΔνη 2022, 34, Παπαστάθης, Οι επελθούσες αλλαγές, στις προθεσμίες σε Τακτική, Μικροδιαφορές και Ειδικές Διαδικασίες μετά τον ν. 4842/2021 – Οι προθεσμίες προτάσεων – προσθήκης των άρθ 237, 238, 468, 469 και 591 του νέου ΚΠολΔ, ΕλλΔνη 2022, 123-124, Πανταζόπουλος, Οι μη οριστικές αποφάσεις και ιδίως η διάταξη για διεξαγωγή αυτοψίας ή πραγματογνωμοσύνης, μετά και τις πρόσφατες τροποποιήσεις του ΚΠολΔ, ΕΠολΔ 2022,15-19, Αλαπάντας σε Απαλαγάκη/Σταματόπουλο, Ο Νέος Κώδικας Πολιτικής Δικονομίας, 2022, άρθρο 237, αρ. 11) κρίνει ότι είναι ανάγκη να διαταχθεί αυτεπαγγέλτως: 1)H ενώπιον αυτού του Δικαστηρίου, αυτοπρόσωπη εμφάνιση στο ακροατήριο των διαδίκων (άρθ. 245 ΚΠολΔ) καθώς και του νέου συζύγου της μητέρας του τέκνου, ………….., ώστε να επικοινωνήσει ο Δικαστής με αυτούς, να αποκτήσει ιδία αντίληψη σχετικά με τα υπό απόδειξη θέματα, με την υποβολή ερωτήσεων και την παροχή διασαφήσεων σχετικά με την υπόθεση και 2)Η διεξαγωγή παιδοψυχιατρικής πραγματογνωμοσύνης, όπως προέκυψε από τη μελέτη της δικογραφίας [μη διενέργεια πραγματογνωμοσύνης από το πρωτοβάθμιο Δικαστήριο, μη σχηματισμός ασφαλούς δικανικής πεποίθησης για το αμφισβητούμενο θέμα της ανάθεσης της αποκλειστικής επιμέλειας άλλως συνεπιμέλειας του προσώπου του ανήλικου στον εκκαλούντα, με βάση τα προσκομιζόμενα αποδεικτικά στοιχεία) και συνεπώς, δικάζοντας αντιμωλία των διαδίκων, δέχεται τυπικά την έφεση, διατάσσει την επιστροφή στον εκκαλούντα του κατατεθέντος για την άσκηση της έφεσής του ηλεκτρονικού παραβόλου, με αρ. ……………./2024, ποσού εκατό (100) ευρώ, αναβάλλει την έκδοση της οριστικής του απόφασης και
Δ Ι Α Τ Α Σ Σ Ε Ι
Την επανάληψη της συζήτησης προκειμένου να διαταχθεί αυτεπαγγέλτως: α)Η αυτοπρόσωπη στο ακροατήριο αυτού του Δικαστηρίου εμφάνιση των διαδίκων καθώς και του …………., συζύγου της μητέρας του ανήλικου τέκνου και β)Η διενέργεια παιδοψυχιατρικής πραγματογνωμοσύνης, δεδομένου ότι απαιτούνται ειδικές γνώσεις επιστήμης, κατ’ άρθρο 368 παρ. 1 του ίδιου Κώδικα, σε συνδυασμό με το άρθρο 1514 παρ. 3 εδ. β’ ΑΚ, όπως ισχύει μετά το ν. 4800/2021, από παιδοψυχίατρο και ειδικότερα από τον ……………, Παιδοψυχίατρος, ……………….., ο οποίος περιλαμβάνεται στον τηρούμενο στο παρόν Δικαστήριο κατάλογο πραγματογνωμόνων και ο οποίος, αφού δώσει τον όρκο του πραγματογνώμονα σε προθεσμία δεκαπέντε (15) ημερών από την προς αυτόν επίδοση της παρούσας, με επιμέλεια της Γραμματείας αυτού του Δικαστηρίου, στο ακροατήριό του σε δικάσιμο που θα οριστεί με επιμέλεια του επιμελέστερου των διαδίκων και αφού λάβει υπόψη του κάθε στοιχείο της δικογραφίας που κρίνει χρήσιμο και λάβει οποιεσδήποτε διευκρινίσεις και πληροφορίες από τους διαδίκους που κρίνει αναγκαίες, θα έρθει σε επικοινωνία με αυτούς, με το ανήλικο τέκνο τους και με το νέο σύζυγο της μητέρας του τέκνου, ………….., ο οποίος κατοικεί με το τέκνο, και αφού προχωρήσει σε συνεδρία ατομικά με καθένα από τους παραπάνω και μαζί και ακόμη με όποιο σχήμα κρίνει αυτός καλύτερο σε συνεδρίες, οι οποίες θα πρέπει να λάβουν χώρα, πέραν του ιδιωτικού του γραφείου, και στο σπίτι όπου διαμένει το τέκνο, θα πρέπει να γνωμοδοτήσει για τα παρακάτω, όσον αφορά την αξιολόγηση της υπόθεσης και της ψυχοσυναισθηματικής κατάστασης: 1)Των διαδίκων – γονέων του ανήλικου τέκνου, …………… και της ποιότητας τής μεταξύ αυτών (γονέων), σχέσης, 2) Του τέκνου των διαδίκων και της ποιότητας της σχέσης που έχει αναπτύξει αυτό με τους γονείς του. Να διαπιστωθεί εάν η εκφρασθείσα ενώπιον της Δικαστή αυτού του Δικαστηρίου άρνηση του ανηλίκου να διαμένει με τον πατέρα του [στα πλαίσια αποκλειστικής αυτού επιμέλειας του προσώπου του τέκνου άλλως συνεπιμέλειας] αποτελεί προϊόν ελεύθερης και ώριμης βούλησης του τέκνου ή αν είναι αποτέλεσμα συστηματικής αρνητικής επιρροής, συνειδητής ή ασυνείδητης, από τη μητέρα ή/και τον ………….., νέο της σύζυγο (Σύνδρομο Γονικής Αποξένωσης). Να αξιολογηθεί η ποιότητα του ψυχικού δεσμού του τέκνου με τον βιολογικό του πατέρα και να εντοπιστεί το χρονικό σημείο και τα αίτια της επελθούσας ρήξης, με ιδιαίτερη έμφαση στην περίοδο εισόδου του νέου συζύγου της μητέρας του, ……………, στην κατοικία όπου διαμένει το τέκνο με τη μητέρα του. Να εξεταστεί εάν το τέκνο των διαδίκων παρουσιάζει συμπτώματα αποξενωμένου τέκνου, όπως η χρήση επιχειρημάτων και εκφράσεων που δεν προσιδιάζουν στην ηλικία του αλλά αντανακλούν τις απόψεις των ενηλίκων που το φροντίζουν. Να διερευνηθεί η ποιότητα της σχέσης του τέκνου με τον νέο σύζυγο της μητέρας του και δια προσωπικής επαφής του παιδοψυχίατρου με τον τελευταίο και αν αυτός (………….) επιχειρεί την υποκατάστασή του στον ρόλο του βιολογικού πατέρα του ανήλικου τέκνου. Αν το ανήλικο τέκνο νιώθει φόβο, πίεση ή ενοχή όταν πρέπει να μιλήσει για τον βιολογικό του πατέρα παρουσία του νέου συζύγου της μητέρας του, 3)Του νέου συζύγου της μητέρας του ανήλικου τέκνου, ……………., ο οποίος κατοικεί μαζί με το ανήλικο τέκνο των διαδίκων, με σκοπό να διαπιστωθεί η ποιότητα της σχέσης που έχει αναπτύξει με τον ανήλικο, …………… Να διερευνηθεί εάν ο νέος σύζυγος της μητέρας υιοθετεί συμπεριφορές απαξίωσης του πατέρα του τέκνου ενώπιόν του και, εάν η μητέρα, ως ασκούσα την επιμέλεια, προβαίνει σε θετικές ενέργειες για τη διατήρηση του πατρικού προτύπου ή αν, αντιθέτως, επιδεικνύει παθητική στάση που διευκολύνει την αποξένωση. Σε καταφατική, δε, περίπτωση εχθρικής στάσης του νέου συζύγου της μητέρας προς τον βιολογικό πατέρα να απαντηθεί αν τούτο συνιστά μορφή ψυχολογικής βίας η οποία, αν και στρέφεται κατά του πατέρα, πλήττει άμεσα τη συναισθηματική σταθερότητα του παιδιού. Να εξεταστεί αν ο νέος σύντροφος παρεμβαίνει με οποιονδήποτε τρόπο (λεκτικά ή με τη φυσική του παρουσία) κατά τη διάρκεια της επικοινωνίας του πατέρα με το παιδί, δυσχεραίνοντας την ανάπτυξη ενός αυτόνομου δεσμού μεταξύ τους. Να αξιολογηθεί η ψυχοσύνθεση αφενός του βιολογικού πατέρα του τέκνου και αφετέρου του νέου συζύγου της μητέρας του τέκνου ως προς τον έλεγχο των παρορμήσεων και την οξυθυμία και ιδία αν παρουσιάζουν χαρακτηριστικά επιθετικότητας που μπορεί να αποτελέσουν πηγή άγχους ή φόβου για το ανήλικο τέκνο. Να εξεταστεί αν ο ως άνω νέος σύζυγος της μητέρας, είτε μέσω της ίδιας ή απευθείας, ασκεί ψυχολογική χειραγώγηση στο ανήλικο τέκνο, με σκοπό την υποτίμηση ή την απομάκρυνση του βιολογικού πατέρα. Αν το ανήλικο τέκνο παρουσιάζει «συμμαχία» με το νέο σύζυγο της μητέρας εις βάρος του πατέρα, αν καλλιεργούνται στο παιδί ψευδείς αναμνήσεις ή αρνητική εικόνα για τον πατέρα, αν ο νέος σύζυγος παρεμβαίνει και εμποδίζει την ομαλή επικοινωνία (π.χ. παρεμβολές σε τηλεφωνήματα ή συναντήσεις). Να διερευνηθεί η ικανότητα του νέου συζύγου της μητέρας του τέκνου να παρέχει ένα ασφαλές και ήρεμο περιβάλλον για το ανήλικο τέκνο των διαδίκων. Σε περίπτωση διαπίστωσης αποξένωσης, να προταθεί από τον πραγματογνώμονα συγκεκριμένο πλάνο σταδιακής αποκατάστασης των σχέσεων (reunification plan), με προσδιορισμό του χρόνου, του τόπου και της τυχόν ανάγκης παρουσίας ειδικού συμβούλου κατά τις πρώτες συναντήσεις και να εκτιμηθούν οι μακροπρόθεσμες συνέπειες που έχει για την ψυχοκοινωνική εξέλιξη του ανηλίκου η συνεχιζόμενη αποκοπή από τον πατέρα του και η τυχόν σύγχυση ταυτότητας λόγω της παρουσίας του νέου συζύγου. Να αξιολογηθεί εάν ο πατέρας του τέκνου είναι ικανός και κατάλληλος για την άσκηση αποκλειστικής επιμέλειας άλλως συνεπιμέλειας επί του προσώπου του ανήλικου γιού του, ομοίως δε και περί της καταλληλότητας προς τούτο της μητέρας του τέκνου. Επίσης, να αποφανθεί περί του αν είναι προς το πραγματικό συμφέρον του τέκνου των διαδίκων να διαμένει και με τους δύο γονείς του, σε περίπτωση ανάθεσης συνεπιμέλειας σε αυτούς, με το σύστημα της εναλλασσόμενης κατοικίας και κατά πόσο κάτι τέτοιο είναι εφικτό δεδομένης της μετοίκησης του πατέρα του τέκνου σε άλλη χώρα και καθ΄ ο χρόνο θα είναι εγκατεστημένος στην αλλοδαπή και καθ΄ ο χρόνο ο τελευταίος επιστρέψει στην Ελλάδα. Για όλα τα παραπάνω και όσα κρίνει ο πραγματογνώμονας άξια να σημειωθούν και να διερευνηθούν, τα οποία ενδεχομένως να διαφεύγουν από το Δικαστήριο ελλείψει γνώσης στο επιστημονικό πεδίο του πραγματογνώμονα, ο τελευταίος θα πρέπει να αναφέρει συγκεκριμένα ποιά ψυχοδιαγνωστικά κριτήρια χρησιμοποίησε για την διενέργεια της εν λόγω αξιολόγησης. Ακολούθως σε διάστημα το αργότερο εξήντα (60) ημερών από την όρκισή του ο πραγματογνώμονας θα καταθέσει την αιτιολογημένη έκθεσή του στη Γραμματεία αυτού του Δικαστηρίου, απαντώντας στα παραπάνω σχετικά ερωτήματα. Η ως άνω προθεσμία κρίνεται ως η απολύτως αναγκαία για τη διενέργεια του κύκλου των κλινικών συνεδριών και των επισκέψεων παρατήρησης.
Κρίθηκε, αποφασίστηκε και δημοσιεύτηκε στον Πειραιά, χωρίς να παρίστανται οι διάδικοι και οι πληρεξούσιοι δικηγόροι τους, στις 06 Ιουλίου 2026.
Η ΔΙΚΑΣΤΗΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ