ΕΦΕΤΕΙΟ ΠΕΙΡΑΙΩΣ
4ο ΤΜΗΜΑ
Αριθμός αποφάσεως 690 /2026
ΤΟ ΜΟΝΟΜΕΛΕΣ ΕΦΕΤΕΙΟ ΠΕΙΡΑΙΩΣ
Αποτελούμενο από το Δικαστή Δημήτριο Δάγλα, Εφέτη, τον οποίον όρισε η Διευθύνουσα το Εφετείο Πρόεδρος Εφετών και από τη Γραμματέα Σ.Φ.
Συνεδρίασε δημόσια στο ακροατήριό του την ………….. για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:
Του εκκαλούντος: ……………., ατομικώς και υπό την ιδιότητά του ως συνασκούντος τη γονική μέριμνα της ανήλικης θυγατέρας του, …….., ο οποίος παραστάθηκε στο Δικαστήριο μετά του πληρεξουσίου δικηγόρου του Παναγιώτη Πατουλιώτη (ΑΜ ΔΣΑ ……….).
Της εφεσίβλητης: …………., ατομικώς και υπό την ιδιότητά της ως συνασκούσας τη γονική μέριμνα της ανήλικης θυγατέρα της, ………., η οποία παραστάθηκε στο Δικαστήριο δια της πληρεξουσίας δικηγόρου της Σταυρούλας-Σοφίας Σταυροπούλου (ΑΜ ΔΣΑ ………….).
Ο εκκαλών – ενάγων άσκησε ενώπιον του Μονομελούς Πρωτοδικείου Πειραιά, την από 30-1-2025 αγωγή του, που κατατέθηκε στη Γραμματεία του Δικαστηρίου τούτου με αριθμό κατάθεσης ………./2025, ζητώντας τα διαλαμβανόμενα σε αυτή. Το Μονομελές Πρωτοδικείο Πειραιά, αφού συνεκφώνησε την αμέσως ανωτέρω αγωγή με την από 31-10-2023 με αριθμό κατάθεσης …………/2023 αγωγή της εφεσίβλητης – ενάγουσας, επί της οποίας είχε εκδοθεί αρχικώς η υπ’ αρ. 2891/2024 μη οριστική απόφαση του ιδίου Δικαστηρίου, εξέδωσε την υπ’ αρ. 512/2026 (οριστική και ήδη εκκαλουμένη) απόφασή του, με την οποία, αφού συνεκδίκασε τις παραπάνω αγωγές (με αρ. κατ. ………/2025 και …………../2023), δέχθηκε εν μέρει την αγωγή (………/2025) του εκκαλούντος – ενάγοντος και απέρριψε την αγωγή (………./2023) της εφεσίβλητης – ενάγουσας.
Την απόφαση αυτή προσέβαλε ο (ηττηθείς κατά το κύριο σκέλος της αγωγής) εκκαλών – ενάγων με την από 26-2-2026 και με αριθμό έκθεσης κατάθεσης ενώπιον του Εφετείου Πειραιά …………/2026 έφεση, δικάσιμος για τη συζήτηση της οποίας ορίστηκε η αναγραφόμενη στην αρχή της παρούσας.
Κατά τη συζήτηση της υπόθεσης, οι πληρεξούσιοι δικηγόροι των διαδίκων ανέπτυξαν τους ισχυρισμούς τους και ζήτησαν να γίνουν δεκτά όσα αναφέρονται στα πρακτικά και στις προτάσεις τους.
ΜΕΛΕΤΗΣΕ ΤΗ ΔΙΚΟΓΡΑΦΙΑ
ΣΚΕΦΤΗΚΕ ΚΑΤΑ ΤΟ ΝΟΜΟ
Η κρινόμενη έφεση του εκκαλούντος – ενάγοντος κατά της υπ’ αριθμ. 512/2026 οριστικής απόφασης του Μονομελούς Πρωτοδικείου Πειραιά, η οποία εκδόθηκε αντιμωλία των διαδίκων κατά τη διαδικασία διαφορών από την οικογένεια, τον γάμο και την ελεύθερη συμβίωση, έχει ασκηθεί νομότυπα και εμπρόθεσμα, (άρθρα 495 επ., 511, 513 παρ. 1 περ. β, 514, 516 παρ. 1, 517, 518, 520 παρ. 1, και 524 παρ. 2 ΚΠολΔ), αρμοδίως δε φέρεται προς εκδίκαση ενώπιον του Δικαστηρίου τούτου. Επομένως, η έφεση πρέπει να γίνει τυπικά δεκτή και να ερευνηθεί περαιτέρω, κατά την ίδια ως άνω διαδικασία, ως προς το παραδεκτό και βάσιμο των λόγων της (άρθρα 522 και 533 παρ. 1 ΚΠολΔ). Σημειώνεται, ότι για το παραδεκτό αυτής, δεν απαιτείται η κατάθεση παραβόλου, λόγω της φύσης της προκείμενης διαφοράς (άρθρο 592 αρ.3 του ΚΠολΔ που εξαιρείται από την υποχρέωση κατάθεσης παραβόλου για την άσκηση έφεσης κατ’ άρθρο 495 παρ.3 τελ. εδ. ΚΠολΔ,), πλην, όμως, από προφανή παραδρομή, κατατέθηκε το με αριθμό …………….. e – παράβολο (βλ. και την από 25-2-2026 εξόφληση αυτού από την Εθνική Τράπεζα). Τo ως άνω παράβολo πρέπει να επιστραφεί στον εκκαλούντα (πρβλ.ΑΠ 504/2017, ΜονΕφΠειρ 320/2021 ιστοσελίδα Εφ.Πειραιως), ανεξάρτητα από την έκβαση της υπόθεσης, όπως ειδικότερα αναφέρεται στο διατακτικό της παρούσας.
Ο εκκαλών – ενάγων με την από 30-1-2025 αγωγή του με αριθμό κατάθεσης ………./2025 ζητούσε κατά μεν το κύριο αυτής σκέλος να ανατεθεί η επιμέλεια της ανήλικης θυγατέρας των διαδίκων, ………., από κοινού σε αυτούς (συνεπιμέλεια) με εναλλασσόμενη κατοικία, κατά δε το επικουρικό αυτής σκέλος να ορισθεί το δικαίωμα επικοινωνίας του με την ανήλικη θυγατέρα τους κατά τον αναφερόμενο στην αγωγή τρόπο. Το Μονομελές Πρωτοδικείο Πειραιά, αφού συνεκφώνησε την αμέσως ανωτέρω αγωγή με την από 31-10-2023 με αριθμό κατάθεσης …………./2023 αγωγή της εφεσίβλητης – ενάγουσας, επί της οποίας είχε εκδοθεί αρχικώς η υπ’ αρ. 2891/2024 μη οριστική απόφαση του ιδίου Δικαστηρίου, εξέδωσε την υπ’ αρ. 512/2026 (οριστική και ήδη εκκαλουμένη) απόφασή του, με την οποία, αφού συνεκδίκασε τις παραπάνω αγωγές (με αρ. κατ. ……../2025 και ……../2023), απέρριψε την αγωγή (………../2023) της εφεσίβλητης – ενάγουσας και δέχθηκε εν μέρει, ήτοι κατά το επικουρικό αυτής σκέλος, την αγωγή (………../2025) του εκκαλούντος – ενάγοντος, απορρίπτοντας αυτήν κατά το κύριο σκέλος της, ρυθμίζοντας ειδικότερα, με παράλληλη απειλή χρηματικής ποινής και προσωπικής κράτησης σε βάρος της εφεσιβλήτου – εναγόμενης, το δικαίωμα προσωπικής επικοινωνίας του εκκαλούντος – ενάγοντος με την ανήλικη θυγατέρα του, κατά τον προσφορότερο, κατά την κρίση του Δικαστηρίου τρόπο.
Κατά της (εν μέρει απορριπτικής) απόφασης αυτής παραπονείται ήδη ο εκκαλών – ενάγων και ζητεί με σχετικό (μοναδικό) λόγο έφεσής του, ο οποίος ανάγεται σε εσφαλμένη εφαρμογή και ερμηνεία του νόμου και πλημμελή εκτίμηση των αποδείξεων, να εξαφανιστεί η προσβαλλόμενη απόφαση κατά τρόπον ώστε, εν τέλει, να γίνει δεκτή η αγωγή του ιδίου κατά το κύριο αυτής (περί συνεπιμέλειας) σκέλος. Επισημαίνεται ότι η έφεση, είναι ενεργητικώς ανομιμοποίητη, στο σημείο που αναφέρεται ότι ασκείται από τον εκκαλούντα – ενάγοντα και για λογαριασμό του ανήλικου τέκνου, καθότι σε αγωγές και εφέσεις για την επιμέλεια και την επικοινωνία του τέκνου, μόνο ο ενάγων (και εκκαλών) γονέας νομιμοποιείται ενεργητικά.
Σύμφωνα με τις διατάξεις των άρθρων 1510, 1511, 1512, 1513, 1514, 1516, 1518, 1519 ΑΚ, όπως ισχύουν μετά την αντικατάστασή τους με τα άρθρα 7, 5, 6, 8, 10, 11 και 12 Ν. 4800/2021, ΦΕΚ A` 81, τα οποία, σύμφωνα με τα άρθρα 18 και 30 του αυτού νόμου, ισχύουν από 16.9.2021 και εφαρμόζονται και στις εκκρεμείς υποθέσεις επί των οποίων δεν έχει εκδοθεί, μέχρι την έναρξη ισχύος του νόμου αυτού, αμετάκλητη δικαστική απόφαση, η μέριμνα για το ανήλικο τέκνο είναι καθήκον και δικαίωμα των γονέων, την ασκούν από κοινού και εξίσου και περιλαμβάνει την επιμέλεια του προσώπου, τη διοίκηση της περιουσίας του και την εκπροσώπηση του τέκνου σε κάθε υπόθεση, δικαιοπραξία ή δίκη που αφορούν το πρόσωπο ή την περιουσία του, πρόκειται δε για δικαιώματα προσωποπαγή (αναπαλλοτρίωτα), που, όμως, την άσκησή τους είναι δυνατόν να τη στερηθεί (ολικά ή μερικά) ο γονέας με δικαστική απόφαση (Αλ. Γαζής, Προβλήματα από το νέο Οικογενειακό δίκαιο, ΝοΒ 31.1460). Η επιμέλεια του τέκνου, σύμφωνα με το άρθρο 1518 παρ. 1 ΑΚ, περιλαμβάνει ιδίως την ανατροφή, την επίβλεψη, τη μόρφωση και την εκπαίδευσή του, καθώς και τον προσδιορισμό του τόπου διαμονής του. Ο καθένας από τους γονείς επιχειρεί και μόνος του πράξεις αναφερόμενες στην άσκηση της γονικής μέριμνας, όταν πρόκειται για συνήθεις πράξεις επιμέλειας του προσώπου του τέκνου ή για την τρέχουσα διαχείριση της περιουσίας του ή για πράξεις που έχουν επείγοντα χαρακτήρα, καθώς και όταν πρόκειται για τη λήψη δήλωσης της βούλησης που είναι απευθυντέα προς το τέκνο (άρθρο 1516 παρ. 1 ΑΚ). Στην περίπτωση διακοπής της συζυγικής συμβίωσης, όταν ανατρέπονται πλέον οι συνθήκες της ζωής της οικογένειας, καταργείται ο συζυγικός οίκος, δημιουργείται χωριστή εγκατάσταση του καθενός από τους γονείς, ανακύπτει το θέμα της διαμονής των ανήλικων τέκνων πλησίον του πατέρα ή της μητέρας τους, ενώ οι γονείς εξακολουθούν να ασκούν από κοινού τη γονική μέριμνα, εφόσον βέβαια είναι και οι δύο φορείς της (άρθρο 1513 εδ. α` ΑΚ), εκτός απ’ τις συνήθεις πράξεις επιμέλειας του προσώπου του τέκνου ή την τρέχουσα διαχείριση της περιουσίας του ή πράξεις που έχουν επείγοντα χαρακτήρα (άρθρα 1513 εδ. β` και 1516 εδ. α` ΑΚ), τις οποίες ασκεί ο γονέας με τον οποίο διαμένει το τέκνο κατόπιν (άτυπης) ενημέρωσης του άλλου γονέα (βλ. σχετ. Κ. Φουντεδάκη, Το δίκαιο των σχέσεων γονέων και παιδιών – Οι αλλαγές που επέφερε στον ΑΚ ο Ν. 4800/2021, Νομική Βιβλιοθήκη 2021, σελ. 32 επ., Γ. Λέκκα, Η επιμέλεια του παιδιού κατά τον ΑΚ μετά το ν. 4800/2021, Σάκκουλας 2021, σελ. 163 επ., Βαλτούδη, Συνεπιμέλεια και εναλλασσόμενη κατοικία στο νέο Οικογενειακό Δίκαιο, ΕλλΔνη 2021.999 επ., Μ. Ράμμου, Η καθιέρωση του θεσμού της συνεπιμέλειας, ΕλλΔνη 2021.1115, Μ. Σταθόπουλο, Η νέα ρύθμιση της συνεπιμέλειας, ΕλλΔνη 2021.961, Ε. Κουνουγέρη-Μανωλεδάκη Οικογενειακό Δίκαιο ΙΙ, 8η έκδ., Σάκκουλας 2021, σελ. 279 επ., ΜΠρΘεσ 915/2022 ΤΝΠ Νόμος). Εισάγεται, συνεπώς, κατά το πρότυπο άλλων σύγχρονων νομοθεσιών, ο κανόνας ότι η γονική μέριμνα μετά τον χωρισμό των γονέων συνεχίζει να συνασκείται («εξακολουθούν να ασκούν από κοινού και εξίσου») από τους γονείς, όπως συμβαίνει και κατά τη διάρκεια της έγγαμης συμβίωσης ή του συμφώνου συμβίωσης των γονέων. Καθιερώνεται, δηλαδή, η από κοινού άσκηση της γονικής μέριμνας μετά τον χωρισμό των γονέων ως νόμιμο σύστημα, όπως συμβαίνει κατά τη διάρκεια του γάμου, ώστε να μην είναι υποχρεωμένοι πλέον οι γονείς να καταφύγουν στο δικαστήριο προκειμένου να ρυθμίσουν την από κοινού άσκηση της γονικής μέριμνας. Το σύστημα αυτό είναι υποχρεωτικό, με την έννοια ότι εφαρμόζεται αυτομάτως και εκ του νόμου, ακόμη κι όταν δεν συμφωνεί ο ένας γονέας ή δεν υπάρχει δικαστική απόφαση. Ο κανόνας της από κοινού άσκησης της γονικής μέριμνας είναι jus cogens και αφορά κατά πρώτο λόγο τις αποφάσεις που σχετίζονται με τη γονική μέριμνα, αλλά και τις πράξεις με τις οποίες εκτελούνται αυτές οι αποφάσεις. Με τον όρο «εξακολουθούν» καταφάσκεται η αναγκαιότητα αδιατάραχτης και αδιάκοπης διαβίωσης του ανηλίκου υπό τις συνθήκες υπό τις οποίες ζούσε πριν από τον χωρισμό των γονέων του και, ιδίως, αυτές που αφορούν τις μεθόδους και τη φιλοσοφία ανατροφής, διαπαιδαγώγησης, εκπαίδευσής του, τις επιλογές ως προς τις εξωσχολικές του δραστηριότητες, την ψυχαγωγία του και τις κοινωνικές του συναναστροφές, αφού η διάσταση, το διαζύγιο, η διακοπή της συμβίωσης ή η ακύρωση του γάμου των γονέων δεν πρέπει να μεταβάλουν τον τρόπο άσκησης της γονικής μέριμνας του ανήλικου τέκνου, η οποία πρέπει να ασκείται από κοινού και από τους δύο γονείς, καθόσον βασικός σκοπός είναι η ψυχική υγεία του τέκνου, η ομαλή ένταξή του στο κοινωνικό περιβάλλον και η ανάπτυξη της προσωπικότητάς του. Με τον όρο «εξίσου» αποδίδεται η θεμελιώδης αρχή του οικογενειακού δικαίου, η οποία εισήχθη με τον Ν. 1329/1983 και εναρμόνισε, στο θέμα αυτό, τις διατάξεις του Αστικού Κώδικα προς τα άρθρα 4 § 2 και 21 § 1 του Συντάγματος, περί της ισότιμης συμβολής και των δύο γονέων στην ανατροφή του τέκνου και την ανάπτυξη της προσωπικότητάς του, η οποία είναι κοινωνικά ίσης αξίας και εξίσου σπουδαία, εκφράζοντας την αρχή της ισότητας των φύλων σε σχέση με το τέκνο, υλοποιώντας την παιδοκεντρική αντίληψη του νομοθέτη, αφού εκ προοιμίου αναθέτει τη φροντίδα του τέκνου και στους δύο γονείς και όχι στον έναν, ενώ με τον Ν. 4800/2021 εκπληρώθηκε η διεθνούς δικαίου υποχρέωση του ελληνικού κράτους, βάσει του άρθρου 18 § 1 εδ. α` του Ν. 2101/1992 – Διεθνής Σύμβαση του ΟΗΕ για τα δικαιώματα του παιδιού, και εναρμονίστηκε με το Ψήφισμα 2079/2015 του Συμβουλίου της Ευρώπης, που συστήνει στα κράτη – μέλη να διασφαλίσουν αφενός την ισότητα στα δικαιώματα των γονέων, άρα και των εν διαστάσει και διαζευγμένων γονέων, απέναντι στο τέκνο τους, αφετέρου την εναλλασσόμενη κατοικία του παιδιού μετά τη διάσταση ή το διαζύγιο των γονέων. Βέβαια, με τον όρο «εξίσου» δεν εισάγεται ρύθμιση περί υποχρεωτικής ισόχρονης άσκησης της γονικής μέριμνας, αφού, εκτός του ότι, αν αυτή ήταν η βούληση του νομοθέτη, θα το είχε προβλέψει ρητά στις περιπτώσεις διαζυγίου, ακύρωσης του γάμου ή διακοπής της συζυγικής συμβίωσης, ενώ η ερμηνεία αυτή θα οδηγούσε στην υποχρεωτική ίση χρονική κατανομή της γονικής μέριμνας με επακόλουθο την υποχρεωτική εναλλασσόμενη κατοικία του ανήλικου τέκνου, η οποία ενίοτε μπορεί να αποβεί σε βάρος της ψυχοσυναισθηματικής ισορροπίας του (ΜΠρΘεσ 915/2022, ο.π., ΜΠρΠατρ 312/2022, ο.π., ΜΠρΠατρ 372/2022, ο.π., ΜΠρΠατρ 73/2022, ΤΝΠ Νόμος, ΜΠρΑθ 5418/2021, ΤΝΠ Νόμος, Ε. Κώνστα, Το βέλτιστο συμφέρον του τέκνου και ο ρυθμιστικός του ρόλος μετά τις τροποποιήσεις στο Οικογενειακό Δίκαιο, ΕλλΔνη 2021, σελ. 1061, Μ. Σταθόπουλος, Η νέα ρύθμιση της συνεπιμέλειας, ΕλλΔνη 2021, σελ. 966-967, Ε. Κουνουγέρη-Μανωλεδάκη, Οικογενειακό Δίκαιο, τόμος II, εκδ. 2021, σελ. 320, Κ. Φουντεδάκη, ο.π., σελ. 33-34 – Α. Βαλτούδης, Συνεπιμέλεια και εναλλασσόμενη κατοικία στο νέο οικογενειακό δίκαιο, ΕλλΔνη 2021, σελ. 1001). Ωστόσο, κατ’ εξαίρεση του ανωτέρω κανόνα της από κοινού άσκησης της γονικής μέριμνας και μετά το διαζύγιο ή τη διακοπή της (έγγαμης) συμβίωσης, το άρθρο 1514 παρ. 2 ΑΚ προβλέπει ότι, αν αυτή η από κοινού άσκηση της γονικής μέριμνας είναι αντίθετη προς το συμφέρον του τέκνου ή ασκείται αντίθετα προς το συμφέρον του τέκνου, υπάρχει δυνατότητα διαφορετικής ρύθμισης εκ μέρους του δικαστηρίου. Τέτοιες περιπτώσεις, ενδεικτικά, αναφέρει ο νόμος τις περιπτώσεις που ο ένας γονέας αδιαφορεί ή δεν συμπράττει στη γονική μέριμνα, ή δεν τηρεί την τυχόν υπάρχουσα συμφωνία για την άσκηση ή τον τρόπο άσκησής της, ή αν η συμφωνία αυτή είναι αντίθετη προς το συμφέρον του τέκνου, ή αν η γονική μέριμνα ασκείται αντίθετα προς το συμφέρον του τέκνου. Στις περιπτώσεις αυτές, καθένας από τους γονείς προσφεύγει σε διαμεσολάβηση, πλην των περιπτώσεων ενδοοικογενειακής βίας, και εν τέλει και επί αποτυχίας αυτής αποφασίζει το δικαστήριο. Κατά δε την παρ. 3 του άρθρου 1514 ΑΚ, το δικαστήριο μπορεί να υιοθετήσει διάφορες λύσεις: α) να κατανείμει την άσκηση της γονικής μέριμνας μεταξύ των γονέων, να εξειδικεύσει τον τρόπο άσκησής της στα κατ’ ιδίαν θέματα ή να αναθέσει την άσκηση της γονικής μέριμνας στον ένα γονέα ή σε τρίτο, β) να διατάξει πραγματογνωμοσύνη ή τη λήψη οποιουδήποτε άλλου πρόσφορου μέτρου και γ) να διατάξει διαμεσολάβηση ή την επανάληψη διακοπείσας διαμεσολάβησης, ορίζοντας συγχρόνως τον διαμεσολαβητή. Επίσης, ορίζεται ότι, για τη λήψη της απόφασής του, το δικαστήριο λαμβάνει υπόψη τους έως τότε δεσμούς του τέκνου με τους γονείς και τους αδελφούς του, καθώς και τις τυχόν συμφωνίες που έκαναν οι γονείς του τέκνου για την άσκηση της γονικής μέριμνας. Προφανώς, κάθε απόφαση του δικαστηρίου πρέπει να αποβλέπει στο βέλτιστο συμφέρον του τέκνου κατά τους τιθέμενους όρους του άρθρου 1511 ΑΚ. Εκ των ανωτέρω παρέπεται ότι δεν αρκεί, απλώς, η διαφωνία των γονέων, για να απονείμει ο δικαστής, κατά το υποκειμενικό περί δικαίου αίσθημα ή κατά τις αντιλήψεις που επικρατούν μέχρι σήμερα στη νομολογία, την αποκλειστική επιμέλεια του τέκνου στον έναν γονέα. Οι λόγοι για τους οποίους δεν μπορεί να λειτουργήσει η κοινή γονική μέριμνα μπορεί να είναι είτε ανυπαίτιοι για τον έναν ή και τους δύο γονείς, π.χ. διαφορετικές απόψεις σε θέματα ανατροφής, διαπαιδαγώγησης, θρησκευτικής παιδείας, μεγάλη απόσταση του τόπου διαμονής των δύο γονέων, έντονη επαγγελματική απασχόληση του ενός γονέα, μακροχρόνια απουσία του ενός γονέα για επαγγελματικούς ή άλλους λόγους, είτε υπαίτιοι, λ.χ. χρησιμοποίηση της άσκησης της επιμέλειας ως πρόσχημα για την εκδήλωση αισθημάτων εκδίκησης του άλλου γονέα, για την απόσπαση αθέμιτης οικονομικής ωφέλειας σε βάρος του άλλου γονέα, ψευδείς καταγγελίες εγκλημάτων κατά της γενετήσιας αξιοπρέπειας του τέκνου, κ.λπ. Αν διαπιστώνεται ότι οι σχέσεις των γονέων έχουν πλήρως αποδομηθεί και ότι αυτοί δεν πρόκειται να συνεργασθούν στο μέλλον προς το συμφέρον του παιδιού τους, το δικαστήριο θα πρέπει να αποφασίζει την κατανομή της άσκησης της επιμέλειας ή την αποκλειστική ανάθεσή της στον έναν γονέα, υπό την προϋπόθεση ότι, με τον τρόπο αυτόν, διασφαλίζεται αποτελεσματικότερα η αποφυγή συνεχών και γενικευμένων έριδων και συγκρούσεων μεταξύ των γονέων, ή, κατά περίπτωση, η καλύτερη φροντίδα του τέκνου προς το συμφέρον του, η προαγωγή του οποίου πρέπει να είναι το αξιολογικό κριτήριο για τη δικαστική ρύθμιση της γονικής μέριμνας (ΜΠρΑΘ, 2574/2022, Sakkoulas online, ΜΠρΠατρ 312/2022, ο.π., ΜΠρΠατρ 372/2022, ο.π., Γ. Λέκκας, Η επιμέλεια του παιδιού κατά τον Αστικό Κώδικα, εκδ. 2021, σελ. 193-199). Εξάλλου, όπως προεκτέθηκε, σε περίπτωση διακοπής της συμβίωσης των συζύγων ή διαζυγίου (άρθρο 1513 ΑΚ), το δικαστήριο, εφόσον η από κοινού άσκηση της γονικής μέριμνας δεν είναι δυνατή ή προς το συμφέρον του τέκνου, μπορεί να την αναθέσει σε έναν γονέα, ή να την αναθέσει σε τρίτο ή, τέλος, να την κατανείμει μεταξύ των γονέων, πάντοτε, όμως, με γνώμονα το βέλτιστο συμφέρον του ανήλικου τέκνου και χωρίς να δεσμεύεται από συμφωνίες των γονέων που δεν βρίσκονται σε αρμονία με το συμφέρον του, ακόμα και όταν γίνονται στο πλαίσιο της συμβιβαστικής επίλυσης κατά το άρθρο 611 ΚΠολΔ, τις οποίες όμως πρέπει να λάβει υπόψη του (βλ. υπό το προισχύσαν δίκαιο Βαθρακοκοίλης, Οικογενειακό Δίκαιο, άρθρο 1520 σελ. 612, Γεωργιάδης-Σταθόπουλος, Ερμηνεία ΑΚ – τομ. VIII, άρθρο 1511 αριθμός 23, άρθρα 1513-14 αριθμός 30, Ε. Κουνουγέρη-Μανωλεδάκη, Οικογενειακό Δίκαιο – τομ. ΙΙβ, σελ. 40, ΑΠ 1286/2018, ΑΠ 121/2011, ΑΠ 1736/2007, ΕφΑθ 218/2018 ΤΝΠ ΝΟΜΟΣ, ΕφΑθ 1151/2008, ΕλΔ 2008.825). Ειδικότερα, ως κατευθυντήρια γραμμή για την άσκηση της γονικής μέριμνας ή της επιμέλειας στην περίπτωση διαφωνίας των γονέων του τέκνου και της προσφυγής τους στο δικαστήριο, αλλά και πυρήνας για τον προσδιορισμό της άσκησής της είναι το αληθινό συμφέρον του τέκνου, που αποσκοπεί στην ανάπτυξη του ανηλίκου σε μια ανεξάρτητη και υπεύθυνη προσωπικότητα. Για την εξειδίκευση της αόριστης αυτής νομικής έννοιας δεν παρέχονται από τον νομοθέτη εκ των προτέρων προσδιοριστικά στοιχεία πέρα από το επιβαλλόμενο στον δικαστή καθήκον να σεβαστεί την ισότητα μεταξύ των γονέων και να μην κάνει διακρίσεις εξαιτίας του φύλου, της κοινωνικής προέλευσης ή της περιουσιακής – οικονομικής κατάστασής τους. Η μικρή ηλικία του ανήλικου τέκνου και το φύλο του δεν αποτελούν κυρίαρχο κατά νόμο στοιχείο για τον προσδιορισμό του συμφέροντος του ανηλίκου, αναφορικά με την ανάθεση της γονικής μέριμνας ή της επιμέλειας στον ένα ή τον άλλο από τους γονείς του, γιατί η άποψη ότι η γονική μέριμνα του μικρής ηλικίας τέκνου πρέπει να ανατίθεται στη μητέρα του, λόγω του ότι έχουν ανάγκη της μητρικής στοργής και ιδιαίτερων περιποιήσεων, εξακολουθεί να ισχύει, κατά τις νεότερες ιατρικές παιδαγωγικές και ψυχολογικές έρευνες, μόνο για τη νηπιακή ηλικία, για την οποία αναγνωρίζεται σαφής βιοκοινωνική υπεροχή στη μητέρα, ενώ, για τον μεταγενέστερο χρόνο, αναγνωρίζεται ο σοβαρός ρόλος του πατέρα στην όλη διαμόρφωση των διαπροσωπικών σχέσεων του τέκνου. Στη δικαστική, συνεπώς, κρίση καταλείπεται ευρύ πεδίο ώστε, αφού ληφθούν υπόψη όλες οι σχέσεις και οι περιστάσεις, να καταλήξει σε ρύθμιση τέτοια, που να εξυπηρετείται καλύτερα το συμφέρον του ανήλικου τέκνου. Κρίσιμα προς τούτο στοιχεία είναι, μεταξύ άλλων, η καταλληλότητα του ή των γονέων για την ανάληψη του έργου της διαπαιδαγώγησης και της περίθαλψης του τέκνου και οι έως τότε δεσμοί του τέκνου με τους γονείς και τυχόν αδελφούς του. Για τον σκοπό αυτόν λαμβάνεται υπόψη η προσωπικότητα και η παιδαγωγική καταλληλότητα του κάθε γονέα και συνεκτιμώνται οι συνθήκες κατοικίας και η οικονομική κατάσταση τούτων. Επίσης, οι ικανότητες των γονέων, το περιβάλλον, το επάγγελμα, η πνευματική τους ανάπτυξη και η δράση τους στο κοινωνικό σύνολο, η ικανότητα προσαρμογής τους στις απαιτήσεις της σύγχρονης κοινωνίας μέσα στο πλαίσιο της λογικής και ορθολογικής αντιμετώπισης των θεμάτων των νέων, η σταθερότητα των συνθηκών ανάπτυξης του τέκνου χωρίς εναλλαγές στις συνθήκες διαβίωσης περιλαμβάνονται στα κριτήρια προσδιορισμού του συμφέροντος του τέκνου. Τούτο ισχύει ανεξάρτητα από την υπαιτιότητα των γονέων ως προς το διαζύγιο ή τη διακοπή της έγγαμης συμβίωσης, εκτός εάν η συμπεριφορά του υπαιτίου έχει επιδράσει και στην άσκηση της γονικής μέριμνας – επιμέλειας, ώστε να ανακύπτει αντίθεση στο συμφέρον του τέκνου, λόγω της έκτασης και της βαρύτητας της συμπεριφοράς του αυτής, δηλωτικής της δομής του χαρακτήρα του και της εν γένει προσωπικότητάς του, έτσι, ώστε, και έναντι του τέκνου να αναμένεται από αυτόν η τήρηση της ίδιας συμπεριφοράς. Το συμφέρον του τέκνου λαμβάνεται υπό ευρεία έννοια, προς διαπίστωση δε της συνδρομής του εξετάζονται πάντα τα επωφελή και πρόσφορα για τον ανήλικο στοιχεία και περιστάσεις. Ουσιώδους σημασίας είναι και η επισημαινόμενη στον νόμο ύπαρξη ιδιαίτερου δεσμού του τέκνου προς τον έναν από τους γονείς του και η περί αυτού ρητώς εκφραζόμενη προτίμησή του, την οποία συνεκτιμά το δικαστήριο ύστερα και από τη στάθμιση του βαθμού της ωριμότητάς του. Με δεδομένη την ύπαρξη του εν λόγω δεσμού του τέκνου προς τον συγκεκριμένο γονέα, αυτός θεωρείται ότι έχει τη δυνατότητα αποτελεσματικότερης διαπαιδαγώγησης προς όφελος του ανηλίκου και, επομένως, ότι είναι ο πλέον κατάλληλος για την επιμέλειά του, υπό την αυτονόητη, όμως, προϋπόθεση ότι ο ιδιαίτερος αυτός δεσμός έχει αναπτυχθεί φυσιολογικά και αβίαστα ως ψυχική στάση, η οποία είναι προϊόν της ελεύθερης και ανεπηρέαστης επιλογής του ανηλίκου, που έχει τη στοιχειώδη ικανότητα διάκρισης. Πρέπει, δε, να λαμβάνεται ιδιαίτερα υπόψη ότι ο ανήλικος, που έχει ακόμη ατελή την ψυχοπνευματική ανάπτυξη και την προσωπικότητά του υπό διαμόρφωση, υπόκειται ευχερώς σε επιδράσεις και υποβολές των γονέων ή άλλων, οι οποίες, έστω και χωρίς επίγνωση γενόμενες, οδηγούν ασφαλώς στον σχηματισμό της μονομερούς διαμόρφωσης και προτίμησης προς τον έναν από τους γονείς, οπότε η προτίμησή του δεν εξυπηρετεί πάντοτε και το αληθές συμφέρον του (ΑΠ 535/2022, ΝοΒ 2022, σελ. 1286, ΑΠ 155/2022, ΤΝΠ Νόμος, ΑΠ 1186/2021, ΤΝΠ Νόμος, ΑΠ 1016/2019, ΤΝΠ Νόμος, ΜΕφΠειρ 563/2022, ΤΝΠ Νόμος, ΜΕφΘεσ 848/2022, ΕλλΔνη 2022, σελ. 796, ΜΕφΘεσ 954/2022, ο.π., ΜΕφΠειρ 298/2021, ο.π., ΜΕφΔωδ 31/2021, ΤΝΠ Νόμος).
Από την επανεκτίμηση των ένορκων καταθέσεων των μαρτύρων των διαδίκων, ως και των ανωμοτί καταθέσεων των διαδίκων, που εξετάσθηκαν νομίμως στο ακροατήριο του πρωτοβάθμιου Δικαστηρίου, από όλα ανεξαιρέτως τα έγγραφα που νομίμως επικαλούνται και προσκομίζουν οι διάδικοι, από τα οποία άλλα έχουν πλήρη αποδεικτική δύναμη και άλλα εκτιμώνται ως δικαστικά τεκμήρια, κατά το άρθρο 395 ΚΠολΔ, στα οποία συμπεριλαμβάνονται οι προσκομιζόμενες και επικαλούμενες από τους διαδίκους φωτογραφίες, η γνησιότητα των οποίων δεν αμφισβητήθηκε (άρθρα 444 αρ. 3. 448 παρ. 2, 457 παρ. 4 ΚΠολΔ), ως, εξάλλου, και: α) τα προσκομιζόμενα και επικαλούμενα από τους διαδίκους εκτυπωμένα αντίγραφα των τηλεφωνικών μηνυμάτων που αντάλλαξαν μεταξύ τους, τα οποία δεν αποτελούν εν προκειμένω παράνομα αποδεικτικά μέσα, δεδομένου ότι αφορούν συνομιλίες μεταξύ των ίδιων των διαδίκων (βλ. ΠολΠρΘεσσαλ 13661/2019, sakkoulas-online, ΜΠρΗρακλ 1085/2018, ΤΝΠ Νόμος, Κονταξής, ΕρμΠΚ, Τόμος Β’, έκδοση γ’, 2000, σελ. 3125), β) οι νόμιμα προσκομιζόμενες με επίκληση από την ήδη εφεσίβλητη φωτογραφίες και κείμενα της μη διαδίκου ………….., δημοσιευμένες στο διαδίκτυο, στον ιστότοπο κοινωνικής δικτύωσης «facebook», και του ήδη εκκαλούντος δημοσιευμένες στην εφαρμογή κοινωνικής δικτύωσης «instagram», που παραδεκτά λαμβάνονται υπόψη, αφού δεν προέκυψε τυχόν παράνομη κτήση τους, ήτοι χωρίς τη συναίνεση της ίδιας, η οποία ουδόλως αποδείχθηκε ότι είχε περιορίσει τον κύκλο των προσώπων που είχαν πρόσβαση στο προφίλ της, στις φωτογραφίες της και γενικότερα στις αναρτήσεις της, έχοντας προβεί σε ρυθμίσεις ιδιωτικότητας και περιορισμού πρόσβασης στις πληροφορίες της και γ) οι νόμιμα προσκομιζόμενες με επίκληση από τον εκκαλούντα φωτογραφία του ίδιου και της αντιδίκου του δημοσιευμένη στο διαδίκτυο, στον ιστότοπο κοινωνικής δικτύωσης «facebook», που παραδεκτά λαμβάνεται υπόψη, κατά τα προεκτεθέντα, από όσα ρητώς ή εμμέσως συνομολογούνται από τους διαδίκους, από τους ισχυρισμούς των οποίων συνάγεται ομολογία ή άρνηση (άρθρο 261 ΚΠολΔ), σε συνδυασμό με τα διδάγματα της κοινής πείρας που λαμβάνονται υπόψη αυτεπαγγέλτως από το Δικαστήριο (άρθρο 336 παρ. 4 ΚΠολΔ), αποδείχθηκαν τα ακόλουθα πραγματικά περιστατικά: Οι διάδικοι τέλεσαν νόμιμο πολιτικό, κατά τον τύπο, γάμο στο δημοτικό κατάστημα Κορυδαλλού Αττικής, την 10-8-2006, από τον οποίο απέκτησαν ένα ανήλικο εισέτι τέκνο, την ………, που γεννήθηκε την 27-6-2021. Πλην, όμως, η έγγαμη συμβίωση των διαδίκων δεν εξελίχθηκε ομαλά και λύθηκε με συναινετικό διαζύγιο, δυνάμει της με αρ. ……../25-1-2023 πράξης συναινετικής λύσης γάμου της συμβολαιογράφου Πειραιά …….., διά της οποίας επικυρώθηκε και η από 12-1-2023 έγγραφη συμφωνία τους, κατά τους ειδικότερους όρους της, που αφορούσαν στη ρύθμιση της επιμέλειας του ανήλικου τέκνου τους, η οποία ανατέθηκε στην εφεσίβλητη, και της επικοινωνίας αυτού με τον εκκαλούντα πατέρα του, κατά τον αναφερόμενο στο εν λόγω συμφωνητικό τρόπο, και καθορίστηκε το ποσό της συνεισφοράς του ανωτέρω εκκαλούντος στη διατροφή του τέκνου τους. Ειδικότερα, με το ανωτέρω συμφωνητικό ορίστηκε ότι η επικοινωνία του εκκαλούντος με το ανήλικο τέκνο του θα λάμβανε χώρα ως εξής: Για το χρονικό διάστημα από την κατάρτιση του εν λόγω συμφωνητικού μέχρι τη συμπλήρωση της ηλικίας των τριάμισι ετών του τέκνου, για μερικές ώρες δύο φορές την εβδομάδα και κάθε πρώτο και τρίτο σαββατοκύριακο, χωρίς διανυκτέρευση, πάντοτε με την παρουσία της (εν ζωή τότε και ήδη αποβιώσασας) μητέρας του εκκαλούντος, είτε στην οικία της τελευταίας, είτε σε μισθωμένη από τον εκκαλούντα οικία, είτε σε εξωτερικό χώρο. Για τις εορτές των Χριστουγέννων, του Πάσχα και τις θερινές διακοπές, ορίστηκαν, επίσης, ώρες και ημέρες επικοινωνίας, ομοίως χωρίς διανυκτέρευση, και με την παρουσία της μητέρας του εκκαλούντος κατά την επικοινωνία, η οποία θα λάμβανε χώρα σε κάποιον από τους ανωτέρω διαζευκτικά αναφερόμενους τόπους. Μετά τη συμπλήρωση της ηλικίας των τριάμισι ετών του ανηλίκου και υπό την προϋπόθεση ότι ο εκκαλών πατέρας διατηρεί μόνιμη δική του κατοικία, έχοντας διαμορφώσει κατάλληλο εξοπλισμένο παιδικό δωμάτιο, η επικοινωνία του πατέρα με το ανήλικο συμφωνήθηκε ότι θα λάμβανε χώρα μία ή δύο φορές την εβδομάδα για μερικές ώρες, χωρίς διανυκτέρευση, και, επιπλέον, το πρώτο και τρίτο σαββατοκύριακο κάθε μήνα, κατά τις εορτές των Χριστουγέννων, του Πάσχα, καθώς και κατά την περίοδο των θερινών διακοπών, με διανυκτέρευση, κατά τα ειδικότερα οριζόμενα στο εν λόγω συμφωνητικό. Ακολούθως, η εφεσίβλητη, επικαλούμενη αφενός την παραβίαση της προφορικής συμφωνίας που είχε συνάψει με τον αντίδικό της, κατά την υπογραφή του εν λόγω συμφωνητικού, περί αποκλεισμού της επικοινωνίας της συντρόφου του τελευταίου, ……….. (μη διαδίκου), με το ανήλικο τέκνο τους, αφετέρου διάφορα περιστατικά, που υπέπεσαν εκ των υστέρων στην αντίληψή της και αφορούσαν στην ερωτική ζωή του πρώην συζύγου της και της νυν συντρόφου του, ήτοι την παρακολούθηση από τον τελευταίο ταινιών ερωτικού περιεχομένου, κατά τη διάρκεια της έγγαμης συμβίωσής τους, τον τρόπο γνωριμίας αυτού με την ανωτέρω σύντροφό του σε διαδικτυακή εφαρμογή γνωριμιών με άτομα του ίδιου φύλου, το γεγονός ότι η τελευταία, από τον λογαριασμό που διατηρεί στον ιστότοπο κοινωνικής δικτύωσης «facebook», φαίνεται να επιδοκιμάζει πλατφόρμες ανταλλαγής συντρόφων, καθώς και ότι ο εκκαλών διατηρεί λογαριασμούς στην εφαρμογή κοινωνικής δικτύωσης «instagram», οι οποίοι ακολουθούν και ακολουθούνται από ανηλίκους, εκθέτοντας, επιπλέον, ότι οι ως άνω συμπεριφορές, στις οποίες ενδεχομένως να εκτεθεί το ανήλικο τέκνο, κατά τη διάρκεια της επικοινωνίας του με τον εκκαλούντα, ελλοχεύουν κινδύνους για την ομαλή σωματική και ψυχική ανάπτυξη του ανήλικου τέκνου, υπέβαλε ενώπιον του παρόντος Δικαστηρίου την από 20-3-2023 (με αρ. κατ. ……/2023) αίτηση, για περιορισμό της επικοινωνίας του εκκαλούντος με το ανήλικο τέκνο τους. Επ’ αυτής εκδόθηκε η με αρ. 1779/2023 απόφαση του ανωτέρω Δικαστηρίου (διαδικασία ασφαλιστικών μέτρων), δυνάμει της οποίας ρυθμίστηκε προσωρινά το δικαίωμα επικοινωνίας του ανηλίκου με τον πατέρα του, κατά τον αναφερόμενο στην απόφαση τρόπο, ήτοι για μερικές ώρες δύο φορές την εβδομάδα και κάθε πρώτη και τρίτη Κυριακή, χωρίς διανυκτέρευση, στην οικία της μητέρας του εκκαλούντος και πάντοτε με την παρουσία της τελευταίας, η οποία, ωστόσο, έχει ήδη αποβιώσει (την 27-10-2023). Από τα ίδια ως άνω αποδεικτικά μέσα αποδείχθηκε ότι αμφότεροι οι γονείς αγαπούν το ανήλικο τέκνο τους, το περιβάλλουν με στοργή και ενδιαφέρονται για την ορθή ανατροφή και υγιή ψυχοσωματική του ανάπτυξη. Εντούτοις, το συμφέρον του ανήλικου τέκνου των διαδίκων, το οποίο βρίσκεται στη νηπιακή ηλικία, επιβάλλει να εξακολουθήσει η επιμέλεια αυτού να ασκείται αποκλειστικά από την μητέρα του, με την οποία ήδη αυτό διαμένει στην ανωτέρω οικία και η οποία το φροντίζει με στοργή και αγάπη και ανταποκρίνεται πλήρως στα καθήκοντα και στις υποχρεώσεις της απέναντί του, ασχολούμενη επιμελώς με την ανατροφή του. Ειδικότερα, στην προκείμενη περίπτωση, η από κοινού άσκηση από τους διαδίκους της επιμέλειας του ανήλικου τέκνου τους δεν μπορεί να λειτουργήσει, καθόσον οι μεταξύ τους σχέσεις είναι τεταμένες και συγκρουσιακές, η δε επικοινωνία τους, όπως προκύπτει από τα προσκομιζόμενα από τους ίδιους εκτυπωμένα αντίγραφα των τηλεφωνικών μηνυμάτων που έχουν ανταλλάξει μεταξύ τους και αποτυπώθηκε και κατά την αυτοπρόσωπη παράστασή τους ενώπιον του πρωτοβαθμίου Δικαστηρίου (οράτε πρακτικά συνεδρίασης), χαρακτηρίζεται από διαφωνίες και αντιπαραθέσεις, για την επίλυση των οποίων, μάλιστα, έχουν προσφύγει και στις αρμόδιες αστυνομικές αρχές, την 26-2-2023, με τον εκκαλούντα να κατηγορεί την αντίδικό του, για τις πράξεις της εξύβρισης και της πρόκλησης σωματικής βλάβης, τη δε εφεσίβλητη να εγκαλεί τον αντίδικό της για παραβίαση δικαστικής απόφασης, αντιδικία μάλιστα που ουδόλως προκύπτει (έστω επί παραδείγματι υπό μορφήν σχετικού κοινού ιδιωτικού συμφωνητικού), ότι έχει αρθεί ή, σε κάθε περίπτωση, μερικώς εξομαλυνθεί, παρά τους περί του αντιθέτου ισχυρισμούς του εκκαλούντος, με αποτέλεσμα να μην μπορούν να συνεργαστούν μεταξύ τους προς το συμφέρον του τέκνου τους. Λόγω, συνεπώς, των συγκρουσιακών σχέσεων των διαδίκων και της ουσιαστικής διάρρηξης των μεταξύ τους σχέσεων δυσχεραίνεται μια σταθερή και συνεχής σύμπραξη για την από κοινού αντιμετώπιση των αναφυόμενων θεμάτων του ανηλίκου και την ενδεχόμενη τήρηση των μεταξύ τους συμφωνιών. Η από κοινού δε άσκηση της επιμέλειας του ανήλικου τέκνου προϋποθέτει έναν ενεργό ρόλο των διαδίκων και ανάληψη ευθυνών, αντίστοιχων δράσεων και πρωτοβουλιών από τους ίδιους, κατόπιν μεταξύ τους εύρυθμης επικοινωνίας για το συμφέρον του τέκνου, κάτι που στην προκείμενη περίπτωση, λόγω των έντονων και διαρκών διενέξεων και διαφωνιών των διαδίκων, δεν καθίσταται εφικτό. Λόγω, λοιπόν, των έντονων ακόμη προσωπικών αντιδικιών μεταξύ των διαδίκων, δεν δύνανται αυτοί, κατά το παρόν τουλάχιστον χρονικό διάστημα, όπως συνεργαστούν ως γονείς υπεύθυνα και με ωριμότητα ως απαιτείται σε μία κοινή επιμέλεια του τέκνου τους. Περαιτέρω, ούτε η χρονική κατανομή μπορεί να λειτουργήσει εν προκειμένω λόγω της έλλειψης συνεργασίας, εμπιστοσύνης και κατανόησης μεταξύ των διαδίκων και λόγω της μικρής ηλικίας του τέκνου. Εξάλλου, το ανήλικο τέκνο των διαδίκων έχει εγκλιματιστεί και προσαρμοστεί στο περιβάλλον της μητέρας του, εφόσον διαμένει μαζί της από τη γέννησή του, η οποία του παρέχει την απαιτούμενη για την ομαλή ψυχοσωματική του ανάπτυξη στοργή και ασφάλεια, για την ευαίσθητη ηλικιακή περίοδο που διανύει. Ως εκ τούτου, το συμφέρον του ανηλίκου τέκνου των διαδίκων υπαγορεύει όπως εξακολουθήσει να ασκείται η επιμέλεια του προσώπου του αποκλειστικά από την εφεσίβλητη μητέρα του. Η λύση αυτή τυγχάνει προφανώς επωφελής για το εν λόγω ανήλικο, καθόσον με τον τρόπο αυτόν αφενός καλύπτεται η ιδιαίτερη, ενόψει και της ευαίσθητης ηλικίας, την οποία αυτό διάγει κατά τον παρόντα χρόνο, ανάγκη του για τη μητρική αγάπη, στοργή και φροντίδα, αφετέρου διασφαλίζεται το ενδιαφέρον και η ενεργός συμμετοχή του πατέρα του, ο οποίος θα διατηρήσει την από κοινού με τη μητέρα του άσκηση των λοιπών λειτουργιών της γονικής μέριμνας σε κάθε κρίσιμο ζήτημα που το αφορά. Με βάση, επομένως, τα προμνημονευόμενα και αφού σημειωθεί ότι, λόγω της ηλικίας του ανωτέρω ανήλικου τέκνου, δεν είναι σε κάθε περίπτωση εφικτή η συνεκτίμηση, κατ’ άρθρο 612 παρ. 1 ΚΠολΔ, της γνώμης του όσον αφορά στο επίδικο ζήτημα της άσκησης της επιμέλειάς του, καθώς δεν διαθέτει την απαιτούμενη ωριμότητα για να αντιληφθεί το συμφέρον του σε σχέση με την προκείμενη διαφορά, το Δικαστήριο κρίνει ότι, με αποκλειστικό γνώμονα το αληθινό συμφέρον του ανηλίκου, όπως το καθορίζουν οι βιοτικές και ψυχικές ανάγκες του, η ηλικία του, καθώς και οι προσωπικές ιδιότητες των διαδίκων, πρέπει να εξακολουθήσει η άσκηση της επιμέλειας του προσώπου του ανηλίκου να ασκείται από την μητέρα του, η οποία ανταποκρίνεται με επάρκεια μέχρι σήμερα στα γονεϊκά της καθήκοντα, παρελκούσης παράλληλα, στο σημείο τούτο, ως αλυσιτελούς της εξέτασης της σχετικώς προβληθείσης σε πρώτο βαθμό και επαναφερθείσας στον παρόντα βαθμό δικαιοδοσίας ένστασης κατάχρησης δικαιώματος (άρθρο 281 ΑΚ) υπό της εναγομένης – εφεσίβλητης. Περαιτέρω, εφόσον ο γονέας, με τον οποίο δεν διαμένει το ανήλικο τέκνο, έχει αναφαίρετο δικαίωμα επικοινωνίας με αυτό, πρέπει, αναφορικά με το ζήτημα της επικοινωνίας του εκκαλούντος με το ανήλικο τέκνο του, να συνεκτιμηθούν κατά κύριο λόγο το συμφέρον και η ηλικία του τέκνου, οι τυχόν συμφωνίες των γονέων, αλλά και ο ατομικός, κοινωνικός και επαγγελματικός βίος των διαδίκων. Σε κάθε περίπτωση, εξυπακούεται ότι η άσκηση της επικοινωνίας πρέπει πάντα να γίνεται μέσα στο πλαίσιο των οριζομένων των διατάξεων του άρθρου 1520 ΑΚ, με κύριο όμως γνώμονα το συμφέρον του ανηλίκου (άρθρο 1511 ΑΚ), του οποίου οι ανάγκες θα πρέπει να έχουν την απόλυτη προτεραιότητα και να είναι απολύτως σεβαστές, τυχόν δε δυσλειτουργίες να αντιμετωπιστούν από αμφότερους τους γονείς σε συνεργασία με τους ειδικούς, με αποκλειστικό κριτήριο πάντα το συμφέρον του, στο οποίο περιλαμβάνεται αναμφισβήτητα και η ανάγκη ανάπτυξης σταθερής και υγιούς σχέσης με αμφότερους τους γονείς. Ειδικότερα, αποδείχθηκε ότι ο εκκαλών επιδεικνύει γνήσιο ενδιαφέρον για την ομαλή ανάπτυξη του εν λόγω ανήλικου τέκνου του, με το οποίο επιδιώκει να έχει ουσιαστική επαφή και επικοινωνία, το δε ανήλικο τέκνο των διαδίκων, το οποίο, κατά την εκδίκαση της υπόθεσης σε πρώτο βαθμό ήταν ηλικίας τεσσάρων ετών και ήδη πέντε ετών, βρίσκεται σε αναπτυξιακό στάδιο, στο οποίο είναι εξαιρετικά ευεργετική η επαφή και η επικοινωνία του με τον πατέρα του και η ανάπτυξη ουσιαστικής σχέσης μαζί του, χωρίς να διαπιστώνεται από το παρόν Δικαστήριο κάποιος ειδικός λόγος αποκλεισμού ή υπέρμετρου περιορισμού του δικαιώματός του προσωπικής επικοινωνίας με το ανήλικο τέκνο του, σε σχέση με τον τρόπο που καθορίστηκε δια της εκκαλουμένης απόφασης, η οποία άλλωστε δεν προσβλήθηκε από την ήδη εφεσίβλητη (ενάγουσα – εναγόμενη στην πρωτοβάθμια δίκη). Συνεπώς, το πρωτοβάθμιο Δικαστήριο, το οποίο ωσαύτως έκρινε, ορθά εφάρμοσε τον νόμο και ο υπό κρίση λόγος έφεσης τυγχάνει απορριπτέος. Κατ’ ακολουθίαν των ως άνω, δοθέντος ότι δεν υπάρχει άλλος λόγος έφεσης, πρέπει η έφεση να απορριφθεί στο σύνολό της ως ουσιαστικά αβάσιμη, να διαταχθεί η επιστροφή του παραβόλου στον εκκαλούντα και να συμψηφισθούν τα δικαστικά έξοδα του παρόντος βαθμού δικαιοδοσίας μεταξύ των διαδίκων λόγω της ερμηνευτικής δυσχέρειας των κανόνων δικαίου που εφαρμόστηκαν (άρθρα 179 και 183 ΚΠολΔ), κατά τα ειδικότερα οριζόμενα στο διατακτικό.
ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ
ΔΙΚΑΖΕΙ αντιμωλία των διαδίκων.
ΔΕΧΕΤΑΙ την έφεση τυπικά και απορρίπτει αυτήν κατ’ ουσίαν.
ΔΙΑΤΑΣΣΕΙ την επιστροφή στον εκκαλούντα του παραβόλου, που καταβλήθηκε κατά την άσκηση της έφεσής του.
ΣΥΜΨΗΦΙΖΕΙ, μεταξύ των διαδίκων, τα δικαστικά έξοδα του παρόντος βαθμού δικαιοδοσίας.
KPIΘHKE, αποφασίσθηκε και δημοσιεύθηκε σε έκτακτη δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, χωρίς την παρουσία των διαδίκων και των πληρεξουσίων δικηγόρων τους στον Πειραιά, στις 2.11.2026.
Ο ΔΙΚΑΣΤΗΣ H ΓPAMMATEAΣ